แนะนำหนังสือ : UPF อร่อยลวงตาย 😭

ถ้าใครเสิร์ชคำว่า Ultra-Processed People แล้วลังเลว่าจะอ่านดีไหม เราว่าหนังสือเล่มนี้เหมาะมากสำหรับคนที่ “รู้สึกว่าเรากินไม่เยอะ แต่ทำไมน้ำหนักขึ้น/หิวบ่อย/หยุดกินไม่ได้” เพราะเขาอธิบายว่า UPF (ultra-processed food) หลายอย่างไม่ได้ถูกออกแบบมาให้ “อิ่ม” แต่ถูกออกแบบมาให้ “อยากกินต่อ” แบบเนียนๆ จนเราไม่ทันรู้ตัว สิ่งที่กระแทกใจเราคือแนวคิดว่า UPF ไม่ใช่อาหารจริง แต่เป็น “สิ่งที่ทำให้กินได้” (edible substance) พอเริ่มสังเกตฉลากถึงเข้าใจเลยว่าทำไมบางอย่างหน้าตาเหมือนอาหารธรรมดา แต่ส่วนผสมยาวเป็นหางว่าว มีคำที่เราไม่มีทางทำเองได้ในครัว และบางทีมีสารแต่งกลิ่น/แต่งสี/ทำให้คงตัวเต็มไปหมด วิธีเช็กแบบง่ายๆ ที่เราเอาไปใช้หลังอ่านจบ (ไม่ต้องเคร่งมากก็ได้) 1) ดูรายการส่วนประกอบ: ถ้ามีหลายอย่างที่เรา “หาในครัวไม่ได้” หรือเป็นคำแปลกๆ เยอะๆ โอกาสสูงว่าเป็น UPF 2) ดูความ “เหมือนจริง”: ถ้าเป็นของที่ควรจะเน่าเสียง่าย แต่กลับอยู่ได้นานผิดปกติ/รสชาติคงที่มากๆ มักจะผ่านการแปรรูปสูง 3) ระวังของที่กินแล้วหยุดยาก: ขนมกรุบกรอบ ช็อกโกแลตสอดไส้ ครีมหวานๆ ซีเรียลหวาน เครื่องดื่มรสจัดๆ อันนี้เราเข้าข่ายแบบเต็มๆ หลังจากรู้จัก UPF เราไม่ได้เลิกแบบหักดิบ (ทำแล้วเครียดและหลุดง่าย) แต่ใช้วิธี “ลดสัดส่วน” แทน เช่น ตั้งเป้าตามสไตล์ในเล่มว่าให้กินอาหารจริงมากขึ้น (real food) แล้วค่อยๆ เบนไปหาอาหารที่ส่วนผสมน้อยลง - เลือกของว่างที่เป็นอาหารจริง: กล้วย โยเกิร์ตรสธรรมชาติ ถั่วไม่ปรุงมาก ไข่ต้ม - เวลาซื้อของในร้านสะดวกซื้อ: เลือกเมนูที่ดูเป็นชิ้นเป็นอัน อ่านฉลากสั้นๆ ก่อน - ถ้าอยากหวาน: ลดความถี่ก่อน ลดปริมาณทีหลัง (ช่วยให้ไม่ทรมาน) อีกอย่างที่เราชอบคือหนังสือทำให้เรา “ไม่โทษตัวเอง” อย่างเดียว แต่เห็นภาพว่าระบบการตลาดและการออกแบบอาหารมันเก่งมาก เราถึงเผลอตกหลุมได้ง่ายมาก พอเข้าใจกลไกแล้ว การเลือกกินก็เหมือนเราได้พลังกลับมา สรุปสำหรับคนกำลังตัดสินใจ: Ultra-Processed People ไม่ได้สอนให้คลีนสุดโต่ง แต่ช่วยให้เราอ่านฉลากเป็น เห็นกับดักของ UPF และเริ่มปรับพฤติกรรมได้แบบทำจริงในชีวิตประจำวัน ถ้าเคยรู้สึกว่า “อร่อยแต่แปลกๆ” เล่มนี้ตอบคำถามนั้นได้ดีมาก