CARA SAYA HADAM ARTIKEL GUNA S.I.F.A.T

Sejujurnya, dulu setiap kali buka artikel jurnal, saya sendiri rasa serabut. Tajuk panjang, ayat semua istilah akademik, last-last tutup balik. Bila dah jumpa formula S.I.F.A.T ni, barulah saya rasa ada “map” untuk membaca artikel dengan lebih teratur dan pantas. Mula-mula, saya selalu tanya diri sendiri: apa maksud artikel sebenarnya? Artikel ni ialah satu bentuk tulisan yang ada tujuan jelas – sama ada untuk berkongsi ilmu, hujah, dapatan kajian ataupun pandangan tentang sesuatu isu. Untuk artikel ilmiah, sumber dan rujukan yang jelas sangat penting. Kalau Sinta atau sesiapa cari maklumat tentang perubahan iklim contohnya, antara blog peribadi tanpa sumber dan laman web institusi penyelidikan dengan rujukan penuh, pilihan yang tepat mestilah artikel yang ada sumber dan rujukan yang jelas. Ini asas literasi maklumat yang kita kena biasakan. Bila guna S.I.F.A.T, saya akan pecahkan artikel kepada lima perkara: Subjek, Isu utama, Fokus kumpulan/konteks, Aliran dapatan, dan Trend/gap. Contoh mudah, kalau tajuknya tentang burnout dan komitmen kerja guru, subjeknya ialah guru, isu utama ialah burnout dan komitmen. Lepas tu saya cari fokus – adakah guru sekolah rendah, menengah, bandar, luar bandar? Bahagian metod dan hasil selalu bantu saya nampak aliran dapatan: adakah majoriti kajian kata burnout tinggi tetapi komitmen masih sederhana, atau sebaliknya? Untuk trend dan gap, saya biasanya baca bahagian literature review dan discussion. Dari situ saya boleh nampak sama ada kebanyakan kajian lepas fokus pada satu kumpulan sahaja (contoh: guru sekolah menengah sahaja), atau guna kaedah yang sama berulang kali. Di sinilah munculnya “gap” – ruang yang belum banyak diteroka. Contohnya, ramai kaji burnout dalam kalangan pekerja korporat, tapi tak ramai sentuh warga emas yang guna e-wallet, atau kecenderungan membuli dalam kalangan pelajar sekolah teknik. Situasi-situasi macam ni sangat sesuai untuk kita jadikan contoh kajian baru. Satu lagi benda yang bantu saya ialah buat jadual ringkas setiap kali baca artikel. Saya akan buat kolum: Subjek, Isu, Fokus, Dapatan utama, Trend/gap. Lama-lama, jadual ni jadi macam ‘bank’ contoh artikel dan contoh kajian yang memudahkan saya tulis ulasan literatur. Bila nak bandingkan artikel ilmiah popular dengan artikel ilmiah penuh pun jadi senang – kita nampak beza dari segi gaya bahasa, tahap rujukan dan kedalaman analisis. Kalau korang baru nak mula belajar membaca artikel, boleh start dengan artikel ilmiah popular dulu sebab bahasanya lebih santai, lepas tu perlahan-lahan beralih ke artikel jurnal yang lebih teknikal. Yang penting, jangan hanya pilih artikel yang paling singkat atau nampak cantik; biasakan diri semak siapa penulis, sumber rujukan, dan di mana artikel itu diterbitkan. Benda-benda ni nampak remeh, tapi inilah yang membezakan kerja biasa dengan kerja penyelidikan yang betul-betul kukuh.