ประวัติความเป็นมาของจันทบุรี

📚ประวัติศาสตร์ของจังหวัดจันทบุรี📚

จากยุคก่อนประวัติศาสตร์สู่เมืองท่าโบราณ

หลักฐานทางโบราณคดีบ่งชี้ว่า ดินแดนจันทบุรีมีมนุษย์อาศัยอยู่มาตั้งแต่ยุคก่อนประวัติศาสตร์ โดยมีการค้นพบเครื่องมือเครื่องใช้ยุคหินขัดที่มีอายุกว่า 2,000 ปี ในพื้นที่ต่างๆ เช่น อำเภอมะขามและอำเภอท่าใหม่ ชนพื้นเมืองกลุ่มแรกที่ตั้งรกรากในบริเวณนี้คือ "ชาวชอง" ซึ่งเป็นกลุ่มชาติพันธุ์ในตระกูลมอญ-เขมร พวกเขาสร้างชุมชนและดำรงชีพอยู่กับความอุดมสมบูรณ์ของป่าเขา

ต่อมาในราวพุทธศตวรรษที่ 18 ได้มีการตั้งเมืองขึ้นเป็นครั้งแรกบริเวณหน้าเขาสระบาป และด้วยอิทธิพลของวัฒนธรรมขอมที่แผ่ขยายเข้ามา ทำให้จันทบุรีมีพัฒนาการขึ้นเป็นเมืองท่าสำคัญ มีการติดต่อค้าขายและแลกเปลี่ยนอารยธรรมกับอาณาจักรโดยรอบ ดังปรากฏร่องรอยศาสนสถานและโบราณวัตถุที่สะท้อนศิลปะแบบขอม

"จันทบูร" เมืองแห่งดวงจันทร์หรือไม้จันทน์

ชื่อของ "จันทบุรี" หรือ "จันทบูร" มีที่มาที่น่าสนใจ โดยมีความหมายได้สองนัยยะ หนึ่งคือ "เมืองแห่งดวงจันทร์" สื่อถึงความสงบสุขร่มเย็น ซึ่งสอดคล้องกับตราประจำจังหวัดที่เป็นรูปกระต่ายในดวงจันทร์ อีกนัยหนึ่งอาจมาจาก "เมืองแห่งไม้จันทน์" เนื่องจากในอดีตพื้นที่นี้มีป่าไม้จันทน์อันมีค่าอยู่เป็นจำนวนมาก

จุดเปลี่ยนสำคัญในสมัยกรุงศรีอยุธยาและธนบุรี

ชื่อของจันทบุรีปรากฏชัดเจนในพงศาวดารตั้งแต่สมัยอยุธยาตอนต้น ในฐานะหัวเมืองชายทะเลตะวันออก แต่เหตุการณ์ประวัติศาสตร์ที่ทำให้จันทบุรีเป็นที่จดจำมากที่สุด เกิดขึ้นในช่วงเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ 2

เมื่อปี พ.ศ. 2310 สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ขณะยังทรงเป็นพระยาวชิรปราการ ได้นำไพร่พลประมาณ 500 นาย ตีฝ่าวงล้อมของทัพพม่า มุ่งหน้ามายังหัวเมืองตะวันออก และได้ทรงเลือกเมืองจันทบุรีเป็นฐานที่มั่นในการรวบรวมกำลังพล สะสมเสบียงอาหารและอาวุธเป็นเวลาถึง 5 เดือน ก่อนจะยกทัพเรือกลับไปกอบกู้เอกราชได้สำเร็จ เหตุการณ์ครั้งนี้จึงเป็นความภาคภูมิใจของชาวจันทบุรีมาจนถึงปัจจุบัน และได้มีการสร้าง พระบรมราชานุสาวรีย์สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ณ สวนสาธารณะทุ่งนาเชย เพื่อรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของพระองค์

การย้ายเมืองและยุคเผชิญหน้ากับมหาอำนาจตะวันตก

ในสมัยรัตนโกสินทร์ เมืองจันทบุรีมีการย้ายที่ตั้งหลายครั้งเพื่อเหตุผลทางยุทธศาสตร์และความเหมาะสมในการดำรงชีวิต

สมัยรัชกาลที่ 3: เพื่อป้องกันการรุกรานจากญวน (เวียดนาม) ได้มีการย้ายเมืองไปอยู่ที่บ้านเนินวง ซึ่งเป็นที่สูงและมีชัยภูมิดีกว่า พร้อมกับสร้าง ค่ายเนินวง เป็นป้อมปราการอย่างแข็งแรง

สมัยรัชกาลที่ 5: เมื่อปัญหาเรื่องน้ำและความสะดวกสบายในการคมนาคมกลายเป็นปัจจัยสำคัญ จึงได้ย้ายเมืองกลับมาตั้งที่ "บ้านลุ่ม" ริมฝั่งตะวันตกของแม่น้ำจันทบุรี ซึ่งเป็นที่ตั้งของตัวเมืองในปัจจุบัน

ยุคสมัยนี้ยังเป็นช่วงที่สยามต้องเผชิญกับการล่าอาณานิคมจากชาติตะวันตก ในปี พ.ศ. 2436 (ร.ศ. 112) เกิดกรณีพิพาทเรื่องดินแดนฝั่งซ้ายแม่น้ำโขงกับฝรั่งเศส ทำให้ฝรั่งเศสส่งกองกำลังเข้ายึดครองเมืองจันทบุรีไว้นานถึง 11 ปี เพื่อเป็นหลักประกันให้สยามปฏิบัติตามสัญญา ซึ่งเหตุการณ์ครั้งนี้ได้ทิ้งร่องรอยทางประวัติศาสตร์ไว้ เช่น ตึกแดง และ คุกขี้ไก่ ที่อำเภอแหลมสิงห์ ก่อนที่ไทยจะยอมยกดินแดนฝั่งซ้ายแม่น้ำโขง (ประเทศลาวในปัจจุบัน) เพื่อแลกเมืองจันทบุรีกลับคืนมา

จันทบุรีในปัจจุบัน

จากเมืองจันทบูรในอดีต ได้รับการยกฐานะขึ้นเป็น "จังหวัดจันทบุรี" อย่างเป็นทางการในปี พ.ศ. 2476 ปัจจุบัน จันทบุรีเป็นเมืองเศรษฐกิจสำคัญของภาคตะวันออก มีชื่อเสียงด้านการเกษตร โดยเฉพาะผลไม้เมืองร้อนอย่างทุเรียน มังคุด และเงาะ อีกทั้งยังเป็นศูนย์กลางการค้าอัญมณีที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศ แต่เหนือสิ่งอื่นใด จันทบุรียังคงรักษาเสน่ห์ของเมืองเก่าที่เต็มไปด้วยเรื่องราวทางประวัติศาสตร์ ชุมชนเก่าแก่ และโบราณสถานที่รอให้นักเดินทางได้มาสัมผัสและเรียนรู้ต่อไป

#วันละโพสต์ #สร้างรายได้กับlemon8 #จันทบุรี #ประวัติศาสตร์น่ารู้