ยุทธศาสตร์ชาติ 🇹🇭
เวลาอ่าน “ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580)” เรามักเจอโจทย์ถามวน ๆ อยู่ไม่กี่ประเด็น โดยเฉพาะ “วิสัยทัศน์มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน” กับคำว่า “ความมั่นคงแห่งชาติ 5 ด้าน” เลยสรุปเป็นแนวทบทวนแบบจับประเด็นให้จำง่าย (สไตล์ที่เราใช้ก่อนสอบ) 1) วิสัยทัศน์ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี: “มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน” - มั่นคง: ประเทศปลอดภัย มีเสถียรภาพ รับมือความเสี่ยง/ภัยคุกคามได้ ทั้งมิติภายในและระหว่างประเทศ - มั่งคั่ง: เศรษฐกิจเติบโตได้จริง สร้างรายได้ เพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน และกระจายโอกาส - ยั่งยืน: พัฒนาโดยไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง คำนึงถึงสิ่งแวดล้อม ทรัพยากร และคุณภาพชีวิตระยะยาว ทริคจำของเรา: มั่นคง = “อยู่รอด”, มั่งคั่ง = “โต”, ยั่งยืน = “ไปต่อได้ยาว ๆ” 2) ความมั่นคงแห่งชาติ 5 ด้าน (อ่านให้เป็นภาพ) หลายคนท่องแล้วลืม เราใช้วิธี “แปลความหมาย” ให้เห็นสถานการณ์จริงที่อาจออกข้อสอบ - ด้านการเมือง: ความสงบเรียบร้อย ความเชื่อมั่นต่อระบบการเมือง/การปกครอง กลไกภาครัฐทำงานได้ - ด้านเศรษฐกิจ: เสถียรภาพเศรษฐกิจ การเงินการคลัง การค้า การลงทุน ความเสี่ยงวิกฤต - ด้านสังคม: ความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน ความเหลื่อมล้ำ ปัญหาสังคมที่กระทบความสงบ - ด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม: น้ำ ป่า ที่ดิน มลพิษ ภัยพิบัติ และการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า - ด้านการทหาร: การป้องกันประเทศ ความพร้อมของกองกำลัง/การรักษาอธิปไตย ทริคจำ: “การเมือง-เศรษฐกิจ-สังคม-สิ่งแวดล้อม-ทหาร” แล้วโยงเป็นเหตุการณ์ข่าวจริง จะจำติดมากกว่า 3) โครงสร้าง “แผน 3 ระดับ” ใต้ยุทธศาสตร์ชาติ (ออกสอบบ่อย) จากภาพ/สรุปจะเห็นว่าเขาจัดระบบแผนเป็น 3 ชั้นเพื่อให้ “จากกรอบใหญ่ → สู่การทำจริง” - แผนระดับที่ 1: กรอบทิศทาง (ตัวตั้งต้น) คือยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี กำหนดทิศทางประเทศระยะยาว - แผนระดับที่ 2: กลไกขับเคลื่อน/แผนแม่บทหรือแผนสำคัญที่เชื่อมโยงยุทธศาสตร์ชาติ ให้เห็นเป้าหมายเชิงระบบ - แผนระดับที่ 3: แผนปฏิบัติการ/แผนหน่วยงาน (ทำจริงในภาคปฏิบัติ) มีโครงการ ตัวชี้วัด และงบประมาณ ทริคจำเร็ว: ระดับ 1 = “ทาง”, ระดับ 2 = “เครื่องยนต์”, ระดับ 3 = “ลงมือทำ” 4) ถ้าถาม “วิสัยทัศน์ประเทศไทย 2580” ตอบยังไงให้ตรงโจทย์ ให้ยึดปีปลายทางของยุทธศาสตร์ชาติ (2580) แล้วสรุปเป็น 1-2 ประโยคตามวิสัยทัศน์: “ประเทศไทยปี 2580 มุ่งสู่ความมั่นคงของประเทศและประชาชน เศรษฐกิจมั่งคั่งแข่งขันได้ และการพัฒนาที่ยั่งยืนครอบคลุมคนทุกกลุ่ม พร้อมดูแลทรัพยากรและสิ่งแวดล้อม” 5) แนวคำถามที่เจอแล้วพลาดง่าย (จากที่เราเคยโดน) - ถามคำเต็มของวิสัยทัศน์: ต้องตอบ “มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน” ให้ครบ - สลับ “แผน 3 ระดับ”: จำหน้าที่ของแต่ละระดับให้ได้ ไม่ใช่แค่ชื่อ - ความมั่นคงแห่งชาติ 5 ด้าน: อย่าตอบรวม ๆ ให้แยกเป็นด้านและยกตัวอย่างความหมายได้สั้น ๆ หวังว่าสรุปนี้จะช่วยให้ทบทวนยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปีได้เร็วขึ้น โดยเฉพาะคนที่อ่านไปสอบสายกฎหมาย/สอบอัยการหรือสอบที่ชอบถามเรื่องกรอบแผนและคำสำคัญค่ะ
