บ้านเราเคยมีช่วงที่ลูกไม่อยากไปโรงเรียน ตื่นเช้ามาแล้วร้องไห้ บอกว่า “ไม่เอา” จนพ่อแม่เครียดไปหมด สิ่งที่ช่วยได้จริงคือ “สร้างแรงจูงใจ” มากกว่าการบังคับ เพราะยิ่งบังคับยิ่งต่อต้าน นี่คือวิธีสร้างแรงจูงใจให้ลูกไปโรงเรียนที่เราใช้แล้วค่อยๆ ดีขึ้นค่ะ 1) เริ่มจากหาสาเหตุให้เจอก่อน ก่อนแก้ ลองคุยแบบไม่สอบสวน เช่น “วันนี้ที่โรงเรียนมีอะไรทำให้ไม่สบายใจไหม” บางทีเด็กไม่ได้เกลียดโรงเรียน แต่กลัวครู กลัวเพื่อน แยกจากพ่อแม่ หรือเหนื่อยจากการนอนน้อย การรู้ต้นเหตุช่วยให้แก้ตรงจุด 2) ทำ “เช้าที่คาดเดาได้” ด้วยรูทีนเดิมทุกวัน เด็กจะไปง่ายขึ้นถ้าเช้าไม่วุ่นวาย เราทำเป็นขั้นตอนสั้นๆ: ตื่น-เข้าห้องน้ำ-แต่งตัว-กินข้าว-ออกบ้าน และเตรียมของตั้งแต่คืนก่อน ลดการเร่งรีบ/ดุในตอนเช้า แรงจูงใจจะไม่ถูกทำลายตั้งแต่เริ่มวัน 3) ให้ลูกมีสิทธิ์เลือกเรื่องเล็กๆ การได้เลือกช่วยให้รู้สึกควบคุมชีวิตได้ เช่น เลือกชุด/รองเท้า เลือกกล่องข้าว เลือกเพลงในรถ หรือเลือกว่าจะเดินเข้าประตูโรงเรียนเองหรือจับมือแม่ก่อน 1 นาที แรงจูงใจของเด็กมักมาจากความรู้สึกว่า “เราทำได้” 4) ตั้งเป้าหมายสั้นๆ แทนการคาดหวังยาวๆ ถ้าลูกต่อต้านมาก อย่าเริ่มด้วย “ต้องไปทุกวัน” แต่เริ่มจาก “วันนี้ไปถึงหน้าโรงเรียน” หรือ “เข้าไปนั่งในห้อง 10 นาที” แล้วค่อยเพิ่ม เป้าหมายเล็กทำให้สำเร็จง่ายและเกิดกำลังใจอยากไปโรงเรียนวันต่อไป 5) ชมให้ถูกจังหวะ และชมที่ “ความพยายาม” แทนที่จะชมว่า “เก่งจังไม่ร้องเลย” เราจะชมแบบเฉพาะเจาะจง เช่น “แม่เห็นหนูหายใจลึกๆ แล้วเดินเข้าห้องเอง หนูกล้าขึ้นมาก” เด็กจะเชื่อมโยงว่าไปโรงเรียน = เราทำสิ่งยากได้สำเร็จ 6) ทำให้มีสิ่งน่ารอหลังเลิกเรียน (ไม่จำเป็นต้องเป็นของ) บ้านเราใช้วิธีนัดกิจกรรมเล็กๆ เช่น กลับมากินผลไม้ด้วยกัน เล่นเกมกระดาน 15 นาที หรือให้ลูกเลือกเมนูมื้อเย็น 1 อย่าง เป็นรางวัลเชิงความสัมพันธ์ ช่วยสร้างแรงจูงใจโดยไม่ต้องติดสินบนด้วยของตลอด 7) ซ้อมสถานการณ์ล่วงหน้า ถ้าลูกกังวล เราจะซ้อมบทสนทนา เช่น ถ้าอยากเข้าห้องน้ำให้พูดยังไง ถ้าเพื่อนแย่งของให้ทำอะไร หรือถ้าคิดถึงแม่ให้ทำท่า “กอดตัวเอง” แล้วหายใจ 5 ครั้ง เด็กจะมั่นใจขึ้นว่าเอาตัวรอดได้ในโรงเรียน ถ้าลองหลายวิธีแล้วลูกยังเครียดหนัก ร้องไห้ทุกวัน หรือมีอาการปวดท้อง/ปวดหัวก่อนไปโรงเรียนบ่อยๆ แนะนำคุยกับครูประจำชั้นหรือครูแนะแนวก่อนค่ะ บางทีแค่ปรับสภาพแวดล้อมหรือการดูแลในห้องเรียน แรงจูงใจให้ลูกไปโรงเรียนก็กลับมาได้เร็วขึ้น