หลายคนอาจเคยเห็น “ธงเลสเบียน” ผ่าน ๆ ในโซเชียลแล้วสงสัยว่าแต่ละสีหมายถึงอะไร เราเองก็เริ่มจากความสงสัยเหมือนกัน เลยลองสรุปเป็นภาษาง่าย ๆ ไว้อ่านครั้งเดียวเข้าใจค่ะ 1) ธงเลสเบียนคืออะไร? ธงเลสเบียน (Lesbian flag) เป็นสัญลักษณ์ที่ใช้แทนกลุ่มผู้หญิงที่รักผู้หญิง (women loving women) หรือคนที่ระบุตัวตนว่าเป็นเลสเบียน ปัจจุบันที่เห็นกันบ่อยคือธงโทน “ส้ม-ขาว-ชมพู” (มักมี 5 แถบ) ซึ่งนิยมใช้เพื่อความครอบคลุมและเป็นกลางมากขึ้น 2) ความหมายสีแต่ละแถบ (แบบจำง่าย) ในหลายแหล่งจะอธิบายความหมายต่างกันเล็กน้อย แต่ภาพรวมมักสื่อถึงพลัง ความรัก และความหลากหลายของผู้หญิงที่รักผู้หญิง โดยสรุปแนวคิดที่พบได้บ่อยคือ - โทนส้ม: ความเป็นชุมชน พลัง การยืนหยัด และความอบอุ่น - สีขาวตรงกลาง: ความหลากหลายทางเพศ/อัตลักษณ์ และพื้นที่ที่ทุกคนอยู่ร่วมกันได้ - โทนชมพู/ม่วงอมชมพู: ความรัก ความอ่อนโยน ความสัมพันธ์ และความภาคภูมิใจ ถ้าจำไม่ได้ทุกแถบก็ไม่เป็นไร แค่รู้ว่าเป็นธงที่ใช้แทนเลสเบียน และใช้เพื่อแสดงการสนับสนุน/ตัวตนก็เพียงพอแล้ว 3) ทอมดี้คืออะไร? “ทอม” และ “ดี้” เป็นคำที่ใช้กันแพร่หลายในไทยมานาน โดยทั่วไปมักเกี่ยวกับ “การแสดงออกทางเพศ (gender expression)” และ “บทบาท/สไตล์การแต่งตัว” มากกว่า “รสนิยมทางเพศ (sexual orientation)” เสมอไป - ทอม: มักหมายถึงผู้หญิงที่แสดงออกออกแนว masculine/เท่ ๆ แต่งตัวทรงผู้ชาย หรือใช้สรรพนาม/คาแรกเตอร์แบบที่สังคมมองว่าเป็นผู้ชาย - ดี้: มักหมายถึงผู้หญิงที่มีลุค feminine และชอบผู้หญิง/คบทอม (ในบริบทการใช้คำแบบไทย) 4) ทอม/ดี้ = เลสเบียนไหม? บางคนเป็นทอมหรือดี้และระบุตัวตนว่าเป็นเลสเบียนด้วย แต่ก็มีหลายคนที่เป็นทอม/ดี้แต่ไม่ใช้คำว่าเลสเบียน หรือบางคนเป็นเลสเบียนแต่ไม่ใช่ทอม/ดี้เลยก็ได้ เพราะ “อัตลักษณ์” กับ “สไตล์การแสดงออก” ไม่จำเป็นต้องตรงกัน 100% 5) วิธีใช้คำให้เหมาะและให้เกียรติ - ถ้าไม่แน่ใจ ให้ถามแบบสุภาพว่าอีกฝ่ายอยากให้เรียกว่าอะไร - หลีกเลี่ยงการเหมารวม เช่น “ทอมต้องคู่กับดี้” เพราะความสัมพันธ์จริง ๆ หลากหลายมาก - ถ้าอีกฝ่ายใช้คำว่าเลสเบียน/ทอม/ดี้กับตัวเอง เราค่อยใช้ตามได้จะปลอดภัยที่สุด หวังว่าสรุปนี้จะช่วยให้เข้าใจทั้ง “ธงเลสเบียน” และคำว่า “ทอมดี้คืออะไร” มากขึ้นนะคะ ถ้าอยากให้ช่วยแยกคำอื่น ๆ ในชุมชน WLW/LGBTQ+ เพิ่มเติม บอกได้เลย