พระพุทธคุณธรรมคุณ สังฆคุณ

หลายคนถามกันบ่อยว่า “พุทโธเมนาโถ” คืออะไร เราควรสวดตอนไหน และทำไมบางครั้งสวดแล้วใจสงบขึ้น สำหรับเรา คำนี้เป็นเหมือนประโยคย้ำเตือนว่า “พระพุทธเจ้าเป็นที่พึ่ง” (พุทโธ = ผู้รู้ ผู้ตื่น ผู้เบิกบาน / เม นาโถ = เป็นที่พึ่งของเรา) เวลาใจว้าวุ่น เครียด หรือกำลังโกรธใครอยู่ การมีคำสั้นๆ ให้เกาะ ช่วยดึงสติกลับมาได้ดีมาก วิธีที่เราทำคือไม่พยายาม “ท่องให้เร็ว” แต่เน้นสวดหรือภาวนาให้ชัดทีละคำ เช่น หายใจเข้าเบาๆ แล้วภาวนาในใจว่า “พุท-โธ” หรือจะใช้ทั้งประโยค “พุทโธ เม นาโถ” ก็ได้ แล้วค่อยๆ วางเรื่องอื่นลงชั่วคราว ถ้าสวดเป็นชุดก็ให้ตั้งใจระลึกถึง “พุทธคุณ ธรรมคุณ สังฆคุณ” ว่าเป็นคุณความดีที่เราขอน้อมนำมาเป็นหลักใจ ไม่ต้องกังวลว่าต้องเสียงดังหรือทำนองถูกเป๊ะๆ แค่ทำด้วยความเคารพและสม่ำเสมอ อีกคำที่คนค้นหาอย่าง “อะสังวิสุโลปุสะพุภะ” บางแหล่งนิยมใช้เป็นคาถาสั้นๆ แนวพุทธานุสติ/กันภัย แต่เนื่องจากมีหลายสำเนียงและการถอดอักษรต่างกัน แนะนำให้ยึดจากแหล่งที่เชื่อถือได้ (เช่น หนังสือสวดมนต์ของวัด หรือครูบาอาจารย์ที่เรานับถือ) จะได้ไม่สับสน สำหรับเรา ถ้าจำไม่มั่นใจ เราจะกลับมาใช้ “พุทโธ” หรือ “พุทโธเมนาโถ” เพราะสั้น จำง่าย และตั้งสติได้ทันที สิ่งที่อยากเติมจากประสบการณ์คือ การสวดจะยิ่งเห็นผล ถ้าเราฝึก “ให้อภัยเป็นทาน” ควบคู่กัน (ในภาพมีคำนี้พอดี) ตอนที่เราโกรธเกลียดแบบสุดจิตสุดใจ ลองนั่งเงียบๆ แล้วภาวนา “พุทโธ เม นาโถ” สัก 3-5 นาที จากนั้นพูดกับตัวเองว่า “วันนี้ขอวางก่อน” ไม่ได้แปลว่าลืมทุกอย่างหรือยอมให้ใครทำร้ายซ้ำ แต่คือให้ใจเราได้พัก ไม่ต้องแบกไฟโกรธไว้ทั้งวัน พอใจเบาลง การตัดสินใจเรื่องขอบเขต ความสัมพันธ์ หรือการให้อภัยแบบค่อยเป็นค่อยไปจะทำได้ง่ายขึ้น ทริคเล็กๆ ที่ช่วยเราได้จริง: - ตั้งเวลาสวด/ภาวนาสั้นๆ วันละ 5 นาทีหลังตื่นนอนหรือก่อนนอน - เวลาหงุดหงิด ให้ภาวนา 1 รอบลมหายใจ (เข้า “พุท” ออก “โธ”) ก่อนตอบโต้ - ถ้าฟุ้งมาก ให้สวดออกเสียงเบาๆ แล้วค่อยกลับมาเป็นในใจ สุดท้าย ไม่ว่าคุณจะเริ่มจากบทไหน จุดสำคัญคือ “ความสม่ำเสมอ” และ “ใจที่ตั้งมั่น” พอเราน้อมระลึกถึงพุทธคุณ ธรรมคุณ สังฆคุณบ่อยๆ ใจจะค่อยๆ มีหลัก และการให้อภัยก็จะไม่ใช่เรื่องไกลตัวเลย