หมู่บ้านคนตาย
“ปัจจุบัน”หมู่บ้านนี้ “ผู้สืบสายเลือดของชาวไทยญ้อ”‼️ ได้กระจัดกระจาย ไปอยู่ตามท้องที่ของอำเภอต่างๆ อุปนิสัยใจคอส่วนมากร้อยละ ๙๕% มี ความซื่อสัตย์สุจริต รักความสงบ มีความสามัคคีกันดี เวลามีงานปลูกบ้าน ทำบุญ แต่งงาน ลงนา ฯลฯ จะให้ความร่วมมือร่วมแรงกัน อย่างแข็งขัน
เอกลักษณ์ อย่างหนึ่งของ”ชาวไทยญ้อ”ที่ไม่เหมือนใคร คือ ที่บรรจุอัฐิของบรรพบุรุษชาวไทยญ้อ””จะปลูกเป็นเรือนเล็กๆ “ เรียงรายกันไปตามชายป่าหรือในเขตวัด เวลามองมาแต่ไกลไม่ต่างกับ
“หมู่บ้านขนาดหย่อม” ทั้งนี้เพราะฐานะทางเศรษฐกิจชาวไทยญ้อค่อนข้างยากจน จึงเก็บ“อัฐิ”ตามที่ฐานะจะอำนวยให้ เวลามีงานศพทุกคนจะสละเวลาและหน้าที่การงานของตนมาช่วยเหลือกันจริงๆ โดยจะช่วยกันเสียเงินคนละ ๓-๔ บาทต่อศพ ตามคุ้มวัดหรือหมู่บ้านที่ตนสังกัด คือบางคุ้มก็เสียศพละ ๓ บาท บางคุ้มก็เสีย ๕ บาท แต่ตามชนบท หมู่บ้านที่มีพลเมืองน้อยเสียคนละ ๑๐ บาทประเพณีการเก็บอัฐิที่เห็นได้เด่นชัด ซึ่งชาวไทยญ้อได้อนุรักษ์ไว้เป็นเอกลักษณ์ที่วัดร้อยป่าอรัญญา ตำบลบ้านขวางคลี อำเภอโพนสวรรค์ จังหวัดนครพนม
การได้เรียนรู้เกี่ยวกับหมู่บ้านคนตายของชาวไทยญ้อ ถือเป็นประสบการณ์ที่เปิดโลกทัศน์ได้อย่างมาก ที่นี่ไม่ใช่เพียงแค่สถานที่หรือชุมชนทั่วไป แต่คือแหล่งรวบรวมวัฒนธรรมและความเชื่อที่สืบทอดกันมายาวนาน ชาวไทยญ้อให้ความสำคัญกับความสามัคคีและการช่วยเหลือซึ่งกันและกันอย่างแท้จริง ในฐานะที่ได้มีโอกาสเยี่ยมชมวัดร้อยป่าอรัญญา ผมเห็นว่าเอกลักษณ์ที่โดดเด่นอย่างหนึ่ง คือการสร้างเรือนเล็กเพื่อบรรจุอัฐิของบรรพบุรุษ เรียงรายตามชายป่าและพื้นที่วัด ทำให้พื้นที่ดูเหมือนหมู่บ้านขนาดย่อมที่ปลูกขึ้นเพื่อระลึกถึงผู้ล่วงลับอย่างจริงจัง นอกจากนี้ชาวบ้านก็ยังคงประเพณีการช่วยกันแบ่งเบาภาระในงานศพอย่างเข้มแข็ง โดยทุกคนจะร่วมบริจาคเงินตามความสามารถ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงน้ำใจและความผูกพันในชุมชน สิ่งที่สะท้อนออกมาอย่างชัดเจนคือความซื่อสัตย์สุจริตและความรักความสงบของชาวไทยญ้อ ความสามัคคีนี้ไม่เพียงแค่ช่วยในงานพิธีกรรม แต่ยังสร้างความมั่นคงในสังคม ทำให้ผู้คนรู้สึกอบอุ่นและมั่นใจว่าพวกเขาจะไม่ถูกทอดทิ้งแม้ในเวลายากลำบาก สำหรับใครที่สนใจเรียนรู้วัฒนธรรมที่เต็มไปด้วยเรื่องราวและความหมายลึกซึ้ง ผมแนะนำให้ได้ไปเยือนหรือศึกษาประเพณีของชาวไทยญ้อดู เพราะนี่คือมรดกทางวัฒนธรรมที่ควรค่าแก่การอนุรักษ์และเผยแพร่อย่างแท้จริง
ดูความคิดเห็นเพิ่มเติม