ถ้าใครเห็นแผลบนตัวแมวแล้วสงสัยว่าเป็น “เชื้อราแมวกินเนื้อ” (หลายคนใช้เรียกแผลเชื้อราที่ลุกลามเร็ว/แผลติดเชื้อรุนแรง) สิ่งสำคัญคืออย่ารอให้ลาม เพราะบางเคสไม่ใช่แค่เชื้อราอย่างเดียว แต่อาจมีแบคทีเรียแทรกซ้อน หรือเป็นฝี/แผลจากกัดกันที่ติดเชื้อจนเนื้อเยื่ออักเสบได้ค่ะ จากประสบการณ์ที่เราเคยทำแผลให้แมวจร (ล้างด้วยน้ำเกลือ ทาเบตาดีน) ปัญหาคือพอใส่ยาเขาเจ็บ น้องมักตกใจและวิ่งหนี จับยากมาก ดังนั้น “ความปลอดภัยของคน” ต้องมาก่อน โดยเฉพาะถ้าเรามีแผลที่มือ หรือโดนแมวกัด/ข่วนระหว่างทำแผล สัญญาณที่ควรสงสัยว่าแผลกำลังลุกลามและควรพาไปพบสัตวแพทย์ - แผลขยายวงเร็ว ขอบแผลแดงบวม มีน้ำเหลือง/หนอง หรือมีกลิ่น - ขนร่วงเป็นหย่อม ๆ มีสะเก็ดหนา คัน เกาจนเลือดออก (เข้ากับเชื้อรา) - ซึม ไม่กินอาหาร มีไข้ หรือปวดจนไม่ให้จับ - แผลลึก เห็นเนื้อดิบ หรือมีแมลงวันตอม (เสี่ยงหนอน) การดูแลเบื้องต้นแบบที่พอทำได้ (เน้นไม่เสี่ยงโดนกัด) 1) ใส่ถุงมือหนา/ใช้ผ้าคลุมตัวน้องเบา ๆ เพื่อลดการดิ้น ถ้าน้องเครียดมากอย่าฝืน 2) ล้างแผลด้วยน้ำเกลือ (Normal saline) ซับให้แห้งด้วยผ้าก๊อซสะอาด 3) ทายาฆ่าเชื้อแบบอ่อน ๆ เช่น โพวิโดนไอโอดีน (เบตาดีน) “แบบเจือจาง” สีชาอ่อน ๆ เพื่อไม่ระคายเคือง (หลีกเลี่ยงเทเข้ม ๆ ลงแผลกว้าง) 4) แยกของใช้/ทำความสะอาดพื้นที่ เพราะเชื้อราบางชนิดติดต่อสัตว์ตัวอื่นและคนได้ ข้อควรเลี่ยง - อย่าใช้แอลกอฮอล์หรือไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ราดแผลบ่อย ๆ เพราะอาจทำให้เนื้อเยื่อระคายและหายช้า - อย่าซื้อยากิน/ยาปฏิชีวนะคนให้แมวกินเอง - อย่าพยายามจับแน่น ๆ หากน้องมีแนวโน้มกัด เพราะแผลแมวกัดติดเชื้อง่ายมาก ถ้าโดนแมวกัด/ข่วนต้องทำยังไง - รีบล้างแผลด้วยสบู่และน้ำไหล 10–15 นาที แล้วเช็ดด้วยน้ำยาฆ่าเชื้อ - ไปพบแพทย์เพื่อประเมินวัคซีนบาดทะยัก/พิษสุนัขบ้า และยาฆ่าเชื้อ (แผลแมวกัดเสี่ยงอักเสบลึก) สุดท้าย ถ้าจับน้องไม่ได้จริง ๆ ลองติดต่อกู้ภัยสัตว์/กลุ่มช่วยเหลือแมวจรในพื้นที่ หรือใช้กรงดักแบบมีอาหารล่อ แล้วพาไปคลินิก จะปลอดภัยทั้งคนทั้งน้องมากกว่าค่ะ