Morning Dharma 9 Aug 69
"Where is suffering born in the ear,
Born in the eyes, the body must be extinguished.
But finally, I have to say, it happened in my heart, because even in my eyes,
In the ears, in the nose, in the tongue, in the skin, whatever way, it joins the point in the heart, so it has to deal with the center, the heart. "
: --Buddhist slave Bhikkhu
ในชีวิตประจำวัน ผมมักจะเผชิญกับความรู้สึกเครียดและทุกข์จากสิ่งรอบตัว เช่น เสียงรบกวน สายตาที่พบเจอเรื่องไม่สบายใจ หรือแม้แต่รสชาติและสัมผัสที่ไม่พึงประสงค์ หลายครั้งผมพยายามหลีกเลี่ยงหรือแก้ไขสถานการณ์เหล่านั้น แต่สิ่งที่ผมได้เรียนรู้จากธรรมะยามเช้านี้ คือที่มาของความทุกข์ไม่ได้อยู่ที่สิ่งภายนอก แต่เป็นที่จิตใจของเราเอง การที่ท่านพุทธทาสภิกขุได้บอกว่า ความทุกข์จะเกิดที่หู ตา จมูก ลิ้น ผิวหนัง หรือช่องทางใดๆ ก็ตาม แต่ในที่สุดแล้ว สิ่งเหล่านั้นจะถูกส่งเข้าสู่ใจ หรือศูนย์รวมจิตใจของเรา ทำให้ใจเราเป็นจุดตัดสินสุดท้ายที่เราจะจัดการกับความรู้สึกทุกข์นี้ เมื่อผมตระหนักแบบนี้ ผมเริ่มฝึกฝนการเฝ้าสังเกตความรู้สึกต่างๆ ที่เข้ามาทางประสาทสัมผัสอย่างไม่ตัดสิน ดึงใจให้อยู่กับปัจจุบันและรู้สึกว่าความทุกข์ที่เกิดขึ้นล้วนเกิดและดับในใจเราเอง การฝึกสมาธิและปล่อยวางจึงเป็นวิธีที่ช่วยลดความเครียดและนำไปสู่ความสงบสุข ดังนั้น ในแต่ละวันเราควรให้ความสำคัญกับการดูแลใจของเราอย่างสม่ำเสมอ ไม่ว่าจะผ่านการทำสมาธิ ฟังธรรม หรือแม้แต่การพูดคุยแลกเปลี่ยนเรื่องธรรมะกับผู้อื่น เพื่อขัดเกลาจิตใจให้แข็งแรง ไม่หวั่นไหวกับสิ่งรอบตัว อีกทั้งยังช่วยให้เราเข้าใจความทุกข์อย่างลึกซึ้งและสามารถดับมันได้จริงจากใจของเราเอง