อ่าวมาหยา กระบี่
#อ่าวมาหยา ตั้งอยู่บนเกาะพีพีเล เกาะขนาดใหญ่เป็นอันดับสองของหมู่เกาะพีพี #จังหวัดกระบี่ เป็นเวิ้งอ่าวขนาดเล็กรูปพระจันทร์เสี้ยวที่โอบล้อมด้วยเขาหินปูน ประกอบกับน้ำทะเลสีเขียวสดใสจนมองเห็นพื้นทราย และมีหาดทรายขาวสะอาด ทรายละเอียดที่เกิดจากการทับถมของซากปะการังเป็นเวลานาน ทำให้มีทิวทัศน์สวยงามเป็นที่นิยมข องนักท่องเที่ยว
อ่าวมาหยา เกิดขึ้นด้วยกระบวนการพังทลายของส่วนหนึ่งของเขาหินปูนเป็นหน้าผาที่โอบล้อมที่พังทลายกลายเป็นช่องเปิดขนาดใหญ่เมื่อหลายพันปีก่อน เชื่อมต่อกับทะเลภายนอก น้ำทะเลไหลเวียนเข้าออกได้ดี เกาะหินปูนแห่งนี้ยังตั้งอยู่ห่างชายฝั่งหลายสิบกิโลเมตร ตะกอนที่มาจากอ่าวพังงามีอิทธิพลน้อยมาก น้ำทะเลใสช่วยให้แสงส่องผ่านในระดับเหมาะสม ตัวอ่อนของปะการังที่ล่องลอยอยู่ทั่วบริเวณพากันลงเกาะบนหินที่ทับถมอยู่ กลางอ่าว เมื่อยึดที่มั่นได้ แต่ละตัวสืบพันธุ์แบบไม่อาศัยเพศแบ่งตัวจากหนึ่งเป็นสอง จากสองเป็นสี่ เวลาผ่านไปหลายพันปี แนวปะการังขยายขนาดปกคลุมทั่วอ่าวมาหยา ในเวลาเดียวกับที่ทะเลมีการเปลี่ยนแปลง กระบวนการของธรรมชาติยังเกิดขึ้นบนชายฝั่ง ตะกอนทรายตกทับถมรวมกันกลายเป็นหาด ผลของพืชชายทะเลที่ล่องลอยมากับน้ำบ้าง มาจากสัตว์ต่าง ๆ บ้าง เจริญงอกงามกลายเป็นป่าชายหาดที่กินพื้นที่ตอนในของอ่าวประมาณ 50 ไร่
ผลกระทบจาก #สึนามิ ภายหลังเหตุการณ์แผ่นดินไหวในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 คลื่นสึนามิได้กวาดทำลายสิ่งปลูกสร้างเดิมที่มีอยู่บนเกาะ และทำให้ภูมิทัศน์ของอ่าวกลับคืนสู่ธรรมชาติตามเดิม
เมื่อวันที่ 1 มิถุนายน พ.ศ. 2561 กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ได้ประกาศไม่อนุญาตให้ประกอบกิจกรรมท่องเที่ยวหรือดำเนินกิจกรรมใด ๆ ในบริเวณอ่าวมาหยาและอ่าวโละซามะ ในเขตอุทยานแห่งชาติ หาดนพรัตน์ธารา - หมู่เกาะพีพี จังหวัดกระบี่ โดยประกาศปิดอ่าวมาหยา ตั้งแต่วันที่ 1 มิถุนายน - 30 กันยายน พ.ศ. 2561 เพื่อแก้ไขปัญหาผลกระทบจากการท่องเที่ยว ในวันที่ 17 กรกฎาคม พ.ศ. 2561 พบฉลามหูดำจำนวน 6 ตัว ว่ายวนหาอาหารบริเวณหน้าหาด ในวันที่ 16 ตุลาคม พ.ศ. 2561 กรมอุทยานฯ ได้เผยแพร่คลิป ผ่านเฟสบุ๊ค ภายหลังปิดฟื้นฟูธรรมชาติกว่า 4 เดือน และในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2561 ในช่วงวันที่ 8 พฤศจิกายน พบฝูงฉลามกว่า 20 ตัว และอีกครั้งในช่วงปลายเดือนพฤศจิกายน ในปีเดียวกัน พบฝูงฉลามหูดำกว่าเกือบเจ็ดสิบตัว แหวกว่ายหากินบริเวณใกล้หาดอ่าวมาหยา นานถึง 4 ชั่วโมง สำหรับทรัพยากรบนบก กรมอุทยานฯ จะร่วมกับมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์เพื่อแก้ไขปัญหาการพังทลายของเนินทรายของชายหาด อนุรักษ์พันธุ์ไม้ป่าชายหาด และคัดเลือกชนิดพันธุ์ที่มีอยู่ เช่น รักทะเล เตยทะเล สวาด คันทรง และขยายพันธุ์เพื่อปลูกยึดหน้าดิน ป้องกันการพังทลายของเนินทราย ผศ.ดร..ธรณ์ ให้ข้อมูลในท้ายว่า ป่าชายหาดในอ่าวมาหยาเคยสมบูรณ์มากที่สุดของพื้นที่อันดามัน ต้องดูแลให้ฟื้นตัว แผนปฏิรูปประเทศจะลดความเสียหายของปะการังให้ได้ร้อยละ 50 จากร้อยละ 77 ภายใน 5 ปี
