เข้าใจเลยว่าพอ “ลูก 1 ขวบ 5 เดือน ยังไม่เดินเลย” มันกังวลมาก โดยเฉพาะเวลาเห็นเด็กคนอื่นรุ่นเดียวกันเดินคล่องแล้ว บ้านเราเองก็เคยอยู่ในจุดที่ลุ้นทุกวัน แต่พอลองสังเกตและปรับวิธีเล่น-กระตุ้นให้เหมาะกับลูก ความชุลมุนวัยหัดเดินก็เริ่มมาแบบค่อยเป็นค่อยไปค่ะ สิ่งแรกที่เราเช็กก่อนคือ “ลูกทำอะไรได้แล้วบ้าง” เพราะบางคนยังไม่เดินเอง แต่ทำทักษะพื้นฐานได้ดี เช่น ยืนเกาะได้นาน ๆ เดินเกาะเฟอร์นิเจอร์ (cruising) ย่อตัวแล้วลุกได้เอง หรือยืนทรงตัวแป๊บ ๆ ได้ ถ้าทักษะพวกนี้มาเรื่อย ๆ มักเป็นสัญญาณว่ากำลังสะสมความมั่นใจและแรงกล้ามเนื้ออยู่ค่ะ วิธีกระตุ้นที่บ้านเราใช้แล้วรู้สึกช่วยได้ (เน้นไม่เร่ง ไม่กดดัน) 1) จัดพื้นที่ให้ปลอดภัยและ “มีอะไรให้เกาะ” ระดับอกเด็ก เช่น โซฟาเตี้ย โต๊ะขอบมน วางของเล่นเป็นจุด ๆ ให้ลูกเดินเกาะไปหยิบ 2) เล่นเกมยืน-นั่งซ้ำ ๆ เช่น วางของเล่นไว้บนโต๊ะเตี้ยให้ลูกยืนหยิบ แล้วค่อยวางต่ำลงให้ย่อตัวหยิบ ช่วยเรื่องทรงตัวและต้นขา 3) ชวน “ก้าวหนึ่งก้าว” ด้วยของล่อที่ลูกชอบ เช่น ขนมชิ้นเล็ก/ของเล่นมีเสียง แต่ให้รางวัลที่ความพยายาม ไม่ใช่ต้องเดินได้ถึงจะได้ 4) ลดการใช้อุปกรณ์ที่ทำให้พึ่งพาเกินไป เช่น รถหัดเดินแบบนั่ง (บางบ้านใช้แล้วปลายเท้าเขย่ง) บ้านเราเปลี่ยนเป็นแบบเข็น (push walker) หรือให้จับมือเดินสั้น ๆ แทน 5) เดินเท้าเปล่าบ่อย ๆ บนพื้นไม่ลื่น เพราะเท้าได้สัมผัสพื้น ช่วยการทรงตัวและการลงน้ำหนัก เรื่องที่คนถามบ่อยคือ “ต้องพาไปหาหมอไหม?” โดยทั่วไปถ้าลูก 1 ขวบ 5 เดือนยังไม่เดิน อาจยังอยู่ในช่วงปกติของบางคนได้ แต่ถ้ามีสัญญาณเหล่านี้ แนะนำปรึกษากุมารแพทย์/นักกายภาพเพื่อประเมินนะคะ เช่น - ไม่ยืนลงน้ำหนักที่ขาเลย หรือยืนแล้วเขย่งตลอด/ขาเกร็งมาก - ไม่พยายามเคลื่อนไหว ไม่คลาน/ไม่เกาะเดิน และพัฒนาการด้านอื่น ๆ ดูช้าร่วมด้วย - ข้างหนึ่งดูอ่อนแรงหรือใช้ข้างเดียวเด่นชัดผิดปกติ - เคยพัฒนาการถอยลง เช่น เคยยืนเกาะได้แล้วกลับไม่ทำ สุดท้ายอยากบอกว่าเด็กแต่ละคนจังหวะไม่เหมือนกันจริง ๆ พอเขาพร้อมมักจะมาแบบ “อยู่ดี ๆ ก็เดินได้” แล้วจากนั้นความชุลมุนเริ่มขึ้นทันทีเหมือนที่หลายบ้านเจอค่ะ ถ้ากำลังลุ้นอยู่ ลองโฟกัสที่การเล่นให้สนุกและปลอดภัย ค่อย ๆ เพิ่มโอกาสให้เขาได้ยืนและก้าวทุกวัน เดี๋ยวโมเมนต์ก้าวแรกจะมาแน่นอนค่ะ