การมีส่วนร่วมของชุมชนรอบพื้นที่ป่าในเรื่องการช่วยเหลือสัตว์ป่าที่พลัดหลงหรือบาดเจ็บถือเป็นกุญแจสำคัญในการรักษาความสมดุลของระบบนิเวศและการฟื้นฟูประชากรสัตว์ป่าอย่างยั่งยืน รู้สึกประทับใจที่คนในชุมชนบ้านสันป่าหาด อำเภอดอกคำใต้ จังหวัดพะเยา ได้เห็นความสำคัญและแจ้งข่าวการพบตัวนิ่มซึ่งเป็นสัตว์ป่าคุ้มครองอย่างรวดเร็ว จากประสบการณ์ส่วนตัว การได้รับแจ้งเหตุและส่งต่อสัตว์ป่าที่พลัดหลงให้กับเจ้าหน้าที่อย่างทันท่วงทีช่วยลดความเสี่ยงจากอันตรายและเพิ่มโอกาสการกลับคืนสู่ธรรมชาติอย่างปลอดภัย จากการเยี่ยมชมเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเวียงลอ พบว่าการดูแลและจัดการสัตว์ป่าคุ้มครองได้รับการดำเนินการอย่างมืออาชีพ มีการตรวจเช็คสุขภาพและประเมินความพร้อมก่อนปล่อยคืนสู่ป่า ทำให้สัตว์สามารถดำรงชีวิตในธรรมชาติได้อย่างสมบูรณ์ การทำงานร่วมกันระหว่างภาครัฐ ภาคประชาชน และชุมชนรอบป่า เป็นแบบอย่างที่ดีในการสร้างจิตสำนึกอนุรักษ์สัตว์ป่าและทรัพยากรธรรมชาติ การเป็นหูเป็นตาและดูแลสัตว์ป่าคุ้มครองในท้องถิ่นยังช่วยลดการคุกคามและการสูญพันธุ์ในอนาคต อีกทั้งยังส่งเสริมให้คนกับป่ามีความผูกพัน ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญในการพัฒนาสิ่งแวดล้อมและความยั่งยืนของระบบนิเวศทั้งในระดับท้องถิ่นและประเทศ ผมอยากแนะนำทุกคนที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ใกล้ป่าหรือพบสัตว์ป่าที่พลัดหลงหรือบาดเจ็บ ให้รีบแจ้งเจ้าหน้าที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อร่วมกันสร้างเครือข่ายการอนุรักษ์สัตว์ป่าและรักษาความหลากหลายทางชีวภาพให้อยู่คู่กับคนไทยทุกคนต่อไป