18 มิ.ย.69

ในยุคที่เมืองใหญ่เต็มไปด้วยความเร่งรีบและผู้คนอาศัยกันอย่างหนาแน่น แต่กลับพบว่าความเหงาในคนกรุงเทพฯ กลับเพิ่มสูงขึ้นเป็นประเด็นที่น่าสนใจมาก ที่ผ่านมา ผมมีประสบการณ์คล้ายกันที่ได้สังเกตว่าทั้งในสวนสาธารณะ หรือทางเดินริมแม่น้ำ คนจำนวนมากยังนั่งด้วยกันแต่กลับรู้สึกโดดเดี่ยวอยู่ดี นั่นเพราะความเหงานั้นไม่ใช่แค่เรื่องของการอยู่คนเดียวเท่านั้น แต่มันคือเรื่องของจิตใจ ชัชชาติเสนอแนวทางแก้ไขที่ตอบโจทย์อย่างดี คือการเปิดพื้นที่สาธารณะและจัดกิจกรรมสร้างความสัมพันธ์แบบจริงจังที่หลากหลาย ไม่ว่าจะเป็นกิจกรรมศิลปะ ดนตรี กีฬา หรือแม้แต่การนั่งสมาธิผ่านธรรมะในสวน ซึ่งช่วยให้คนทุกวัยได้มีโอกาสพบปะ แลกเปลี่ยน และเชื่อมโยงกันมากขึ้น นอกจากนี้ การขยายคลินิกสุขภาพจิตให้ครอบคลุมครบ 50 เขตในกรุงเทพฯ ยังเป็นการเติมเต็มระบบดูแลอย่างทั่วถึง ทั้งนี้ยังมีความสำคัญในการเพิ่มทักษะบุคลากรอย่างอาสาสมัครสาธารณสุข นักพัฒนาสังคม และครูในโรงเรียน เพื่อคัดกรองภาวะเสี่ยงและให้คำแนะนำด้านสุขภาพจิตโดยตรง ผมเองพบว่าการที่โรงเรียนเป็นพื้นที่ปลอดภัยสำหรับเด็กๆ พร้อมมีนักจิตวิทยาหมุนเวียนเข้ามาดูแล และการมีระบบช่วยเหลือแม่หลังคลอดเรื่องสุขภาพจิต รวมทั้งการจัดกิจกรรมสำหรับผู้สูงอายุให้ได้ออกมาเข้าสังคมแทนการอยู่บ้านเพียงลำพัง เป็นสิ่งที่ควรขยายผลอย่างมาก เพราะช่วยลดความเครียดและภาวะซึมเศร้าที่อาจเกิดขึ้นได้ในกลุ่มเปราะบางเหล่านี้ นอกจากนี้ การเตรียมพื้นที่สาธารณะที่มีคุณภาพและกิจกรรมที่ส่งเสริมให้คนรู้สึกเชื่อมโยงกันอย่างแท้จริง คือกุญแจสำคัญที่จะช่วยทำให้คนในเมืองรู้สึกไม่โดดเดี่ยวอีกต่อไป จากที่ได้สัมผัสประสบการณ์กับกิจกรรมต่างๆ พบว่าบรรยากาศที่เปิดกว้างและการมีส่วนร่วมจากหลากหลายกลุ่มวัย ทำให้ได้เห็นรอยยิ้มและความสุขที่สะท้อนถึงการฟื้นฟูทางใจได้จริงๆ ดังนั้น การผสมผสานระหว่างพื้นที่สาธารณะ กิจกรรมสร้างสรรค์ และบริการสุขภาพจิตที่ทั่วถึง พร้อมบุคลากรที่มีทักษะและความเข้าใจในจิตใจมนุษย์ จะเป็นรากฐานที่แข็งแรงสำหรับการลดความเหงาในกรุงเทพฯ ได้อย่างยั่งยืน