เดิมทีเรียกว่า "วัดพระบรมธาตุ" แต่ชาวบ้านเรียกสั้น ๆ ว่า "วัดพระธาตุ" สัญลักษณ์ที่สำคัญยิ่ง คือ "องค์พระบรมธาตุเจดีย์ยอดทองคำ " ที่ได้ปรรจุไว้ซึ่งพระทันตธาตุ (พระเขี้ยวแก้ว) ขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ถือเป็นปูชนียสถานอันศักดิ์สิทธิ์ เป็นพระบรมธาตุเจดีย์ ที่คงไว้ซึ่งความงดงาม และเก่าแก่ที่สุดองค์หนึ่งของประเทศไทย "วัดพระมหาธาตุ วรมหาวิหาร" ยัง เป็นพระอารามหลวงชั้นเอกชนิด "วรมหาวิหาร " และเป็นโบราณสถานสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ เป็นมิ่งขวัญ ศูนย์รวมจิตใจชาวเมืองนครศรีธรรมราช ตลอดจนพุทธศานิกชนทั่วแคว้นแดนใต้ และของชาวโลกทั้งปวง ที่สำคัญคือพุทธบริษัททั้งหลายมีความเห็น และถือว่า ผู้ใดได้มาสักการะพระบรมธาตุเจดีย์แห่งนี้ ย่อมเกิดความเป็นสิริมงคลอันสูงสุดทั้งแก่ตนเองและครอบครัวอันหาที่สุดมิได้ ดังคำกล่าวที่ว่า "เกิดมาหนึ่งชาติ ขอให้ได้กราบพระบรมธาตุเมืองนคร แม้เพียงหนึ่งครั้ง ก็นับเป็นบุญกุศลอันยิ่งใหญ่แล้ว"
ในฐานะคนที่เคยได้มีโอกาสไปเยือนวัดพระมหาธาตุ วรมหาวิหาร นครศรีธรรมราช ผมรู้สึกถึงความสงบและความยิ่งใหญ่ของวัดนี้อย่างลึกซึ้ง วัดแห่งนี้ไม่เพียงแต่เป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ที่ผู้คนจากทั่วทุกสารทิศแวะเวียนมากราบไหว้สักการะองค์พระบรมธาตุเจดีย์เท่านั้น แต่ยังเป็นศูนย์รวมจิตใจของชาวนครศรีธรรมราชและชาวพุทธในแถบภาคใต้ สิ่งที่น่าประทับใจมากคือองค์พระบรมธาตุเจดีย์ยอดทองคำที่บรรจุพระทันตธาตุหรือพระเขี้ยวแก้วของพระพุทธเจ้า ซึ่งเป็นสิ่งที่ทำให้ที่นี่ไม่เหมือนกับที่อื่น ความรู้สึกที่ได้สักการะและสัมผัสบรรยากาศภายในวัดทำให้เข้าใจถึงความศรัทธาและความสำคัญที่วัดนี้มีต่อชุมชน นอกจากนี้ วัดพระมหาธาตุ วรมหาวิหารยังเป็นพระอารามหลวงชั้นเอกประเภทวรมหาวิหารและได้รับการยกย่องให้เป็นโบราณสถานที่มีอายุเก่าแก่ที่สุดองค์หนึ่งในประเทศไทย การรักษาและสืบสานประเพณีต่าง ๆ ภายในวัดยังช่วยสะท้อนให้เห็นถึงความมุ่งมั่นของท้องถิ่นในการคงไว้ซึ่งมรดกทางวัฒนธรรมและศาสนา สำหรับผู้ที่สนใจประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมไทย การเดินทางไปเยือนวัดพระมหาธาตุ วรมหาวิหารเป็นประสบการณ์ที่ไม่ควรพลาด เพราะนอกจากจะได้ชมสถาปัตยกรรมที่งดงามและเก่าแก่แล้ว ยังได้เรียนรู้ถึงความหมายที่ลึกซึ้งของความเชื่อดั้งเดิมที่ทำให้วัดนี้เป็นศูนย์รวมใจของผู้คนในภาคใต้และประเทศโดยรวมอีกด้วย
