สเปนเตรียมสอบสวนบริษัทโซเชียลมีเดียชื่อดัง
สเปนเตรียมสอบสวนบริษัทโซเชียลมีเดียชื่อดัง หลังพบภาพล่วงละเมิดทางเพศเด็กถูกสร้างด้วย AI ของบริษัท
อาชญากรรมทางเพศเกี่ยวกับเด็กนั้นเรียกได้ว่าเป็นเรื่องที่เลวร้าย ที่ไม่เพียงแต่ผู้ที่กระทำกับคนจริง ๆ เท่านั้นที่จะได้รับโทษ แต่ได้แผ่ขยายครอบคลุมผู้ครอบครองสื่อต่าง ๆ อีกด้วย แม้แต่สื่อที่ถูกสร้างด้วย AI หรือ ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence) ก็ผิดเช่นกัน และเหมือนตอนนี้จะครอบคลุมไปยังบริษัทผู้พัฒนา AI ด้วยเป็นที่เรียบร้อยแล้ว
จากรายงานโดยสำนักข่าว The Guardian ได้กล่าวถึงการที่ทางรัฐบาลแห่งประเทศสเปน ประกาศจะเข้าสอบสวนบริษัทโซเชียลมีเดียชื่อดังไม่ว่าจะเป็น X, META และ TikTok เกี่ยวกับภาพการล่วงละเมิดทางเพศต่อเด็กที่ถูกสร้าง (Generated) โดยเครื่องมือปัญญาประดิษฐ์ หรือ AI (Artificial Intelligence) เพื่อที่จะไม่ให้บริษัทเหล่านี้ได้ลอยตัวอยู่เหนือความผิดอย่างที่เคยเป็นมาอีกต่อไป ซึ่งทางนายกรัฐมนตรีแห่งประเทศสเปนได้กล่าวว่า การตัดสินใจในครั้งนี้ก็เป็นเพื่อปกป้อง สิทธิ์, เกียรติและศักดิ์ศรี และสุขภาพจิต ของเด็ก ๆ ทุกคนในประเทศ
ทางรัฐบาลยังกล่าวอีกว่า การสอบสวนในครั้งนี้มาจากรายงานของผู้เชี่ยวชาญที่ได้มีการวิเคราะห์ถึงความรับผิดชอบในทางอาญา (Criminal Liability) เกี่ยวกับการแพร่กระจายของสื่อลามก และสื่อเกี่ยวกับการล่วงละเมิดทางเพศต่อเด็กผ่านการดัดแปลงภาพจริง และการใช้ AI ปลอมใบหน้า (Deepfake) อันนำไปสู่การบ่อนทำลายศักดิ์ศรีของเหยื่อที่ถูกนำเอาภาพมาเป็นต้นแบบ โดยรายงานนั้นได้กล่าวว่า บริษัทโซเชียลมีเดียอาจมีส่วนที่ต้องรับผิดชอบด้วย เนื่องจากคอนเทนต์เหล่านี้แพร่ขยายได้ไวก็เนื่องมาจากการที่ตัวระบบที่ทางบริษัทวางไว้ ทำให้สามารถสร้างสื่อเหล่านี้ขึ้นมา และเผยแพร่ได้อย่างรวดเร็ว รวมทั้งสามารถทำเงิน (Monetization) ได้จากคอนเทนต์เหล่านี้ จนนำไปสู่การยากลำบากในการตรวจจับและจับกุม
ซึ่งการตัดสินใจในการที่จะเริ่มทำการสอบสวนในครั้งนี้นั้นเกิดขึ้นหลังจากการประชุมคณะรัฐมนตรีในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ที่ผ่านมาถึงแผนในการปิดกั้นการใช้งานโซเชียลมีเดียสำหรับเด็กอายุต่ำกว่า 16 ปี และการที่จะผลักดันให้บริษัทโซเชียลมีเดียต้องรับผิดชอบต่อคอนเทนต์อันตราย และสร้างความเกลียดชังที่ถูกปล่อยให้อยู่บนแพลตฟอร์มที่ทางบริษัทดูแล นอกจากนั้นอีกสิ่งที่คาดว่าจะเป็นอิทธิพลจากการตัดสินใจในครั้งนี้ มีการคาดการณ์ว่าอาจมาจากการที่ในช่วงเดือนมกราคมที่ผ่านมานั้น ทางคณะกรรมการแห่งยุโรป (European Commission) ได้เริ่มการทำการสืบสวนแพลตฟอร์ม X ที่ได้รับรายงานว่ามีการใช้งานเครื่องมือ AI ของแพลตฟอร์มอย่าง Grok มาสร้างสื่อที่แสดงให้เห็นถึงการล่วงละเมิดทางเพศ และการทารุณกรรมเด็ก นอกจากนั้นยังเป็นการตรวจสอบว่า ทาง X ได้มีการปฏิบัติตามกฎหมายด้านการปกป้องข้อมูลส่วนบุคคล หรือ GDPR (General Data Protection Regulation) หรือไม่อีกด้วย
