Fri. Dec. 5, 2025 - ๕ ธันวาคม

วันชาติไทย

วันพ่อแห่งชาติ

วันดินโลก

* * * * * * * * *

วันชาติ ของประเทศไทย เคยกำหนดใช้หลายวัน ดังนี้

ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2463

ใช้วันที่ 6 เมษายน ซึ่งตรงกับวันจักรี

ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2481

ใช้วันที่ 24 มิถุนายน ซึ่งตรงกับวันปฏิวัติสยาม พ.ศ. 2475

ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2503 ยกเลิกวันชาติ และแทนที่ด้วย วันเฉลิมฉลองของชาติ โดยใช้วันพระบรมราชสมภพของพระมหากษัตริย์ ซึ่งกรณีของประเทศไทยหมายถึงพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร (รัชกาลที่ 9) คือวันที่ 5 ธันวาคม

และตั้งแต่ปี พ.ศ. 2560 มีการรื้อฟื้นวันชาติขึ้นอีกครั้ง โดยยังคงกำหนดให้ตรงกับวันคล้ายวันเฉลิมพระชนมพรรษา หรือวันคล้ายวันพระบรมราชสมภพของรัชกาลที่ 9 คือวันที่ 5 ธันวาคม เช่นเดิม

* * * * * * * * *

วันพ่อแห่งชาติ ตรงกับวันที่ 5 ธันวาคม ของทุกปี เป็นวันคล้ายวันพระบรมราชสมภพของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร

* * * * * * * * *

วันดินโลก (World Soil Day)

สืบเนื่องมาจากในหลวงรัชกาลที่ 9 ทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจเกี่ยวกับการพัฒนาที่ดินมาอย่างต่อเนื่องและยาวนาน ปรากฏผลสำเร็จเป็นที่ประจักษ์อย่างกว้างขวางทั้งในประเทศและนานาชาติ โดยศาสตราจารย์เกียรติคุณ สตีเฟน นอร์ตคลิฟฟ์ (Emeritus Professor Dr. Stephen Nortcliff) กรรมการบริหารสหภาพวิทยาศาสตร์ทางดินนานาชาติ เข้าเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาท ทูลเกล้าทูลกระหม่อมถวายรางวัลนักวิทยาศาสตร์ดินเพื่อมนุษยธรรม (The Humanitarian Soil Scientist) เมื่อวันที่ 16 เมษายน พ.ศ. 2556 และขอพระบรมราชาอนุญาตให้วันที่ 5 ธันวาคมของทุกปีเป็น "วันดินโลก" เพื่อให้วันดังกล่าวเป็นที่รู้จักแพร่หลายในระดับนานาชาติเกิดความต่อเนื่องและจริงจังในการรณรงค์ด้านทรัพยากรดินในทุกระดับ

และจากการประชุมขององค์การอาหารและการเกษตรแห่งสหประชาชาติ (FAO) ครั้งที่ 144 ระหว่างวันที่ 11–15 มิถุนายน พ.ศ. 2555 ณ สำนักงานใหญ่องค์การเกษตรและอาหารแห่งสหประชาชาติ กรุงโรม ประเทศอิตาลี ที่ประชุมได้มีมติสนับสนุนและร่วมกันผลักดันให้มีการจัดตั้ง "วันดินโลก" (World Soil Day) คือวันที่ 5 ธันวาคมของทุกปี ซึ่งตรงกับวันคล้ายวันพระบรมราชสมภพของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร อันนำความปิติและปลาบปลื้มมาสู่ประเทศและปวงชนชาวไทยยิ่ง

* * * * * * * * *

สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนีได้ตรัสไว้ว่า

"อันที่จริงเธอก็ชื่อภูมิพล ที่แปลว่า กำลังของแผ่นดิน แม่ก็อยากให้เธออยู่กับดิน" ซึ่งต่อมาพระองค์ทรงตีความว่ามีความหมายถึงการให้ติดดินและทำงานเพื่อประชาชน

* * * * * * * * *

ความหมายของพระนาม "ภูมิพลอดุลเดช"

หลักจากที่รัชกาลที่ ๙ ประสูติได้ไม่ถึง ๓ ชั่วโมง สมเด็จพระบรมราชชนกทรงรีบส่งโทรเลขถวายสมเด็จพระพันวัสสาฯ ว่า “...ลูกชายเกิดเช้านี้ สบายดีทั้งสอง ขอพระราชทานนามทางโทรเลขด้วย...”

