ไม่ใช่ว่าเรามีอะไรไม่ดีในชีวิตต้องเป็นอย่างนั้นตลอดไป
และไม่ใช่ว่าเรามีสิ่งที่ดีงามในชีวิตและสิ่งนั้นจะต้องเป็นของเราตลอดไป
จากที่ได้เรียนรู้คำสอนของพระอาจารย์ชยสาโร เรื่องชีวิตที่ไม่เที่ยงแท้ ทำให้ผมเข้าใจว่าทุกสิ่งในชีวิต ไม่ว่าจะสุขหรือทุกข์ ต่างก็เปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา ไม่มีอะไรที่เป็นของเราถาวรจริงๆ ผีเสื้อที่เกาะอยู่บนมือในภาพก็เหมือนชีวิต เราไม่สามารถจับมันไว้ทั้งชีวิตโดยไม่ให้บินไปได้ แต่เราสามารถเรียนรู้ที่จะปล่อยวางและอยู่กับปัจจุบันอย่างมีสติ ซึ่งจะช่วยให้เราหลีกเลี่ยงความทุกข์ใจเมื่อต้องเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงต่างๆ ผมเองเคยผ่านช่วงเวลาที่รู้สึกว่าไม่ดีในชีวิตคงอยู่ตลอดไป แต่เมื่อได้เข้าใจเรื่องอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ก็รู้สึกว่าความไม่แน่นอนนี้เป็นธรรมชาติที่ทำให้ชีวิตมีความหมาย และทำให้เราไม่ยึดติดกับสิ่งใดมากเกินไป คำสอนนี้จึงเป็นแนวทางที่ดีสำหรับคนที่กำลังเผชิญกับความเปลี่ยนแปลงหรือความยากลำบาก ให้มีใจที่พร้อมรับและปรับตัว เพราะชีวิตไม่เที่ยงแท้ แต่ความเข้าใจและการมีสตินี้คือสิ่งถาวรที่ทำให้เรามีความสุขได้จริง
