ยิ่งได้เดินทางไปยังหลายๆ ประเทศมากขึ้น ทำให้ผมได้เรียนรู้ว่าการเปรียบเทียบประเทศหนึ่งกับอีกประเทศหนึ่งนั้นไม่ใช่วิธีที่ถูกต้อง เพราะทุกประเทศมีความงดงามและเอกลักษณ์ในตัวเอง การยึดติดกับการหาผู้ชนะหรือการตัดสินว่าแอปเปิ้ลดีกว่าส้มจึงเป็นเรื่องที่ไม่เหมาะสม แรกๆ เวลาผมไปเที่ยว ผมก็เคยรู้สึกว่าบางที่สวยกว่าที่อื่น หรือคนบางประเทศนิสัยดีกว่าประเทศอื่น แต่เมื่อเวลาผ่านไปและได้พบเจอมากขึ้น ผมเริ่มมองว่าแต่ละประเทศเหมือนแต่ละสีหรือแต่ละรสชาติที่ไม่สามารถตัดสินได้ว่าสิ่งไหนดีกว่ากัน ผมได้เห็นวิถีชีวิตและวัฒนธรรมที่แตกต่าง กินอาหารที่แตกต่าง และสัมผัสมารยาทที่แตกต่าง บางอย่างอาจจะดูไม่คุ้นเคยหรือไม่ชอบในตอนแรก แต่ผมกลับเรียนรู้ที่จะเคารพและเข้าใจ มันคือการเปิดใจให้กับความแตกต่าง และลดความเป็นตัวเองที่ต้องเปรียบเทียบหรือแข่งขันกับผู้อื่น สำหรับใครที่กำลังเดินทางหรือวางแผนเดินทาง ผมอยากแนะนำให้ลองเป็นนักสังเกตุก่อนตัดสิน และตั้งใจเรียนรู้คุณค่าในท้องถิ่นนั้นๆ เพราะการเดินทางไม่ได้มีไว้เพื่อชนะหรือเปรียบเทียบ แต่คือการเข้าใจโลกที่กว้างมากกว่าที่เราคิด สุดท้ายนี้ การเดินทางคือบทเรียนที่สอนให้เรารู้จักเคารพความแตกต่าง และทำให้เราเป็นคนที่เปิดกว้างทางความคิดมากขึ้นจริงๆ