ทางสำนักข่าวได้ทำการติดต่อทางบริษัท X ไปเพื่อสอบถามข้อคิดเห็นเกี่ยวกับการสืบสวนดังกล่าว แต่ก็ยังไม่ได้รับคำตอบหรือไม่แต่อย่างใด ในขณะที่ทาง META ก็ไม่ได้ให้ความเห็นเกี่ยวกับการสืบสวนดังกล่าวโดยอ้างว่าไม่มีข้อมูลเกี่ยวกับการสืบสวนดังกล่าว แต่ก็ได้กล่าวย้ำว่า ทางบริษัทมีความเข้มงวดเกี่ยวกับคอนเทนต์ที่มีการล่วงละเมิดเด็ก รวมทั้งคอนเทนต์ด้านเพศที่ไม่ได้รับความยินยอม โดยทางบริษัทจะทำการลบทั้งหมดทันทีที่ตรวจเจออยู่บนแพลตฟอร์ม นอกจากนั้นทาง TikTok ก็ยังได้ยืนยันมาอย่างหนักแน่นว่าคอนเทนต์ประเภทที่กำลังเป็นกรณีอยู่นั้น เป็นคนเทนต์ที่อยู่ในรายชื่อคอนเทนต์ต้องห้าม โดยทางบริษัทได้ลงทุนอย่างมากเพื่อสร้างระบบที่จะจัดการกับคอนเทนต์เหล่านี้ รวมทั้งเจ้าของบัญชีที่โพสต์อย่างจริงจัง
การสอบสวนของรัฐบาลสเปนในครั้งนี้เป็นสัญญาณสำคัญที่แสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงในการจัดการกับเนื้อหาที่ผิดกฎหมายบนโลกออนไลน์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งกรณีของภาพล่วงละเมิดทางเพศเด็กที่ถูกสร้างขึ้นด้วยเทคโนโลยี AI หรือ Deepfake ซึ่งเป็นประเด็นใหม่ที่กฎหมายหลายประเทศยังไม่พร้อมรับมือ ในฐานะผู้ใช้โซเชียลมีเดียทั่วไป ฉันเคยสังเกตเห็นพัฒนาการของเทคโนโลยี AI ที่น่าทึ่ง แต่ก็มาพร้อมกับความท้าทายในการควบคุมเนื้อหาที่ไม่เหมาะสม โดยเฉพาะอย่างยิ่งในแพลตฟอร์มยอดนิยมอย่าง Instagram, Facebook, และ Twitter ที่เป็นเรื่องง่ายสำหรับผู้ไม่หวังดีที่จะสร้างหรือเผยแพร่สื่อละเมิดเหล่านี้อย่างรวดเร็วและสามารถทำเงินได้ด้วย ความรับผิดชอบของบริษัทโซเชียลมีเดียจึงมีความสำคัญอย่างมากในการป้องกันมิให้เกิดการแพร่กระจายของคอนเทนต์อันตรายเหล่านี้ บริษัทจำเป็นต้องมีกลไกตรวจจับ AI ที่เข้มแข็ง พร้อมทั้งให้ความรู้และสนับสนุนให้ผู้ใช้งานรายงานเนื้อหาที่น่าสงสัยหรือผิดกฎหมายอย่างจริงจัง การป้องกันเด็กและเยาวชนจากเนื้อหาที่เป็นอันตรายควรเริ่มตั้งแต่การจำกัดการเข้าถึงโซเชียลมีเดียสำหรับผู้ที่มีอายุต่ำกว่าเกณฑ์ รวมถึงการสร้างมาตรฐานความปลอดภัยของข้อมูลและความเป็นส่วนตัว (เช่น GDPR) ให้เหมาะสมและเข้มงวดมากขึ้น โดยเฉพาะในยุคที่ AI สามารถสร้างสื่อปลอมได้อย่างแม่นยำ สำหรับผู้ใช้งานทั่วไป การเสริมสร้างความรู้การใช้งานโซเชียลมีเดียอย่างปลอดภัยและการเข้าใจความเสี่ยงของการแชร์ข้อมูลบนแพลตฟอร์มต่าง ๆ ถือเป็นเรื่องสำคัญไม่แพ้กัน เพราะสิ่งเหล่านี้จะช่วยให้สังคมออนไลน์มีความปลอดภัยขึ้นอย่างแท้จริง
