คำว่า “วาตภัย” หลายคนจะนึกถึงลมพายุแรง ๆ แต่จากที่ติดตามประกาศอุตุนิยมฯช่วงพายุโซนร้อน (อย่างกรณี ‘คาจิกิ’) เราจะเจอ “วาตภัย” มาเป็นแพ็กคู่กับ “ฝนตกหนักถึงหนักมาก” และ “ฝนที่ตกสะสม” ซึ่งอันตรายไม่แพ้กัน เพราะทำให้เกิดต้นไม้ล้ม หลังคาปลิว ไฟดับ รวมถึงน้ำท่วมฉับพลัน/น้ำป่าไหลหลากได้ โดยเฉพาะพื้นที่ลาดเชิงเขาและพื้นที่ลุ่ม พื้นที่ที่มักถูกเน้นในการเตือนรอบนี้คือ ภาคอีสานตอนบน ภาคตะวันออก ภาคใต้ฝั่งตะวันตก รวมถึงกรุงเทพฯและปริมณฑล ถ้าอยู่โซนเสี่ยง แนะนำให้เช็กประกาศล่าสุดแบบวันต่อวัน (สถานการณ์พายุเปลี่ยนเร็ว) และวางแผนเดินทางเผื่อเวลา เพราะฝนหนักทำให้รถติด น้ำรอระบาย และทัศนวิสัยแย่ สิ่งที่ฉันทำทุกครั้งก่อนช่วงที่มีการเตือนวาตภัย/ฝนหนักคือ “เช็กลิสต์บ้าน” แบบเร็ว ๆ 1) เก็บของที่ระเบียง/หน้าบ้านที่ปลิวได้ เช่น กระถาง ตากผ้า ป้ายต่าง ๆ เพราะลมแรงทำให้กลายเป็นของตกใส่คน/รถ 2) เคลียร์ทางระบายน้ำ: เปิดฝาท่อหน้าบ้าน เก็บใบไม้/ขยะอุดตัน ลดโอกาสน้ำเอ่อล้น 3) เตรียมไฟฉาย พาวเวอร์แบงก์ แบตสำรอง และน้ำดื่มเล็กน้อย เผื่อไฟดับหรือออกจากบ้านลำบาก 4) ถ้าอยู่พื้นที่ลุ่มหรือเคยน้ำเข้าบ้าน: ย้ายของขึ้นที่สูง เตรียมถุงทราย/แผ่นกันน้ำหน้าประตูไว้ก่อน ฝนตกสะสมมักทำให้น้ำมาแบบไม่ทันตั้งตัว เรื่องที่คนชอบมองข้ามคือ “ความเสี่ยงระหว่างฝนตกหนัก” เช่น หลีกเลี่ยงยืนใต้ต้นไม้ใหญ่ ป้ายโฆษณา เสาไฟ และไม่ขับรถลุยน้ำที่ไม่รู้ระดับ (น้ำไหลแรงกว่าที่คิด) ถ้าจำเป็นต้องเดินทาง ให้ดูสภาพเส้นทางล่วงหน้าและเลี่ยงช่วงฝนกระหน่ำ สุดท้าย ถ้าอยู่ใกล้เชิงเขา/ทางน้ำไหลผ่าน ให้สังเกตสัญญาณน้ำป่า เช่น น้ำในลำห้วยขุ่นขึ้น ไหลแรง มีเศษกิ่งไม้ลอยมา หรือฝนตกต่อเนื่องหลายชั่วโมง ควรเตรียมย้ายของและแจ้งคนในบ้านให้พร้อมอพยพทันทีเมื่อมีประกาศเตือนเพิ่มเติม การติดตามประกาศจากกรมอุตุนิยมวิทยาอย่างใกล้ชิดช่วยให้ตัดสินใจได้ไว และลดความเสียหายจากวาตภัยได้มากจริง ๆ