หลายคนถามว่า “เขม่า คืออะไร” ในชื่อนกปรอดหัวสีเขม่า—คำว่า “เขม่า” ในภาษาไทยมักหมายถึงคราบดำคล้ายเขม่าควัน/สีดำหม่น ๆ พอเอามาใช้กับนก ก็สื่อถึง “หัวสีดำคล้ำเหมือนมีเขม่าจับ” ซึ่งตรงกับจุดเด่นของนกชนิดนี้เลยค่ะ เวลาดูด้วยตาเปล่าจะเห็นหัวด้านบนสีดำ มีหงอนสั้น ๆ เป็นสัน ทำให้หน้าตาดูคมและจำง่ายมาก ถ้าใครกำลังค้นว่า “นกปรอดในไทย” มีอะไรบ้างและนกปรอดหัวสีเขม่าอยู่ตรงไหนในกลุ่มนี้—โดยรวมแล้ว “นกปรอด” เป็นกลุ่มนกที่พบได้บ่อยในไทย โดยเฉพาะพื้นที่สวน ชายป่า และพื้นที่เกษตร เพราะชอบพื้นที่เปิดโล่งที่มีไม้พุ่ม/ไม้ผลให้เกาะและหาอาหาร นกปรอดหัวสีเขม่าก็เป็นหนึ่งในชนิดที่คนเจอบ่อย เห็นได้ตั้งแต่ที่ราบไปจนพื้นที่สูง (บางแหล่งระบุได้ถึงราว 1,800 เมตร) ทริคส่วนตัวเวลาแยกชนิด (เหมาะมากสำหรับมือใหม่ที่อยากดูนกจากคำค้นบนกูเกิล): - ดู “หัว”: หัวด้านบนสีดำคล้ำเหมือนเขม่า และมีหงอนสั้น - ดู “หาง”: หางสีดำ แต่ปลายหางมีแต้ม/ปลายขาว เวลาบินจะเด่นมาก - ดู “สีบริเวณก้น”: จุดที่หลายคนชอบถ่ายรูป เพราะบางตัวก้น “แดงสด” บางตัว “เหลือง” และบางตัวออก “ส้ม” ได้ (เวลาเกาะกิ่งที่มีดอกสีแดงจะยิ่งตัดกันสวย) - โทนลำตัว: ด้านบนออกน้ำตาลแกมเทา ด้านล่างเทา ทำให้ดูสุภาพ ๆ แต่มีจุดเด่นชัดที่หัวและหาง เรื่องอาหารและพฤติกรรม ถ้าไปเดินตามชายป่าหรือสวนผลไม้ ลองเงยดูตามกิ่งไม้ที่มีผลหรือต้นที่มีดอก นกปรอดมักมากินผลไม้เล็ก ๆ และแมลง พอมีอาหารเยอะก็จะได้ยินเสียงร้องอยู่เป็นระยะ ๆ (เลยถูกเรียกว่าเป็นนักร้องเสียงแจ๋วของพงไพร) สำหรับคนที่เริ่มดูนกในไทย แนะนำให้พกกล้องส่องทางไกลหรือใช้ซูมมือถือ แล้วจด 3 จุดนี้ไว้ก่อน: “หัวดำแบบเขม่า + หางดำปลายขาว + ก้นแดง/เหลือง” แค่นี้ก็ช่วยให้เราเทียบกับนกปรอดชนิดอื่นได้ง่ายขึ้นมาก และทำให้การดูนกสนุกขึ้นแบบเห็นพัฒนาการตัวเองเลยค่ะ