จากประสบการณ์ตรง ผมเคยไม่ทันสังเกตเลยว่าความเครียดในชีวิตไม่ได้มาจากเรื่องใหญ่เสมอไป แต่เกิดจากพฤติกรรมเล็กๆ ที่ทำจนกลายเป็นนิสัย เช่น พยายามทำให้ทุกคนพอใจจนลืมดูแลตัวเอง หรือเก็บคน Toxic ไว้ในชีวิตทั้งๆ ที่รู้ว่าไม่ดี สิ่งเหล่านี้ส่งผลกระทบต่อสุขภาพจิตโดยไม่รู้ตัว ผมจึงเริ่มสังเกตตัวเองด้วย 20 ข้อนี้เหมือนกับในบทความ เช่น การคาดหวังมากเกินไปกับตัวเอง การเปรียบเทียบตัวเองกับคนอื่น หรือแม้แต่การพักผ่อนไม่เพียงพอ ซึ่งแต่ละข้อก็เชื่อมโยงกับความเครียดที่สะสมได้เหมือนกัน สิ่งที่ช่วยผมมากที่สุดคือการให้เวลากับตัวเองบ้าง แม้จะเป็นแค่ช่วงเวลาสั้นๆ เพื่อใจได้พักจากความกดดัน นอกจากนี้ การลดใช้เวลาบนโซเชียลมีเดีย และพยายามไม่รับปากงานจนล้นมือ ทำให้ความเครียดลดลงอย่างเห็นได้ชัด อีกอย่างที่ควรระวังคือ การไม่ละเลยความรู้สึกของตัวเอง และไม่โทษตัวเองเมื่อล้มเหลว เพราะนั่นคือการดูแลใจตัวเองอย่างแท้จริง รู้สึกผิดน้อยลงและเปิดใจรับประสบการณ์มากขึ้น ถ้าคุณตรงกับหลายข้อใน 20 ข้อนี้ บางทีไม่เป็นไรที่จะหยุดและสังเกตตัวเองบ้าง เริ่มจากการเปลี่ยนพฤติกรรมเล็กๆ ทีละนิดเพื่อสุขภาพจิตที่ดีขึ้น และอย่าลืมใจดีกับตัวเองนะครับ นี่คือก้าวสำคัญในการดูแลใจให้แข็งแรงและใช้ชีวิตอย่างมีความสุขมากขึ้น