ถ้าเม่นแคระเพศเมีย “เคยผสมพันธุ์และมีลูกแล้ว” ก็ยังมีโอกาสเป็นมดลูกอักเสบได้ค่ะ ไม่ได้การันตีว่าจะปลอดภัย 100% โดยเฉพาะช่วงหลังคลอด/หลังหย่านม หรือถ้ามีการผสมพันธุ์บ่อยเกินไป ร่างกายพักไม่พอ สิ่งที่เราใช้ดูคร่าว ๆ ที่บ้าน (แต่ไม่ใช่การวินิจฉัยนะคะ) 1) กลิ่นแรงผิดปกติจากบริเวณก้น/ฉี่: ถ้ามีกลิ่นเหม็นเน่า หรือเหม็นฉุนขึ้นมากแบบไม่เหมือนเดิม ควรระวัง 2) มีคราบ/น้ำไหลผิดปกติ: เห็นคราบสีเหลือง เขียว น้ำตาล หรือมีเลือดติดกรง/ผ้าปู (หลังคลอดใหม่ ๆ อาจมีเลือดได้บ้าง แต่ถ้านาน/เยอะ/มีกลิ่น ให้รีบเช็ก) 3) ซึม ไม่กินอาหาร น้ำหนักตก: เม่นที่ปกติจะกินเก่ง อยู่ดี ๆ ไม่แตะอาหาร ขดตัวนาน เดินน้อยลง 4) ท้องป่อง เจ็บท้อง: บางตัวจะร้อง/สะดุ้งเมื่อจับบริเวณท้อง หรือเดินหลังโก่ง 5) ไข้/หายใจเร็ว: อันนี้สังเกตยาก แต่ถ้าดูแล้วผิดปกติร่วมกับอาการอื่น ๆ แนะนำพบสัตวแพทย์ สาเหตุที่เจอบ่อยในเม่นเลี้ยง - หลังผสมพันธุ์/หลังคลอด มีการติดเชื้อจากช่องคลอดขึ้นไปที่มดลูก - สภาพแวดล้อมไม่สะอาด ความชื้นสูง ทำให้เชื้อโรคสะสม - เครียด พักผ่อนน้อย โภชนาการไม่สมดุล ทำให้ภูมิตก คำแนะนำเรื่อง “ผสมพันธุ์เม่นแคระยังไงให้เสี่ยงน้อยลง” (จากประสบการณ์เลี้ยง +หลักปฏิบัติพื้นฐาน) - เลือกช่วงอายุเหมาะสม: เพศเมียควรโตพอ น้ำหนักดี โครงสร้างแข็งแรง ไม่ผอม และไม่แก่เกินไป - ไม่ผสมถี่เกิน: ให้ร่างกายพักหลังคลอดและหย่านมก่อน ลดโอกาสติดเชื้อ/อักเสบ - แยกกรงก่อน-หลังผสมชัดเจน: เอาตัวผู้เข้าไปช่วงสั้น ๆ สังเกตการกัด/ไล่ ถ้าดูเครียดมากให้หยุด - ทำความสะอาดกรงและอุปกรณ์: เปลี่ยนรองกรงสม่ำเสมอ ลดความชื้น กลิ่นแอมโมเนียจากฉี่ อาหารและการดูแลที่ช่วยประคองสุขภาพ - ให้อาหารโปรตีนพอดี ไม่มันเกิน เสริมไฟเบอร์เล็กน้อย และมีน้ำสะอาดตลอด - หลังคลอด/ให้นม เน้นอาหารคุณภาพดีและพลังงานพอ แต่หลีกเลี่ยงของหวาน/หนอนมากเกินจนทำให้อ้วน - ชั่งน้ำหนักสม่ำเสมอ (เช่น สัปดาห์ละครั้ง) จะเห็นความผิดปกติเร็ว เมื่อไหร่ควรพาไปหาสัตวแพทย์ทันที - มีเลือด/หนองมีกลิ่น, ซึมจัด ไม่กินเกิน 24 ชม., น้ำหนักลดเร็ว, ท้องโตผิดปกติ หรือสงสัยว่าปวดมาก ถ้าคุณกำลังเลี้ยงเม่นป่า/เม่นแคระทะเลทราย (จริง ๆ แล้วเม่นที่นิยมเลี้ยงคือ “เม่นแคระ” นะคะ) แนะนำหาสัตวแพทย์ที่ถนัดสัตว์พิเศษ (exotic) จะประเมินได้แม่นกว่า และปลอดภัยกับน้องที่สุดค่ะ