Brain Files # 002 Why the Brain...Remember "bad" better than "good"?

เมื่อผมลองสังเกตตัวเองและคนรอบข้าง พบว่าแม้จะมีคำชมมากมาย แต่กลับติดใจคำติเดียวที่กระทบจิตใจ นี่คือสิ่งที่เรียกว่า Negativity Bias ซึ่งสมองของเรามักจะให้ความสำคัญกับข้อมูลเชิงลบมากกว่าข้อมูลเชิงบวก สาเหตุสำคัญที่เกิดขึ้นนั้นมาจากวิวัฒนาการในอดีต ที่การจำเรื่องแย่ช่วยให้มนุษย์รอดชีวิต เช่น การจำว่าอาหารบางอย่างเป็นพิษ หรือสถานที่ไหนอันตราย จึงทำให้สมองพัฒนาความสามารถในการเก็บความทรงจำของเหตุการณ์ลบได้ดีขึ้นเพื่อความปลอดภัย ในชีวิตประจำวัน เราอาจรู้สึกเครียดหรือไม่มั่นใจได้ง่ายเมื่อได้รับคำวิจารณ์ แม้จะมีคำชมจำนวนมากก็ตาม การรับมือกับ Negativity Bias จึงสำคัญมาก หนึ่งในวิธีที่ผมใช้คือจดบันทึกเรื่องดีๆ ที่เกิดขึ้นในแต่ละวัน เพื่อเตือนตัวเองว่าสมองไม่ได้โกหก แต่มันแค่ให้น้ำหนักกับเรื่องลบมากเกินไป อีกเทคนิคที่ช่วยได้คือการถามตัวเองอย่างมีสติว่า "เรื่องนี้แย่จริงหรือ หรือสมองแค่จำเรื่องลบเก่งกว่าเรื่องดี" โดยการฝึกมองข้อดีและความสำเร็จเล็กๆ น้อยๆ ในชีวิต จะช่วยปรับสมดุลความคิดและลดผลกระทบจาก Negativity Bias ประสบการณ์นี้ทำให้ผมเรียนรู้ว่าการเข้าใจการทำงานของสมองช่วยให้เราควบคุมอารมณ์และความคิดได้ดีขึ้น และยังช่วยให้เราเปิดใจรับคำชมและพัฒนาตัวเองได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้นด้วยเช่นกัน