โครงการฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน ร้อยเรียงศิลปะการแสดงล้านนา 8 จังหวัดภาคเหนือ โดยคณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย PKDC Greater Chiang Mai และกรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรม ภูมิใจนำเสนอ
.
การแสดง ฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน “Grammar of Lanna Living Bodies” ไวยากรณ์ของร่างกายที่มีชีวิตแห่งล้านนา
โดยช่างฟ้อนล้านนา 8 จังหวัด กำกับการแสดง โดยพิเชษฐ กลั่นชื่น ผู้ก่อตั้ง PKDC ศิลปินศิลปาธร สาขาศิลปะการแสดง และศิลปินรางวัลฟูกูโอกะคนล่าสุด
.
วันเสาร์ที่ 22 สิงหาคม พ.ศ.2569 เวลา 14.00-15.30 น. ณ โรงละครวิทยาลัยนาฏศิลป์เชียงใหม่
และร่วมการเสวนา ฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน “Grammar of Lanna Living Bodies” ไวยากรณ์ของร่างกายที่มีชีวิตแห่งล้านนา
.
วันศุกร์ที่ 21 สิงหาคม พ.ศ.2569 เวลา 10.30-12.00 น. ณ UNISERV มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
เข้าร่วมชมไม่มีค่าใช้จ่าย **แต่งตัวล้านนาสวยงาม**
ฟ้อนแต่ละจังหวัดมี “ไวยากรณ์” ของตนเอง
แม้ว่าฟ้อนเมืองจะถูกเรียกรวมว่าเป็น “ฟ้อนล้านนา” แต่การศึกษาภาคสนามแสดงให้เห็นว่า แต่ละพื้นที่มีโครงสร้างการเคลื่อนไหว หรือ “ไวยากรณ์ของร่างกาย” ที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน
จังหวัดหนึ่งอาจเน้นการจัดสมดุลของน้ำหนัก อีกจังหวัดเน้นการเชื่อมต่อของลมหายใจกับจังหวะดนตรี บางพื้นที่ให้ความสำคัญกับการใช้พื้นที่ ขณะที่บางแห่งรักษาร่องรอยของศิลปะการต่อสู ้ไว้ในลีลาการฟ้อน เช่น
* น่าน → สมดุล น้ำหนัก
* แพร่ → การจัดพื้นที่
* ลำปาง → การเชื่อมแม่ท่า
* เชียงใหม่ → ความละเอียดของมือ
* แม่ฮ่องสอน → พลังจากการต่อสู้
* เชียงราย → ความหลากหลายชาติพันธุ์
ความแตกต่างเหล่านี้ไม่ได้เป็นเพียงรูปแบบทางศิลปะ แต่สะท้อนภูมิประเทศ ประวัติศาสตร์ ความเชื่อ ภาษา และวิถีชีวิตของผู้คนในแต่ละพื้นที่
ดังนั้น สิ่งที่เรียกว่า “ฟ้อนล้านนา” จึงไม่ใช่รูปแบบเดียว หากแต่เป็นเครือข่ายของไวยากรณ์การเคลื่อนไหวที่หลากหลาย ซึ่งร่วมกันสร้างอัตลักษณ์ของภูมิภาค
การศึกษาฟ้อนจึงไม่ควรตั้งคำถามว่า “ท่าที่ถูกต้องคืออะไร” แต่ควรถามว่า
“ร่างกายแต่ละชุมชนสร้างความหมายผ่านการเคลื่อนไหวอย่างไร”ฟ้อนเมืองไม่ใช่มรดกที่รอการอนุรักษ์ แต่คือระบบความรู้ที่ต้องได้รับการใช้งานอย่างต่อเนื่อง
ตลอดระยะเวลา 6 เดือนที่ผ่านมา พวกเราได้ทำงานร่วมกับศิลปินจาก 8 จังหวัดภาคเหนือ เพื่อเรียนรู้ รวบรวม และแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ด้านศิลปะการฟ้อนในบริบทของวัฒนธรรมท้องถิ่น งานที่ผ่านมามุ่งเน้นการทำความเข้าใจรากฐาน ความทรงจำ และภูมิปัญญาที่สั่งสมอยู่ในร่างกายของครูและศิลปินผู้สืบทอด
.
แต่การนำเสนอในเดือนสิงหาคมนี้ จะเป็นอีกก้าวหนึ่งที่แตกต่างออกไป
.
ผู้ชมจะไม่ได้จำกัดอยู่เพียงคนในแวดวงศิลปะหรือวัฒนธรรม หากแต่เปิดกว้างสู่สาธารณะ และจะมีการประชาสัมพันธ์ในวงกว้าง เพื่อให้ผู้คนจากหลากหลายพื้นเพได้เข้ามาพบกับสิ่งที่เรากำลังทำ นั่นหมายความว่า งานครั้งนี้ไม่ใช่การแสดงเพื่อบอกเล่าหรืออนุรักษ์วัฒนธรรมในความหมายเดิม หากเป็นการตั้งคำถามว่า วัฒนธรรมจะสามารถเดินทางไปสู่ผู้คนในยุคปัจจุบัน และพัฒนาต่อไป ในอนาคตได้อย่างไร
.
