ภูมิแพ้โพรงจมูก อาการสำคัญที่ต้องรู้

หลายคน (รวมถึงเรา) จะเริ่มจากอาการคลาสสิกของ “ภูมิแพ้โพรงจมูก” ก่อนเลย คือคัดจมูก หายใจไม่สะดวก จามรัวตอนเช้า และน้ำมูกใสไหลทั้งวัน พอเป็นแบบนี้นาน ๆ เยื่อบุจมูกจะระคายเคืองและ “บวม” ได้ ทำให้รู้สึกแน่นจมูกเหมือนมีอะไรอุดอยู่ตลอดเวลา บางวันนอนแล้วกรน/ต้องอ้าปากหายใจด้วย ทีนี้คำถามที่คนเสิร์ชเยอะมากคือ “ผนังจมูกอักเสบ” กับ “เยื่อบุจมูกบวม” ต่างกันยังไง? ในความเข้าใจแบบคนทั่วไป ผนังจมูกอักเสบคือด้านในจมูกเกิดการอักเสบ ระคายเคือง บวม แดง เจ็บแสบได้ ส่วนเยื่อบุจมูกบวมคือภาวะที่เนื้อเยื่อด้านในบวมจนตีบ ทำให้ลมผ่านยาก ซึ่งมักเกิดร่วมกับภูมิแพ้ หวัด การโดนฝุ่นควัน หรือการใช้ยาพ่น/ยาหยอดบางชนิดไม่ถูกวิธี อีกประเด็นที่เราเคยกังวลมากคือ “น้ำมูกสีเหลือง อันตรายไหม” และ “น้ำมูกสีเขียวเกิดจากอะไร” จากที่สังเกตตัวเอง สีของน้ำมูกไม่ได้แปลว่าเป็นแบคทีเรียเสมอไปนะคะ บางช่วงที่เราเป็นหวัดหรือภูมิแพ้กำเริบ น้ำมูกจะข้นขึ้นและเปลี่ยนเป็นเหลือง/เขียวได้ เพราะเม็ดเลือดขาวและน้ำมูกที่ค้างอยู่ในโพรงจมูกนานขึ้น (รวมถึงขาดน้ำ/นอนน้อยก็ทำให้ข้นได้) แต่ถ้ามีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ควรระวังว่าอาจเริ่มติดเชื้อหรือไซนัสอักเสบ: - ปวดหน้า/กดเจ็บบริเวณแก้ม หน้าผาก หรือหัวตา - มีไข้ หนาวสั่น ปวดเมื่อยมากผิดปกติ - น้ำมูกเหม็น หรือไหลลงคอแล้วเหม็นในลำคอ - คัดจมูกหนักข้างเดียวชัดเจน หรือมีเลือดปนบ่อย - อาการเกิน 10 วันแล้วไม่ดีขึ้น หรือดีขึ้นแล้วกลับแย่ลงอีก ทริคดูแลตัวเองช่วง “เยื่อบุจมูกบวม-คัดจมูก” ที่เราใช้แล้วช่วยได้ (เน้นแบบปลอดภัยและทำได้ที่บ้าน): 1) ล้างจมูกด้วยน้ำเกลือ (เช้า-เย็น) ช่วยลดน้ำมูกค้างและสารก่อภูมิแพ้ ทำให้หายใจโล่งขึ้น 2) ดื่มน้ำเพิ่ม + อาบน้ำอุ่น/ประคบอุ่นบริเวณจมูกและโหนกแก้ม ช่วยให้น้ำมูกไม่ข้น 3) เลี่ยงฝุ่น ควัน น้ำหอม และนอนให้พอ เพราะถ้านอนไม่พอจะจามรัวตอนเช้าหนักกว่าเดิม 4) ถ้าจำเป็นต้องใช้สเปรย์พ่นจมูก ควรใช้ตามฉลาก/คำแนะนำ และไม่ใช้ยาหดหลอดเลือดติดต่อกันหลายวัน (เพราะเสี่ยงคัดจมูกเด้งกลับ) สุดท้าย ถ้าเริ่มมีอาการหายใจไม่สะดวกมาก เจ็บหน้า มีไข้ น้ำมูกเหลือง/เขียวข้นจัดหลายวัน หรือสงสัยว่าเป็นมากกว่าภูมิแพ้ (เช่นคัดข้างเดียวเรื้อรัง) แนะนำไปพบแพทย์หูคอจมูกเพื่อส่องตรวจ จะสบายใจกว่าและได้รักษาตรงจุดค่ะ