Số 102: Bạn đang sống theo Tự do hay Thuật toán ?

Khi nhìn nhận cuộc sống hiện đại, tôi mới nhận ra rằng không phải ai cũng thực sự sống theo cách mình muốn mà nhiều người đang bị chi phối bởi những thuật toán vô hình. Ví dụ như trên mạng xã hội, thuật toán đề xuất nội dung theo thói quen, sở thích mà bạn ít khi để ý, khiến mình dần mất đi khả năng chọn lựa thực sự – những quyết định chủ động. Bản thân tôi từng tự hỏi liệu mình có đang thực sự tự do hay chỉ đang sống theo lối mòn của những đề xuất 'được thiết kế sẵn'? Qua quá trình tập nhận thức đa chiều, và đọc nhiều về triết lý “Cogito, ergo sum” (Tôi tư duy, nên tôi tồn tại) của René Descartes, tôi nhận ra rằng để giữ được tự do cá nhân, mình cần chủ động nhìn nhận mọi sự vật, hiện tượng từ nhiều góc độ khác nhau, không chỉ đơn thuần tiếp nhận thông tin một chiều từ các thuật toán. Một cách thực tế để làm điều đó là tự tạo dựng ý thức lựa chọn khi sử dụng các nền tảng kỹ thuật số: tự giới hạn thời gian, theo dõi nội dung theo chủ đề mình thực sự quan tâm, và chủ động tìm kiếm kiến thức từ nhiều nguồn đối lập nhau. Khi đó, tự do không chỉ là cảm nhận mà còn là hành động cụ thể hàng ngày để tránh bị 'bơi chìm' trong luồng thông tin hỗn loạn. Câu nói "Bắt phong trần phải phong trần" như lời nhắc nhở về sự chấp nhận hoàn cảnh nhưng không để nó chi phối mà vẫn giữ lại phần thanh cao, phần 'chủ' của mình trong cuộc sống. Đó là cách tôi từng học và đang áp dụng để sống có ý thức và chủ động hơn, tránh trở thành con rối của các thuật toán định hướng. Hy vọng chia sẻ này giúp bạn có thêm góc nhìn để cân bằng giữa tự do cá nhân và thế giới số đầy thách thức hiện nay.