“หนึ่งวันซ้ำเดิมของแรงงานคนหนึ่ง”
“ฉันชื่อ ‘ซูซาน’ และฉันทำงานทุกวัน”
ฉันชื่อ ซูซาน เป็นคนเมียนมาที่ใช้ชีวิตอยู่ในเมืองไทยมานานกว่าครึ่งหนึ่งของอายุ ฉันเข้ามาทำงานตั้งแต่ยังไม่รู้ด้วยซ้ำว่าชีวิตแรงงานหมายความว่าอย่างไร รู้แค่ว่าถ้าไม่ทำงาน ก็ไม่มีเงินส่งกลับบ้าน
ช่วงแรกฉันทำงานบ้านแบบอยู่ประจำ ได้ค่าจ้างเป็นรายเดือน มีที่นอน มีข้าวกิน งานหนักแต่ไม่ต้อง คิดมาก เวลาผ่านไป ฉันเริ่มรู้จักผู้คนมากขึ้น และตัดสินใจออกมารับงานทำความสะอาดเอง งานแบบนี้ไม่มีความแน่นอน ไม่มีใครรับประกันรายได้ให้ ฉันต้องรับผิดชอบชีวิตตัวเองทั้งหมด
ในหนึ่งวัน ฉันเข้าไปทำงานในบ้านคนอื่นตั้งแต่เช้า ใช้แรงกายจนแทบไม่รู้สึกถึงเวลา พื้นต้องสะอาด ห้องน้ำต้องเรียบร้อย ของต้องวางกลับที่เดิมทุกอย่าง ฉันเรียนรู้ว่าความเรียบร้อยของบ้านหนึ่งหลัง เกิดจากแรงของใครบางคนที่ไม่มีใครมองเห็น
ฉันเดินทางด้วยจักรยาน เพราะประหยัดที่สุด แดดแรงก็ต้องทน ฝนตกก็ต้องไป ถ้าไม่ไป รายได้ก็หาย วันหยุดไม่ใช่สิ่งที่ฉันเลือกได้ จะหยุดก็ต่อเมื่อไม่มีใครเรียกใช้ ซึ่งนั่นไม่ใช่การพัก แต่คือวันที่เงินไม่เข้า
ฉันมีครอบครัว มีลูกที่ไม่ได้อยู่ด้วยกัน เงินที่ฉันได้มาในแต่ละ เดือน ถูกแบ่งส่งกลับบ้านแทบทั้งหมด ให้ลูก ให้ญาติ และให้คนที่เคยดูแลฉันมา เงินที่เหลือใช้จ่ายในชีวิตประจำวัน และต้องเก็บไว้ทำเอกสารแรงงาน ซึ่งมีค่าใช้จ่ายสูงเกินกว่าที่หลายคนคิด
หลายปีแล้วที่ฉันไม่ได้กลับเมียนมา ไม่ใช่เพราะไม่อยากกลับ แต่เพราะฉันยังต้องทำงาน ที่นี่ไม่ใช่บ้าน แต่เป็นที่ที่ฉันต้องอยู่เพื่อให้บ้านอีกแห่งหนึ่งยังคงอยู่ได้
บางครั้งฉันได้ยินคำว่าแรงงานต่างด้าวเหมือนเป็นคำธรรมดา แต่สำหรับฉัน มันคือชีวิตที่ต้องอดทน ต้องขยัน และต้องยอมรับความเหนื่อยโดยไม่มีเสียงบ่น งานที่ฉันทำอาจไม่ยิ่งใหญ่ แต่เงินทุกบาทมีความหมายต่อคนที่รออยู่ไกลออกไป
ฉันไม่ต้องการอะไรไปมากกว่านี้ แค่อยากให้ใครก็ตามที่เดินผ่านชีวิตของแรงงานอย่างฉัน ได้หยุดคิดสักนิดว่า บ้านที่สะอาดและชีวิตที่สะดวกสบายของใครบางคน อาจตั้งอยู่บนเวลาที่ไม่มีวันหยุดของคนอีกคนหนึ่ง
จากประสบการณ์ส่วนตัวของแรงงานต่างด้าวอย่างซูซาน การทำงานทุกวันไม่มีวันหยุดไม่ใช่เรื่องง่ายเลยครับ นอกจากความเหน็ดเหนื่อยทางกายภาพแล้ว ยังต้องเผชิญกับความกดดันทางจิตใจที่ต้องรับผิดชอบต่อครอบครัวและค่าใช้จ่ายต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง อย่างที่ซูซานเล่ามา การเดินทางไปทำงานด้วยจักรยานเป็นทางเลือกที่ประหยัดและเหมาะสมที่สุดสำหรับแรงงานที่มีรายได้จำกัด แม้จะโดนแดดจัดหรือฝนตกก็ต้องทน เพราะถ้าไม่ไปทำงาน รายได้ก็จะหายไปทันที การไม่มีวันหยุดอย่างแท้จริง หมายความว่าแต่ละวันที่ผ่านไป แรงงานเหล่านี้แทบจะไม่มีเวลาพักผ่อนอย่างที่คนทั่วไปอาจคาดคิด นอกจากนี้ปัญหาด้านการจัดการกับเอกสารแรงงานที่มีค่าใช้จ่ายสูงก็สร้างภาระหนักอีกชั้นหนึ่งให้กับแรงงานต่างชาติ ซูซานต้องเก็บเงินและคำนวณด้วยความรอบคอบเพื่อไม่ให้ขาดรายได้และยังสามารถส่งเงินกลับบ้านได้อย่างต่อเนื่อง ในมุมมองของแรงงานต่างด้าว การทำงานอาจถูกมองเป็นแค่ 'แรงงาน' หรือ 'คนทำงานบ้าน' แต่ในความจริงแล้วพวกเขาคือผู้ที่เสียสละและอดทน เพื่อให้ชีวิตครอบครัวของตนมีความมั่นคงมากขึ้น แม้แต่บ้านที่ดูสะอาดและเป็นระเบียบเรียบร้อยที่ใคร ๆ ใช้ชีวิตอยู่ อาจต้องแลกมาด้วยความเหนื่อยยากที่ไม่มีวันหยุดในชีวิตของคนทำงานเบื้องหลังอย่างซูซาน การเข้าใจและให้ความเห็นใจต่อชีวิตของแรงงานต่างด้าวเหล่านี้จึงเป็นสิ่งที่สำคัญมาก ทำให้เราตระหนักว่าทุกนาทีของความสะดวกสบายของเรา อาจครอบคลุมไปถึงการเสียสละของคนอีกกลุ่มหนึ่งที่เราแทบไม่เคยเห็นหรือสนใจมาก่อน