นี่คือความท้าทายร่วมกันของศิลปินทั้ง 8 จังหวัด และของศิลปะการฟ้อนล้านนาโดยรวม เพราะสิ่งที่เรากำลังนำเสนอ ไม่ใช่เพียงรูปแบบของการฟ้อน แต่คือวิธีคิด ความสัมพันธ์ และคุณค่าที่ศิลปะล้านนาสามารถมอบให้กับสังคมร่วมสมัย
.
ผมอยากชวนทุกท่านมองการทำงานครั้งนี้ ไม่ใช่ในฐานะผู้แทนของจังหวัด หรือผู้รักษามรดกทางวัฒนธรรมเท่านั้น แต่ในฐานะศิลปินผู้กำลังร่วมกันสร้างอนาคตของศิลปะล้านนา
.
สิ่งที่ผู้ชมจะได้รับ ไม่ใช่เพียงความงดงามของการแสดง แต่คือการได้เห็นว่า ศิลปะล้านนายังมีชีวิต ยังสามารถสื่อสารกับผู้คนในปัจจุบัน และยังมีศักยภาพที่จะเติบโต เปลี่ยนแปลง และสร้างความหมายใหม่ได้
.
งานในเดือนสิงหาคมจึงไม่ใช่จุดสิ้นสุดของโครงการ หากเป็นจุดเริ่มต้นของการเดินทางครั้งใหม่ ที่พวกเราทุกคน จะร่วมกันพิสูจน์ว่า วัฒนธรรมจะไม่หยุดอยู่ที่การอนุรักษ์ แต่สามารถพัฒนา สร้างแรงบันดาลใจ และส่งต่อคุณค่าไปยังคนรุ่นต่อไปได้อย่างแท้จริง
.
โดยพิเชษฐ กลั่นชื่น ผู้ก่อตั้ง PKDC ศิลปินศิลปาธร สาขาศิลปะการแสดง พ.ศ.2549 และศิลปินรางวัลฟูกูโอกะ พ.ศ.2569
ผู้ร่วมดำเนินโครงการฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน ร้อยเรียงศิลปะการแสดงล้านนา 8 จังหวัดภาคเหนือ
.
#ป้าปุ๋ยนางรำพาเที่ยว #ป้าปุ๋ยสะดวกฟ้อนทุกที่ #ประชาสัมพันธ์ปนะเทศไทยด้วยวัฒนธรรม #ฟ้อนเมืองเมืองฟ้อน #ศิลปะการแสดงล้านนา
ในฐานะผู้ที่เคยมีโอกาสเข้าร่วมชมการแสดงฟ้อนล้านนาและติดตามพัฒนาการของศิลปะการฟ้อนในภาคเหนือ ผมรู้สึกทึ่งกับความลึกซึ้งและความหมายที่ซ่อนอยู่ในแต่ละท่าฟ้อนของแต่ละจังหวัด ฟ้อนเมืองไม่ใช่เพียงการแสดงที่สวยงามเท่านั้น แต่ยังเป็นการถ่ายทอดประวัติศาสตร์ วิถีชีวิต และภูมิปัญญาของผู้คนล้านนาอย่างลึกซึ้ง สิ่งที่โดดเด่นมากในฟ้อนแต่ละจังหวัดคือไวยากรณ์การเคลื่อนไหวที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน เช่น ที่จังหวัดน่านจะเน้นการรักษาสมดุลของน้ำหนักอย่างประณีต ส่วนที่แพร่มุ่งเน้นการจัดพื้นที่ให้เหมาะสมกับจังหวะและลมหายใจ ขณะที่แม่ฮ่องสอนสะท้อนพลังชีวิตผ่านลีลาที่มีร่องรอยของศิลปะการต่อสู้ การได้เห็นความหลากหลายนี้ทำให้ผมตระหนักว่า ฟ้อนล้านนาไม่ใช่รูปแบบเดียว แต่คือเครือข่ายขององค์ความรู้ที่หลากหลายและต้องการการอนุรักษ์แบบมีชีวิต การที่โครงการนี้เปิดโอกาสให้สาธารณชนทั่วไปได้เข้าร่วมชมและเสวนานั้น เป็นจุดเปลี่ยนที่ทำให้ศิลปะล้านนาไม่ได้เป็นเพียงมรดกวัฒนธรรมที่อยู่แต่ในกรอบเดิม แต่กลายเป็นพื้นที่แลกเปลี่ยนทางความคิดและการสร้างผลกระทบต่อสังคมร่วมสมัย การแต่งกายด้วยชุดล้านนายิ่งเพิ่มบรรยากาศและความรู้สึกผูกพันกับวัฒนธรรมอย่างลึกซึ้ง ผมเชื่อว่าการแสดงและเสวนาในครั้งนี้จะช่วยสร้างแรงบันดาลใจให้ทุกคนไม่เพียงแต่ชื่นชมความงดงามของฟ้อนล้านนา แต่ยังช่วยให้เราเห็นว่าศิลปะการฟ้อนมีศักยภาพเติบโตและพัฒนา เพื่อตอบสนองกับยุคสมัยใหม่ได้อย่างยั่งยืน นี่คือการร่วมสร้างอนาคตของศิลปะล้านนาที่น่าภาคภูมิใจอย่างแท้จริง
