ความดันโลหิตสูงในวัย 31ปี

ตอนเราเริ่มจริงจังกับ “ความดันโลหิตสูง” สิ่งที่ช่วยมากคือการวัดความดันที่บ้านให้ถูกวิธี และอ่านค่าบนหน้าจอให้เป็นค่ะ (โดยเฉพาะเวลาใช้เครื่องวัดความดัน OMRON รุ่น HEM-7121/IntelliSense) 1) SYS / DIA / PUL บนเครื่องวัดความดันคืออะไร? - SYS (ซิสโตลิก) = ค่าความดันตัวบน ตอนหัวใจบีบตัว - DIA (ไดแอสโตลิก) = ค่าความดันตัวล่าง ตอนหัวใจคลายตัว - PUL = ชีพจร (ครั้ง/นาที) เวลาเห็นตัวเลข 120/80 หมายถึง SYS 120 และ DIA 80 ส่วน PUL จะเป็นอีกค่าหนึ่งแยกออกมา 2) ความดันปกติต้องเท่าไหร่? โดยทั่วไป “ใกล้เคียงปกติ” มักอยู่แถว ๆ <120/<80 mmHg แต่ในชีวิตจริงต้องดูภาพรวมด้วยค่ะ เช่น อายุ พฤติกรรม โรคร่วม และค่าที่วัดซ้ำหลายวัน (ไม่ใช่ครั้งเดียวแล้วสรุป) ถ้าวัดที่บ้านแล้วเริ่มขึ้น ๆ ลง ๆ แนะนำจดบันทึกเช้า-เย็นต่อเนื่อง 3–7 วัน จะเห็นแนวโน้มชัดกว่า 3) วัดความดันที่บ้านยังไงให้ค่าไม่เพี้ยน ทริคที่เราใช้แล้วค่านิ่งขึ้น: - นั่งพัก 5 นาที ก่อนวัด งดกาแฟ/บุหรี่/ออกกำลังกาย 30 นาที - นั่งหลังพิง เก้าอี้ เท้าวางราบ ไม่ไขว่ห้าง - พันผ้าพันแขนเหนือข้อพับ 1–2 นิ้ว แขนวางระดับเดียวกับหัวใจ - วัด 2 ครั้งห่างกัน 1–2 นาที แล้วใช้ค่าเฉลี่ย - พยายามวัดเวลาเดิมทุกวัน 4) ความดันสูง 170 อันตรายไหม? ถ้า SYS ประมาณ 170 ถือว่าสูงมากค่ะ โดยเฉพาะถ้ามีอาการร่วม เช่น ปวดหัวมาก ตามัว เจ็บหน้าอก หายใจเหนื่อย ชาหรืออ่อนแรงครึ่งซีก ให้รีบพบแพทย์/ฉุกเฉินทันที แต่ถ้า “ขึ้นสูงครั้งเดียว” ให้ลองนั่งพักเงียบ ๆ แล้ววัดซ้ำอีกครั้ง และติดตามต่อเนื่อง เพราะความเครียด นอนไม่พอ หรือเพิ่งดื่มกาแฟก็ทำให้พุ่งได้ 5) การป้องกันโรคความดันโลหิตสูง (แบบที่เราทำจริง) - ลดเค็ม: อ่านฉลากโซเดียม เลี่ยงน้ำจิ้ม/อาหารแปรรูป - ขยับร่างกายสม่ำเสมอ: เดินเร็ว 20–30 นาทีหลายวัน/สัปดาห์ - นอนให้พอ และจัดการความเครียด - คุมรอบเอว/น้ำหนัก และลดแอลกอฮอล์ - วัดความดันสม่ำเสมอเพื่อรู้ตัวเร็ว 6) ยาลดความดันซื้อเองได้ไหม? และเรื่อง “ยาความดัน 10 mg” ส่วนตัวไม่แนะนำซื้อยาความดันมากินเองค่ะ เพราะการเลือกชนิดยา/ขนาดยา (เช่น 10 mg) ต้องดูโรคประจำตัว ค่าไต โพแทสเซียม และผลข้างเคียง ยาบางกลุ่มกินร่วมกับยาหรืออาหารเสริมบางอย่างแล้วมีความเสี่ยงได้ ถ้าคุณเริ่มวัดแล้วค่าคงที่สูงต่อเนื่อง ให้เอาบันทึกค่า SYS/DIA/PUL ไปให้แพทย์ดู จะได้ปรับแผนให้เหมาะกับตัวเองที่สุด สรุปคือ วัดให้ถูก อ่าน SYS/DIA/PUL ให้เป็น และดูแนวโน้มหลายวัน จะช่วยตัดความกังวลและรู้ทันความเสี่ยงค่ะ