ฝนตก ฟ้าร้อง

เวลา “ฝนตก ฟ้าร้อง” หลายคนจะสงสัยเหมือนกันว่าเสียงดังครืนๆ นั่นมันเกิดขึ้นได้ยังไง จริงๆ แล้วฟ้าร้องเป็นเสียงที่ตามมาหลัง “ฟ้าแลบ/ฟ้าผ่า” นะคะ โดยหลักการคือ ตอนเกิดฟ้าผ่า จะมีไฟฟ้าปริมาณมหาศาลวิ่งผ่านอากาศในเสี้ยววินาที ทำให้อากาศบริเวณนั้นร้อนจัดและขยายตัวอย่างรวดเร็วมาก การขยายตัวแบบฉับพลันนี่เองที่ทำให้เกิดคลื่นกระแทกในอากาศ กลายเป็น “เสียงฟ้าร้อง” ที่เราได้ยิน หลายครั้งเราจะเห็นแสงฟ้าแลบก่อน แล้วค่อยได้ยินเสียงทีหลัง เพราะแสงเดินทางเร็วกว่าเสียงมาก ถ้าอยากกะระยะคร่าวๆ ว่าพายุอยู่ไกลแค่ไหน เราใช้วิธีนับวินาทีหลังเห็นฟ้าแลบได้เลย: นับตั้งแต่เห็นแสงจนได้ยินเสียง แล้วเอาจำนวนวินาทีหาร 3 จะได้ระยะโดยประมาณเป็นกิโลเมตร (เช่น 6 วินาที ≈ 2 กม.) ถ้าเห็นแล้วเสียงตามมาติดๆ แปลว่าอยู่ใกล้ ควรระวังเป็นพิเศษ อีกเรื่องที่ทำให้หลายคนงงคือ ทำไมเสียงฟ้าร้องบางทีดังปังครั้งเดียว บางทียาวเป็นชุดๆ หรือเหมือนกลิ้งไปมา คำตอบคือขึ้นกับหลายปัจจัย เช่น ระยะห่างของฟ้าผ่า ลักษณะเมฆและความชื้นในอากาศ รวมถึงการสะท้อนของเสียงกับอาคาร ภูเขา หรือกลุ่มเมฆ ทำให้เราได้ยินเสียงยืดยาวหรือเหมือนมีหลายจังหวะ ส่วนคำถามยอดฮิต “เสียงฟ้าร้องเกิดจากอะไร” สรุปสั้นๆ คือ เกิดจากอากาศที่ถูกทำให้ร้อนและขยายตัวอย่างรวดเร็วจากกระแสไฟฟ้าฟ้าผ่า จนเกิดคลื่นเสียงนั่นเอง เวลามีพายุฝนฟ้าคะนอง ฉันจะพยายามทำตามนี้เพื่อความปลอดภัย: - หลีกเลี่ยงอยู่กลางแจ้ง ใต้ต้นไม้ใหญ่ เสาไฟ หรือพื้นที่โล่ง - งดใช้สายชาร์จ/โทรศัพท์ที่เสียบปลั๊ก (ถ้าเป็นไปได้) และหลีกเลี่ยงการอาบน้ำ/จับก๊อกโลหะช่วงฟ้าคะนอง - อยู่ในอาคารที่ปิดมิดชิด หรือในรถยนต์ที่ปิดกระจก (ปลอดภัยกว่าการอยู่กลางแจ้ง) - ถ้าจำเป็นต้องอยู่ข้างนอกจริงๆ ให้ย่อตัวต่ำ เท้าชิด ลดการสัมผัสพื้น แต่ทางที่ดีรีบหาที่หลบให้เร็วที่สุด โดยรวมแล้ว ฟ้าร้องเป็นเรื่องธรรมชาติที่เกิดร่วมกับพายุฝน แต่ถ้าเราเข้าใจว่า “ฟ้าร้องเกิดจากอะไร” และรู้วิธีระวังตัว ก็จะรับมือได้ปลอดภัยขึ้นมากค่ะ