งูเถา นักอำพรางตัว ในผืนป่าอุทยานแห่งชาติน้ำตกทรายขาว
งูเถา หรือ งูสายน้ำผึ้ง dryophiops rubescens
งูกลุ่มที่ออกหากินช่วงเวลากลางวัน (diurnal) มีรูปร่างและสีสัน กลมกลืนไปกับกิ่งไม้ ใบหญ้า "งูเถา" เป็นอีกหนึ่งชนิดที่รูปร่าง สีสันนั้น สามารถอำพราง (camouflage) ตัวเองได้ดี ยากต่อการสังเกต
จากรูปร่างเพรียวเรียวยาว ทรงหัวแบนเล็ก มีแถบสีน้ำตาลคาดผ่านด้านข้างปลายจมูกทั้งสองด้าน ไปถึงช่วงคอ ลิ้นสีแดงสด ดวงตากลมค่อนข้างใหญ่ ม่านตาทรงเหลี่ยม ลำตัวสีน้ำตาลแกมเหลือง ส้ม นอกจากนี้ยังมีลวดลายละม้ายคล้ายกิ่งก้านพืช หัวมีลวดลายขีด ใต้คอและหัวมีสีเหลืองแกมแดง
เพศผู้สีสันบนหัวจะสดกว่าเพศเมีย เกล็ดส่วนต้นของลำตัวด้านหลังมีสีออกฟ้าอ่อน หรือสีครีมแทรกตามเนื้อเกล็ดสีน้ำตาล ส่วนหลังมีจุดสีเข้มแทรกเป็นช่วง ใต้ท้องส่วนต้นของร่างกายสีครีมแกมเหลืองอ่อน ใต้ท้องส่วนกลางถึงท้ายตัวสีน้ำตาลแกมม่วง
พฤติกรรมปราดเปรียวเมื่อถูกรบกวน แต่เคลื่อนไหวเชื่องช้าบนกิ่งก้าน ความสามารถในการเคลื่อนที่บนเปลือกลำต้น เนื่องจากมีเกล็ดด้านข้างท้องตั้งเป็นสัน อันเป็นลักษณะเด่นของงูที่ดำรงชีวิตบนต้นไม้เป็นหลัก ประโยชน์ของหางที่เรียวยาวก็ใช้ยึดเกี่ยวได้ดี เพิ่มศักยภาพการดักรอเหยื่อประเภทจิ้งจกขนาดเล็กๆ
ภาพ : Jome Pithoon
ที่มา : อุทยานแห่งชาติน้ำตกทรายขาว จ.ปัตตานี สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 6 สาขาปัตตานี
งูเถาเป็นงูที่มีลักษณะพิเศษในการอำพรางตัวที่น่าทึ่งมากๆ ผมเคยมีโอกาสเดินสำรวจธรรมชาติในอุทยานแห่งชาติน้ำตกทรายขาวและได้เห็นงูเถาเลื้อยอยู่บนกิ่งไม้แห้ง ลวดลายสีน้ำตาลและลักษณะของเกล็ดทำให้มันกลมกลืนกับเปลือกไม้รอบๆ ได้อย่างสมบูรณ์แบบ นอกจากรูปร่างที่เพรียวและสีน้ำตาลแกมส้มแล้ว ผมสังเกตว่าหัวงูเถาจะมีสีเหลืองแกมน้ำตาลที่สวยงามมาก ดวงตากลมโตกับม่านตาทรงเหลี่ยม บ่งบอกถึงความเฉลียวฉลาดและพฤติกรรมที่ช่างสังเกต ที่สำคัญคืองูเถาเป็นงูเด่นในกลุ่มงูน้ำ เนื่องจากมันมีความสามารถในการเคลื่อนที่บนต้นไม้ได้คล่องแคล่ว และยังใช้หางเรียวยาวช่วยเกาะเกี่ยวเพื่อดักรอเหยื่ออย่างจิ้งจกตัวเล็กๆ ทำให้ผมรู้สึกทึ่งในวิวัฒนาการของงูชนิดนี้และความเชื่อมโยงกับระบบนิเวศที่สมดุล การได้เห็นงูเถาใกล้ๆ ให้ประสบการณ์ที่ล้ำค่า เพราะนอกจากความสวยงามของงูแล้วยังได้เรียนรู้เกี่ยวกับการอนุรักษ์สัตว์ป่าและธรรมชาติที่ทรงคุณค่าในอุทยานแห่งชาติแห่งนี้
