หูยานคอพอกกรุตาพริ้ง ลพบุรี
พระหูยานคอพอกเนื้อชินเงิน กรุตาพริ้ง ลพบุรี … ตามตำนานเล่าขานและบันทึกพิพิธภัณฑ์วังสมเด็จพระนารยณ์ฯ คุณยายจำรัส สุขแสงกิจ เป็นผู้พบพระพิมพ์หูยาน เมื่อวันที่ 22 ธันวาคม พ.ศ.2495 ตรงกับวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 ปีมะแม เวลา 5 โมงเช้า สาเหตุเพราะคุณยายจำรัส ไปขุดมันเขาวัว (มันเสา) ในบริเวณบ้านของแกเอง ขุดลึกไปประมาณ 1 เมตร เสียมที่แกขุดก็กระทบกับฝาไหซึ่งเป็นฝาแบบลายครามปิดปากไห คุณยายก็ขุดตามต่อไปพบไหสีน้ำตาล เมื่อขุดขึ้นมาจึงรู้ว่าภายในไหนั้นมีพระพิมพ์หูยานอยู่จึงนำขึ้นบ้านเพื่อเอาพระนั้นออกผึ่งลม โดยเอาผ้าขาวปูบนถาดแล้วเอาพระหูยานออกผึ่งลมโดยเทพระในไหนั้นลงบนถาดที่เตรียมไว้จัดเรียงอย่างสวยงาม พอ ตาพริ้ง สามีของนางกลับมาบ้านก็ถามว่าได้มาจากไหน คุณยายก็เล่าให้สามีฟังตามความจริง คุณยายใจบุญก็แบ่งให้ลูกๆ และญาติพี่น้องโดยไม่ได้จำหน่ายเลย พระหูยานกรุนี้มีสิ่งอัศจรรย์คือ พระศอหรือคอจะพอกทุกองค์ คนขุดคือคุณยายจำรัศก็คอพอก จึงเป็นเรื่องแปลกประหลาด พระที่ได้ทั้งหมดประมาณ 500 องค์เศษ ไหสีน้ำตาลเคลือบสีอ่อน วัดโดยรอบ 87 ซ.ม. สูง 34 ซ.ม. ขณะนี้ไหยังมีอยู่ และสมบูรณ์แบบ พระหูยานที่มีชื่อว่าคอพอกนี้เป็น พระหูยานพิมพ์กลาง และมีพิมพ์เดียวเท่านั้น ในไหไม่มีพระชนิดอื่นรวมอยู่เลยเป็นพระเนื้อชินเงิน ขนาดเท่ากับพระหูยานพิมพ์กลาง วัดพระศรีฯ คือกว้างประมาณ 2 ซม.สูง 5 ซม. คราบผิวปรอทขาว เหมือนพระเทใหม่ (แต่ความจริงเป็นของเก่า) และบางองค์ที่อยู่ก้นไหจะมีลักษณะดำสนิมตีนกา พระหูยานกรุตาพริ้งนี้หาความงามและสมบูรณ์มีน้อยองค์ (องค์นี้สภาพเทหล่อไม่เต็มแต่เดิม) มีผู้นำไปบูชาต่างมีประสบการณ์มากมาย มหาอุตม์ คงกระพันชาตรี เมตตา แคล้วคลาดปลอดภัย ฯปัจจุบันพระหูยานพิมพ์นี้เริ่มนับวันจะหาแท้ๆยากเข้าทุกที ใครมีก็หวงแหนยิ่งนัก…#ติดเทรนด์ #เปิดค่าการมองเห็นดันขึ้นฟิด #พระเครื่องเมืองไทย #ไฮไลท์
หลายคนที่เสิร์ชคำว่า “หลวงปู่ศุข กรุวัดคลองขอม” มักมีโจทย์เดียวกันคือ อยากรู้ว่าของที่เห็นในตลาด “เข้ากรุจริงไหม” หรือ “เรียกชื่อถูกหรือเปล่า” เพราะชื่อพระเครื่องบ้านเรามีทั้งชื่อพระเกจิ ชื่อวัด ชื่อกรุ และชื่อพิมพ์ ปนกันได้ง่ายมาก จากประสบการณ์ส่วนตัว เวลาเจอคำค้นนี้ ฉันจะเริ่มจาก 3 อย่างก่อนเสมอ คือ (1) ดูว่ากำลังพูดถึง “พระของหลวงปู่ศุข” หรือเป็น “พระกรุที่พบในวัดคลองขอม” (2) ดูชนิดเนื้อ (ผง/ดิน/ชิน/โลหะ) และ (3) ดูพิมพ์/ทรงองค์พระว่าตรงกับสายไหน เพื่อให้เห็นภาพ ฉันขอยกตัวอย่าง “พระหูยานคอพอกเนื้อชินเงิน กรุตาพริ้ง ลพบุรี” ที่บทความนี้เล่าไว้ เพราะเป็นเคสพระกรุที่มีเรื่องราวชัดและมีจุดสังเกตด้านเนื้อหา-ผิว-พิมพ์ค่อนข้างเด่น พระชุดนี้มีภาพด้านหน้าให้เห็นพุทธศิลป์พิมพ์กลาง และ “คอพอก” โดดเด่นจริง ด้านหลังจะเห็นพื้นผิวเนื้อชินเงินและร่องรอยการเก็บในไหโบราณ เวลาเทียบกับพระสายหลวงปู่ศุขหรือกรุวัดคลองขอม แม้คนละสาย แต่แนวคิดการดูพระกรุคล้ายกันมาก คือ “ดูภาพรวม + ดูผิว + ดูความเก่าที่สมเหตุสมผล” ทริคที่ฉันใช้เวลาไล่ดู (ใช้ได้กับหลายกรุ รวมถึงตอนหาข้อมูลหลวงปู่ศุขกรุวัดคลองขอม) มีประมาณนี้ 1) เริ่มจากแหล่งอ้างอิงก่อน อย่าพึ่งเชื่อคำบอกเล่าอย่างเดียว: ลองหาว่ามีบันทึก/ทำเนียบ/รูปมาตรฐานของกรุนั้นๆ ไหม เหมือนกรุตาพริ้งที่มีเรื่องการพบในไหและจำนวนโดยประมาณ ทำให้เรา “ตั้งกรอบ” ได้ว่าพิมพ์ควรหน้าตาประมาณไหน 2) ดูพิมพ์ให้ชินตา: พระหูยานคอพอกจะเป็นทรงหูยาน พิมพ์กลาง และคอพอกเป็นเอกลักษณ์ ถ้าเป็นฝั่งหลวงปู่ศุขหรือวัดคลองขอม ก็ต้องมี “จุดพิมพ์ประจำสาย” ของเขาเช่นกัน (เส้นสาย ใบหน้า สัดส่วนฐาน ฯลฯ) ถ้ายังไม่ชัวร์ ให้ดูหลายองค์จากหลายแหล่งก่อนค่อยตัดสินใจ 3) ผิวและคราบความเก่า: กรุตาพริ้งมีการพูดถึง “คราบผิวปรอทขาวเหมือนพระเทใหม่” และบางองค์มี “ดำสนิมตีนกา” ตรงนี้เป็นตัวอย่างที่ดีว่า พระเก่าไม่ได้แปลว่าต้องดำหม่นเสมอไป บางเนื้อบางกรุจะขาวนวล/ปรอทขึ้น หรือมีสนิมเฉพาะจุดตามสภาพการเก็บ 4) ระวังการ “จับคู่ชื่อ” ให้ถูก: คนขายบางรายอาจเรียกตามกระแสค้นหา เช่นพอคนหา “หลวงปู่ศุข กรุวัดคลองขอม” เยอะ ก็อาจมีการโยงชื่อให้ดูน่าสนใจ แนะนำให้ถามกลับแบบตรงๆ ว่า “องค์นี้เป็นของหลวงปู่ศุขรุ่นไหน/พิมพ์อะไร/กรุไหน” และขอดูรูปหน้า-หลังชัดๆ เหมือนภาพที่เห็นในบทความนี้ ถ้าต้องสรุปแบบคนสะสมมือใหม่: เวลาค้นคำว่า “หลวงปู่ศุข กรุวัดคลองขอม” ให้โฟกัสที่ “นิยามให้ชัดว่าเป็นสายอะไร” แล้วค่อยเทียบ “พิมพ์-เนื้อ-ผิว” แบบเป็นขั้นตอน จะลดโอกาสหลงชื่อหรือหลงพิมพ์ได้เยอะมาก และถ้ามีรูปด้านหน้า-ด้านหลังชัดๆ เหมือนพระหูยานคอพอกเนื้อชินเงินกรุตาพริ้ง จะช่วยให้การตัดสินใจแม่นขึ้นจริง
