พระแม่โสมาสีวิกาเทวนาคเทวี เป็นเทพีในความเชื่อของชาวอีสานที่มีบทบาทสำคัญในการปกปักษ์รักษาและคุ้มครองผู้ที่ศรัทธา เรียกได้ว่าเป็นเทพีแห่งโชคลาภและความเจริญรุ่งเรือง ซึ่งผู้คนในพื้นที่มักจะไหว้สาเพื่อขอพรเรื่องความสำเร็จ และสุขภาพที่ดี พระธาตุภูเพ็กสกลนครเป็นสถานที่สำคัญที่เชื่อมโยงกับตำนานพญานาค ชาวบ้านและลูกหลานพญานาคมักเดินทางมาเพื่อบูชาพญานาค รวมถึงการประกอบพิธีกรรมต่าง ๆ เพื่อเสริมสร้างความเป็นสิริมงคลและความเชื่อมโยงกับธรรมชาติและวิญญาณบรรพบุรุษ วีนาวี หรือที่เรียกอีกชื่อว่า เทพีแห่งน้ำในตำนาน เป็นอีกหนึ่งองค์สำคัญที่มีบทบาทในพิธีกรรมและความเชื่อเกี่ยวกับน้ำและป่าในภูมิภาค ซึ่งเป็นตัวแทนของธรรมชาติและพลังชีวิต ชุมชนท้องถิ่นมีความเคารพและให้ความสำคัญกับวีนาวีควบคู่กับพระแม่โสมาสีวิกาเทวนาคเทวี พิธีไหว้และการบูชาพระแม่โสมาสีวิกาเทวนาคเทวี รวมทั้งการนมัสการพญานาคและองค์เทพีวีนาวี ถือเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมจิตวิญญาณที่ยึดโยงชุมชนท้องถิ่น สร้างความผูกพันและความรู้สึกเป็นหนึ่งเดียวกับสิ่งศักดิ์สิทธิ์และธรรมชาติที่อยู่รอบตัว นอกจากนี้ยังสะท้อนถึงความศรัทธาและการสืบทอดประเพณีที่ยาวนาน ดังนั้นการร่วมพิธีและความเชื่อเหล่านี้ไม่เพียงแต่เป็นส่วนหนึ่งของประสบการณ์ทางศาสนา แต่ยังเป็นการเชื่อมโยงระหว่างผู้คนกับภูมิปัญญาพื้นบ้านและความเชื่อที่สร้างความสงบสุขใจและความหวังในชีวิตประจำวัน ทั้งนี้ การเรียนรู้และเข้าใจในความหมายและที่มาของพระแม่โสมาสีวิกาเทวนาคเทวี วีนาวี และพญานาคในบริบทของพระธาตุภูเพ็กสกลนคร จะช่วยเพิ่มคุณค่าทางวัฒนธรรมและจิตใจให้กับผู้ที่ได้สัมผัสอย่างแท้จริง