Sejujurnya, kali pertama saya nampak sendiri pakaian tradisional Iban lelaki lengkap depan mata, memang rasa terpegun. Selalu cuma nampak dalam gambar atau poster Gawai, tapi bila tengok live, baru faham kenapa orang kata pakaian tradisional etnik Iban ni sangat unik dan penuh makna. Untuk lelaki Iban, antara yang paling ikonik ialah baju ngepan Iban lelaki. Biasanya terdiri daripada baju bercorak (ada yang panggil baju burung Iban lelaki sebab motifnya banyak guna motif burung dan alam), kain tenun di pinggang, serta selempang berhias. Warna yang digunakan selalunya terang dan berani – merah, hitam, kuning, putih – setiap satu ada simbolik sendiri. Satu lagi benda yang buat saya kagum ialah hiasan kepala berbulu. Bila lelaki Iban pakai hiasan kepala ni, terus nampak aura pahlawan. Ditambah pula dengan gelang tangan dan lengan, memang nampak gah. Paling saya perasan, walaupun pakaian ni nampak "berat", cara mereka pakai dan bergerak masa menari tetap nampak kemas dan selesa. Keris tersisip di pinggang pula biasanya melambangkan keberanian dan semangat pahlawan Iban dulu-dulu. Masa saya tanya ringkas pada seorang abang Iban, dia cerita yang pakaian tradisional Iban lelaki lengkap bukan sekadar cantik, tapi ada kaitan dengan identiti, status dan juga upacara tertentu. Contohnya masa Gawai atau majlis adat, cara mereka gayakan baju tradisional Iban tu akan ikut jenis majlis. Sekarang ni, saya perasan makin banyak versi moden keluar – baju Iban moden untuk lelaki yang potongannya lebih simple tapi masih guna motif tradisional. Ini sesuai kalau nak pakai ke majlis rasmi, dinner atau photoshoot tapi tak mahu terlalu sarat macam ngepan Iban lelaki yang lengkap. Ada juga baju ujan Iban yang lebih ringkas, biasanya kain tenun dengan corak halus, tapi tetap nampak classy. Kalau korang lelaki Iban atau ada kawan Iban dan tengah cari idea pakaian tradisional Iban Sarawak untuk majlis, boleh consider beberapa kombinasi: baju tradisional Iban lelaki dengan kain tenun dan selempang, atau terus full set pakaian tradisional Iban lelaki lengkap dengan baju burung, hiasan kepala, gelang dan keris. Yang penting, cuba hormat adat – tanya dulu orang tua atau kawan yang lebih arif pasal cara pakai supaya tak tersalah gaya. Bagi saya, setiap kali nampak orang Iban lelaki pakai pakaian tradisional macam ni, rasa bangga tengok betapa kaya budaya kita di Borneo. Walaupun sekarang ramai suka gaya moden, tapi bila ada event budaya, saya memang suka tengok siapa yang berani tampil dengan pakaian lelaki Iban tradisional yang penuh identiti ni.