5 พฤติกรรมพ่อแม่ ทำให้ลูก IQ ลดฮวบ!!

ถ้าบ้านไหนเจอปัญหาลูกงอแง หงุดหงิดง่าย หรือเถียงแรงๆ เราว่าหนึ่งเครื่องมือที่ช่วยได้มากคือ “บัตรภาพอารมณ์” (emotion cards) เพราะเด็กหลายคนยังไม่รู้จะอธิบายความรู้สึกยังไง พอพูดไม่ออกก็แสดงออกด้วยการร้อง โวยวาย หรือปิดใจไปเลย วิธีที่เราใช้ในบ้านแบบง่ายๆ 1) วางบัตรภาพอารมณ์ไว้ในมุมที่หยิบง่าย เช่น ข้างโต๊ะกินข้าว/มุมอ่านหนังสือ มีรูปหน้าคนหรือการ์ตูนพร้อมคำว่า ดีใจ เศร้า โกรธ กลัว กังวล อาย เหนื่อย เบื่อ ฯลฯ 2) ตอนลูกเริ่มมีอารมณ์ (หรือหลังสงบแล้ว) ให้ลูก “ชี้การ์ด” แทนการตอบคำถามยาวๆ เช่น “ตอนนี้รู้สึกแบบไหน?” เด็กเล็กจะชี้ได้ก่อนพูดเสมอ 3) พ่อแม่สะท้อนความรู้สึกก่อนสอน เช่น “หนูโกรธใช่ไหม แม่เห็นแล้ว” แล้วค่อยตามด้วยขอบเขต “โกรธได้ แต่ห้ามตี” วิธีนี้ช่วยลดการดุด่าถี่ๆ ซึ่งมักทำให้เด็กยิ่งต่อต้าน 4) เพิ่มคำถามปลายเปิด 1 ข้อพอ เช่น “อะไรทำให้หนูโกรธ” หรือ “หนูอยากให้แม่ช่วยแบบไหน” ไม่ต้องยิงคำถามรัวๆ เพราะเด็กจะยิ่งเครียด ทริคเล็กๆ ที่เราได้ผล: ทำ “มุมสงบ” คู่กับบัตรภาพอารมณ์ วางหมอน หนังสือนิทาน หรือของกอดไว้ ให้ลูกไปนั่งพัก 3-5 นาที ไม่ใช่การลงโทษ แต่เป็นพื้นที่ให้ใจเย็นลง (สำคัญมากถ้าลูกพักผ่อนน้อยหรือนอนดึก) อีกอย่างที่ช่วยเสริมใจลูกเวลาพลาด/ล้มเหลวคือ “คำคมล้มแล้วลุกขึ้นสู้” แบบสั้นๆ จำง่าย เราจะใช้พูดตอนลูกทำการบ้านไม่ได้ เล่นกีฬาแพ้ หรือโดนเพื่อนแซว เช่น - “ล้มได้ แต่อยู่ตรงนั้นนานไม่ได้” - “ผิดพลาดได้ แปลว่ากำลังเรียนรู้” - “ค่อยๆ ทำ ทีละนิดก็เก่งขึ้นได้” - “วันนี้ยังไม่สำเร็จ ไม่ได้แปลว่าไม่มีวันสำเร็จ” - “ขอแค่ไม่ยอมแพ้ ก็ถือว่าชนะแล้วครึ่งหนึ่ง” พอใช้บัตรภาพอารมณ์คู่กับประโยคให้กำลังใจ เราสังเกตว่าลูกพูดความรู้สึกเก่งขึ้น ใจเย็นไวขึ้น และคุยกันรู้เรื่องขึ้นมาก ที่สำคัญคือพ่อแม่เองก็ได้หยุดก่อนเผลอดุ/วิจารณ์แรงๆ ด้วย ลองเริ่มจากชุดบัตรไม่กี่ใบก่อนก็ได้ แล้วค่อยเพิ่มอารมณ์ใหม่ๆ ตามวัยค่ะ