👁️ The Giver ~โจนาสกับผู้ให้ 🤲

หลายคนเสิร์ชหา “The Giver / giver” แล้วสงสัยว่าเรื่องนี้เกี่ยวกับอะไร และควรเริ่มอ่านยังไง ถ้าพูดแบบไม่สปอยล์แรง ๆ The Giver คือเรื่องของ “ชุมชน” ที่เลือกความสงบเรียบร้อยเหนือทุกอย่าง จนถึงขั้นควบคุมอาชีพ ครอบครัว การมีลูก และแม้แต่ภาษา/อารมณ์บางอย่างให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน (Sameness) ตอนแรกฉันก็เผลอคิดเหมือนกันว่า เออ…ถ้าไม่มีความเจ็บปวด ไม่มีการแข่งขัน ชีวิตน่าจะง่ายดี แต่ความรู้สึกมันค่อย ๆ เปลี่ยนเป็นอึดอัด เพราะยิ่ง “เท่าเทียม” มากเท่าไร เสรีภาพกับความเป็นมนุษย์บางส่วนยิ่งถูกตัดออกไป สิ่งที่ทำให้เรื่องนี้อ่านแล้วหน่วงคือแนวคิดว่า “ความทรงจำ” และ “ความรู้สึก” ไม่ได้หายไปไหน แค่มันถูกโยนภาระให้คนไม่กี่คนแบกรับแทนคนทั้งชุมชน ซึ่งทำให้เราเห็นความไม่แฟร์อีกรูปแบบหนึ่งแบบชัดมาก ๆ (ในใจนี่แบบ ทำไมต้องให้คนสองคนรับหนักอยู่ฝ่ายเดียว) จุดนี้เป็นเสน่ห์ของ Lois Lowry ที่เขียนให้เราเถียงกับตัวเองตลอดว่า สังคมที่ “ไร้ความเจ็บปวด” มันคุ้มกับราคาที่ต้องจ่ายไหม ถ้าอยากรู้ว่าเล่มนี้เหมาะกับใคร: เหมาะกับคนที่ชอบดิสโทเปียเชิงไอเดีย ไม่ได้พึ่งฉากแอ็กชันหรือแฟนตาซีหวือหวา ภาษาอ่านลื่น และพล็อตพาไปเรื่อย ๆ แบบชวนติดตาม ระดับความหนักสำหรับฉันคือ “กลาง ๆ แต่ค้างในใจ” เพราะมันทำให้เรากลับมามองคำอย่าง ความรัก ครอบครัว สีสัน ความทรงจำ ว่าจริง ๆ แล้วมันสำคัญแค่ไหน อีกอย่างที่หลายคนอาจสนใจคือ The Giver ได้รางวัล Newbery Medal (ปี 1994) และมีฉบับภาพยนตร์ด้วย ถ้าเคยเห็นโปสเตอร์ที่มีสโลแกนประมาณ “Search for truth, find freedom” โทนมันจะสื่อเส้นเรื่องเรื่องการตามหาความจริงและเสรีภาพประมาณนั้น แต่ถ้าจะให้แนะนำจากประสบการณ์ส่วนตัว ฉันว่าควร “อ่านหนังสือก่อนดูหนัง” เพราะอารมณ์อึดอัด-ตั้งคำถามมันค่อย ๆ ก่อตัวจากรายละเอียดเล็ก ๆ ในชุมชน ซึ่งหนังอาจย่อจนความรู้สึกบางชั้นหายไป ทริคเล็ก ๆ ตอนอ่าน: ลองสังเกตคำที่ชุมชนใช้บ่อย ๆ (เช่น กฎ ระเบียบ ความเหมาะสม หรือคำที่ทำให้ทุกอย่างดู “ปกติ”) แล้วถามตัวเองว่าคำพวกนี้กำลังปิดบังอะไรอยู่ โดยเฉพาะเรื่อง “release” ที่ตอนแรกเหมือนจะเป็นสิ่งดีงาม แต่พอเข้าใจความหมายจริง ๆ แล้วจะรู้สึกช็อกและมืดหม่นขึ้นทันที นี่แหละเหตุผลที่เล่มนี้ขึ้นหิ้งวรรณกรรมเยาวชนดิสโทเปียได้แบบสมชื่อ ถ้าคุณกำลังมองหาหนังสือที่อ่านไม่ยาก แต่ชวนคิดหนักหลังปิดเล่ม The Giver เป็นตัวเลือกที่ดีมาก และเป็นเล่มที่คุยต่อได้ยาวเรื่อง “ความเท่าเทียม” กับ “เสรีภาพ” เลย