สมเด็จพระพันวัสสาฯ เสด็จไปเฝ้าพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๗ และทรงมีลายพระหัตถ์ ลงวันที่ ๑๔ ธันวาคม ๒๔๗๐ เมื่อสมเด็จย่า ด้รับพระราชทานพระนามทางโทรเลขแล้ว โดยทรงกำกับตัวสะกดเป็นอักษรโรมันว่า “...Your son's name is Bhumibala Aduladeja...” ทำให้สมเด็จย่า ทรงเข้าพระทัยว่าได้รับพระราชทานนามพระโอรสว่า “ภูมิบาล” จึงได้สะกดภาษาอังกฤษในสูติบัตรว่า “Bhumibal”

จะสังเกตได้ว่าคำว่า “อดุลเดช” (ไม่มี ย ยักษ์) นั้นสะกดไม่เหมือนกับในสมัยปัจจุบันซึ่งเขียนว่า “อดุลยเดช” (มี ย ยักษ์) อันที่จริงพระนามรัชกาลที่ ๙ เริ่มเขียน “อดุลเดช” (ไม่มี ย ยักษ์) แต่ต่อมาได้เขียนทั้ง ๒ แบบกลับไปกลับมา และในที่สุดก็นิยมใช้แบบที่ ๒ คืิอ “อดุลยเดช” (มี ย ยักษ์) มาจนถึงปัจจุบัน

พระนามรัชกาลที่ ๙ มาจากพระนามของสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก ว่า “มหิดลอดุลยเดช” รวมถึงรัชกาลที่ ๘ ด้วย

พระนามรัชกาลที่ ๘ อานันท + (มหิดล)

พระนามรัชกาลที่ ๙ ภูมิพล + (อดุลยเดช)

พระนาม “ภูมิพลอดุลเดช” มีความหมายว่า

คำว่า “ภูมิพล” มาจาก ภูมิ+พล

“ภูมิ” หมายความว่า “แผ่นดิน”

“พล” หมายความว่า “พลัง”

รวมกันแล้วหมายถึง “พลังแห่งแผ่นดิน”

คำว่า “อดุลยเดช” มาจาก อดุลย+เดช

“อดุลย” หมายความว่า “ไม่อาจเทียบได้”

“เดช” หมายความว่า “อำนาจ”

รวมกันแล้วหมายถึง “อำนาจที่ไม่อาจเทียบได้”

2025/12/5 แก้ไขเป็น

5 ธันวาคมไม่ได้เป็นแค่วันธรรมดาในปฏิทิน แต่เป็นวันที่รวมความหมายลึกซึ้งหลายประการสำหรับประเทศไทย วันชาติที่เปลี่ยนแปลงมาตลอดในประวัติศาสตร์ รวบรวมมาเป็นวันที่ระลึกพระบรมราชสมภพของในหลวงรัชกาลที่ 9 ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของความรักชาติและความสามัคคีของคนในชาติ วันพ่อแห่งชาติที่ทำให้เราระลึกถึงพระราชกรณียกิจอันยิ่งใหญ่และพระมหากรุณาธิคุณที่ในหลวงมีต่อประชาชน ซึ่งเป็นแรงบันดาลใจให้คนไทยรักและเทิดทูนพระองค์ท่าน วันดินโลกที่สะท้อนถึงการอนุรักษ์ทรัพยากรดินตามพระราชดำริของพระองค์ ทรงแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการดูแลแผ่นดินและสิ่งแวดล้อมเพื่อความยั่งยืนของประเทศ นอกจากความสำคัญทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมแล้ว วันที่ 5 ธันวาคมยังทำให้เรามองเห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างคนกับผืนแผ่นดิน ที่ต้องดำรงรักษาไว้ด้วยความห่วงใยและความรับผิดชอบ ในแต่ละปีหลายครอบครัวก็จะร่วมแสดงความเคารพและรำลึกถึงพระมหากษัตริย์และผู้เป็นพ่อผ่านกิจกรรมและพิธีกรรมต่างๆ ที่ช่วยเสริมสร้างความรักและความภาคภูมิใจในชาติอย่างแท้จริง