อ่าวมาหยามีชื่อเสียงในระดับโลก หลังจากใช้เป็นสถานที่ถ่ายทำภาพยนตร์เรื่อง #TheBeach (พ.ศ. 2543) ของ #TwentyCenturyFox นำแสดงโดย Leonardo Wilhelm DiCaprio สร้างจากนวนิยายในชื่อเดียวกันของอ Alex Garland นักเขียนชาวอังกฤษ ที่วางจำหน่ายในปี พ.ศ. 2539 เกี่ยวกับนักท่องเที่ยวแบ็กแพ็กที่เดินทางมาเที่ยวเกาะพะงัน
สิ่งอำนวยความสะดวกที่มี ได้แก่ ระบบกำจัดขยะ ระบบฝังกลบขยะ ระบบไฟฟ้า ระบบน้ำใช้ แหล่งน้ำธรรมชาติ ระบบรักษาความปลอดภัย ระบบการสื่อสาร สัญญาณโทรศัพท์ และสัญญาณอินเทอร์เน็ต
อ่าวมาหยาไม่ได้เป็นเพียงแค่สถานที่ท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียงระดับโลกเท่านั้น แต่ยังได้รับการยกย่องว่าเป็นหนึ่งในแหล่งท่องเที่ยวที่มีความสำคัญทางธรรมชาติและนิเวศวิทยาของภาคใต้ประเทศไทย เพราะเป็นที่ตั้งของระบบนิเวศปะการังที่อุดมสมบูรณ์และชายหาดป่าชายเลนที่มีความหลากหลายทางจุลชีวิน ที่นี่ปะการังได้เติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่องมานานหลายพันปีโดยผ่านกระบวนการสืบพันธุ์แบบไม่อาศัยเพศ ซึ่งทำให้เกิดแนวปะการังขนาดใหญ่และเป็นแหล่งที่อยู่อาศัยของสัตว์ทะเลหลากหลายชนิด นอกจากนี้ อ่าวมาหยายังมีความสำคัญในเชิงสิ่งแวดล้อมหลังจากที่ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์สึนามิในปี พ.ศ. 2547 ซึ่งส่งผลต่อภูมิทัศน์ในบริเวณนี้อย่างหนัก แต่สิ่งหนึ่งที่ทำให้อ่าวมาหยายังคงฟื้นฟูและสวยงามคือมาตรการปิดอ่าวชั่วคราวในปี พ.ศ. 2561 เพื่อจำกัดการท่องเที่ยวที่อาจส่งผลเสียและเปิดโอกาสให้ธรรมชาติได้ฟื้นฟูตัวเองอย่างเต็มที่ สิ่งที่น่าสนใจคือการฟื้นตัวของสัตว์ทะเล เช่น ฉลามหูดำ ที่เริ่มกลับมาว่ายน้ำหากินบริเวณชายหาดเป็นจำนวนมาก ซึ่งเป็นสัญญาณบ่งชี้ว่าระบบนิเวศได้กลับสู่สภาพที่สมดุล นอกจากนั้น โครงการฟื้นฟูและอนุรักษ์พืชป่าชายหาด เช่น รักทะเล เตยทะเล และสวาด ยังช่วยป้องกันการพังทลายของชายฝั่งและเพิ่มความมั่นคงของระบบนิเวศในพื้นที่อีกด้วย ทางกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ร่วมกับมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ได้เน้นดำเนินงานวิจัยเพื่อหาวิธีการฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติในอ่าวมาหยาอย่างต่อเนื่อง รวมถึงแผนปฏิรูปประเทศที่มุ่งลดความเสียหายของปะการังในอ่าวให้เหลือร้อยละ 50 จากเดิมที่ร้อยละ 77 ภายใน 5 ปี ซึ่งสะท้อนถึงความพยายามในการสร้างความยั่งยืนให้แก่ระบบนิเวศทางทะเลของไทย อ่าวมาหยายังเป็นที่รู้จักในฐานะสถานที่ถ่ายทำภาพยนตร์ชื่อดังอย่าง "The Beach" ซึ่งได้นำเสนอมุมมองของความงดงามทางธรรมชาติและวัฒนธรรมท้องถิ่น สร้างแรงบันดาลใจให้นักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและต่างชาติได้เดินทางมาเยือน นอกจากนี้ สิ่งอำนวยความสะดวกเช่นระบบกำจัดขยะ ระบบไฟฟ้า และระบบสื่อสารที่ดี ยังช่วยส่งเสริมให้อ่าวมาหยาเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่มีมาตรฐานและคำนึงถึงความยั่งยืนของสิ่งแวดล้อมด้วย โดยรวมแล้ว อ่าวมาหยาไม่เพียงแต่มีความสวยงามทางธรรมชาติเท่านั้น แต่ยังเป็นตัวอย่างที่ดีของการบริหารจัดการทรัพยากรที่มีความรับผิดชอบและมีเป้าหมายเพื่ออนุรักษ์ธรรมชาติในระยะยาว เพื่อให้นักท่องเที่ยวและคนรุ่นหลังจะได้ซาบซึ้งกับความงดงามและคุณค่าทางธรรมชาติของอ่าวนี้อย่างยั่งยืนต่อไปในอนาคต
