ห้ามใช้ชิป AI ต่างชาติในศูนย์ข้อมูลที่รัฐสนับสนุน
รัฐบาลจีนออกแนวทางใหม่ กำหนดให้โครงการศูนย์ข้อมูลที่ได้รับเงินสนับสนุนจากรัฐต้องใช้เฉพาะชิปปัญญาประดิษฐ์ (AI) ที่ผลิตภายในประเทศ โดยในช่วงไม่กี่สัปดาห์ที่ผ่านมา หน่วยงานกำกับดูแลได้สั่งให้โครงการที่ยังอยู่ระหว่างการก่อสร้างและมีความคืบหน้าน้อยกว่า 30% ต้องถอดถอนชิปต่างชาติที่ติดตั้งไว้ หรือยกเลิกแผนการจัดซื้อ ขณะที่โครงการที่ดำเนินการไปมากแล้วจะพิจารณาเป็นรายกรณี
มาตรการดังกล่าวถือเป็นหนึ่งในความเคลื่อนไหวที่แข็งกร้าวที่สุดของจีนในการลดการพึ่งพาเทคโนโลยีจากต่างประเทศในโครงสร้างพื้นฐานสำคัญ โดยมีเป้าหมายเพื่อผลักดันการพึ่งพาตนเองด้านชิป AI ท่ามกลางช่วงเวลาที่ความตึงเครียดทางการค้าระหว่างจีนกับสหรัฐฯ เริ่มผ่อนคลายลง
การเข้าถึงชิป AI ขั้นสูง โดยเฉพาะจากบริษัท Nvidia ยังคงเป็นประเด็นขัดแย้งสำคัญระหว่างสองประเทศ โดยล่าสุด ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ระบุว่า สหรัฐฯ จะอนุญาตให้จีนซื้อชิปจาก Nvidia ได้ แต่ไม่รวมถึงรุ่นที่ล้ำหน้าที่สุด
คำสั่งนี้อาจปิดโอกาสที่ Nvidia จะกลับมาครองตลาดจีนอีกครั้ง ขณะเดียวกันก็เปิดทางให้ผู้ผลิตชิปในประเทศ เช่น Huawei และ Cambricon ขยายส่วนแบ่งตลาดได้มากขึ้น
ตั้งแต่ปี 2021 รัฐบาลจีนอัดฉีดงบกว่า 100,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ (3.23 ล้านล้านบาท) สนับสนุนโครงการศูนย์ข้อมูล AI ทั่วประเทศ แต่คำสั่งล่าสุดส่งผลให้บางโครงการต้องชะลอทันที เช่น ศูนย์ข้อมูลในมณฑลทางตะวันตกเฉียงเหนือที่วางแผนใช้ชิปจาก Nvidia แต่ถูกระงับเนื่องจากเข้าข่ายข้อห้ามใหม่
แม้คำสั่งดังกล่าวจะช่วยเร่งการเปลี่ยนผ่านไปสู่การใช้ชิปที่พัฒนาในประเทศ แต่ก็อาจส่งผลให้ช่องว่างด้านศักยภาพการประมวลผล AI ระหว่างจีนกับสหรัฐฯ ขยายกว้างขึ้น โดยในขณะที่บริษัทเทคโนโลยีชั้นนำของสหรัฐฯ อย่าง Microsoft, Meta และ OpenAI ทุ่มงบมหาศาลเพื่อสร้างศูนย์ข้อมูลที่ใช้ชิป Nvidia รุ่นล้ำหน้า ผู้ผลิตชิปจีน เช่น SMIC กลับยังคงเผชิญข้อจำกัดจากมาตรการคว่ำบาตรของสหรัฐฯ ซึ่งกระทบต่อกำลังการผลิตชิประดับสูงอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
(1 ดอลลาร์ = 32.38 บาท)
มาตรการนี้สะท้อนเจตนารมณ์ของจีนในการสร้างอุตสาหกรรมชิป AI ภายในประเทศที่เข้มแข็งขึ้น เพื่อรองรับความต้องการศูนย์ข้อมูล AI ที่เพิ่มสูงขึ้น รัฐบาลจีนได้ลงทุนกว่า 100,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ เพื่อสนับสนุนโครงการโครงสร้างพื้นฐาน AI ทั่วประเทศ อย่างไรก็ตาม นโยบายนี้อาจส่งผลกระทบต่อความสามารถในการแข่งขันเทคโนโลยีระหว่างจีนและสหรัฐฯ เนื่องจากชิป AI ขั้นสูงจากต่างประเทศ เช่น Nvidia ยังคงเป็นหัวใจสำคัญของศูนย์ข้อมูลระดับโลก แต่จีนกลับจำกัดการใช้ชิปเหล่านี้เพื่อผลักดันการพึ่งพาเทคโนโลยีในประเทศ ทำให้บริษัทในประเทศอย่าง Huawei และ Cambricon มีโอกาสขยายตลาดชิป AI มากขึ้น ขณะเดียวกัน การจำกัดนี้อาจทำให้ความก้าวหน้าด้านประสิทธิภาพการประมวลผล AI ของจีนชะลอตัว เนื่องจากยังคงติดข้อจำกัดชิปขั้นสูงที่ได้รับผลกระทบจากมาตรการคว่ำบาตรสหรัฐฯ ในภาพรวม การเปลี่ยนแปลงนโยบายนี้จึงเป็นดาบสองคมที่ระหว่างการเสริมสร้างความมั่นคงด้านเทคโนโลยีของจีนและความท้าทายที่จะต้องเร่งพัฒนาชิป AI ภายในประเทศให้ได้มาตรฐานและศักยภาพที่แข่งขันได้ในตลาดโลก รวมถึงการบริหารจัดการโครงการศูนย์ข้อมูลที่มีความคืบหน้าไม่ถึง 30% อย่างสมเหตุสมผล เพื่อให้เกิดความต่อเนื่องและประสิทธิภาพสูงสุดของระบบ AI ในอนาคต
