ผู้ติดตาม 1368 คน

ติดตาม

1/7

20 คนบันทึกแล้ว

🫀 STEMI: วินิจฉัยและการพยาบาล

**STEMI (ST-Elevation Myocardial Infarction)**

คือภาวะหลอดเลือดหัวใจอุดตันเฉียบพลันแบบสมบูรณ์ (100%)

📌 **Time is Muscle → ยิ่งเปิดหลอดเลือดเร็ว ยิ่งลดการตายของกล้ามเนื้อหัวใจ**

---

📍 1. การวินิจฉัยด้วย EKG (Gold Standard)

ต้องพบ **ST-segment elevation ใน contiguous leads ≥ 2 leads**

**เกณฑ์:**

* ST elevation ≥ 1 mm (leads ทั่วไป)

* V2–V3:

* ชาย < 40 ปี ≥ 2.5 mm

* ชาย ≥ 40 ปี ≥ 2.0 mm

* หญิง ≥ 1.5 mm

**Supporting:**

* มี **Reciprocal ST depression** ใน leads ตรงข้าม → ช่วยยืนยัน STEMI

**จำตำแหน่ง:**

* Septal: V1–V2 → LAD

* Anterior: V3–V4 → LAD

* Lateral: I, aVL, V5–V6 → LCX / LAD

* Inferior: II, III, aVF → RCA (ระวัง RV infarct)

---

💊 2. การรักษาเบื้องต้น (Emergency Management)

🎯 เป้าหมาย: **Reperfusion เร็วที่สุด**

**Initial treatment (MONA):**

* Morphine → ลด pain + anxiety

* Oxygen → เมื่อ O₂ sat < 90%

* Nitroglycerin → ลด preload / ขยายหลอดเลือด

* Aspirin → เคี้ยวทันที 160–325 mg

**Definitive treatment:**

* Primary PCI → Door-to-balloon < 90 นาที

* Fibrinolytic → Door-to-needle < 30 นาที (ถ้า PCI ไม่ทัน)

---

⚠️ 3. ข้อห้ามให้ Fibrinolytic (Absolute Contraindications)

❌ มีข้อใดข้อหนึ่ง = ห้ามให้ทันที

1. เคยมี intracranial hemorrhage

2. Ischemic stroke ภายใน 3 เดือน

3. สงสัย aortic dissection

4. มี active internal bleeding

5. เนื้องอกสมอง / head injury รุนแรงใน 3 เดือน

---

## 👩‍⚕️ 4. บทบาทพยาบาล (Nursing Care)

**1. Monitoring**

* Continuous EKG

* เฝ้าระวัง lethal arrhythmia (VT/VF)

**2. Assessment**

* ประเมิน pain (chest pain)

* ประเมิน heart failure (lung sound, O₂ sat)

**3. หลังให้ยา / ทำหัตถการ**

* เฝ้าระวัง bleeding

* ประเมิน neurological status (GCS)

**4. ประเมิน reperfusion**

* ST ลดลง > 50% ภายใน 60–90 นาที

* อาการเจ็บหน้าอกดีขึ้น

* อาจพบ reperfusion arrhythmia

---

## 📌 สรุปสั้น

👉 **“วินิจฉัยไว เปิดหลอดเลือดเร็ว เฝ้าระวัง arrhythmia และ bleeding”**

#Emergency

#พยาบาลติดซีรีส์

3/21 แก้ไขเป็น

เวลาเจอคนไข้สงสัย STEMI จริง ๆ สิ่งที่ช่วยให้ “ตัดสินใจไว” คือมีเช็กลิสต์ในหัวแบบเป็นขั้นตอน เพราะ STEMI คือภาวะหลอดเลือดหัวใจอุดตันแบบเฉียบพลันที่ต้องแข่งกับเวลา (Time is Muscle) เลยอยากเติมเนื้อหาที่ใช้ได้หน้างาน/อ่านทบทวนก่อนสอบให้ครบขึ้นค่ะ 1) STEMI คือโรคอะไร และต่างจากเจ็บหน้าอกทั่วไปยังไง อาการคลาสสิกคือแน่น/จุกหน้าอก ร้าวแขนซ้าย กราม เหงื่อแตก คลื่นไส้ หรือหอบเหนื่อย แต่บางราย (ผู้สูงอายุ เบาหวาน ผู้หญิง) อาจมาแบบอาการไม่ชัด เช่น เหนื่อยล้า เวียนหัว จุกลิ้นปี่ ดังนั้นถ้าอาการเข้าได้ “อย่ารอให้ปวดมาก” ควรรีบทำ EKG 12 lead ให้เร็วที่สุด และติดตามซ้ำถ้าอาการยังสงสัย 2) อ่าน EKG ให้มั่นใจขึ้น: นอกจาก ST elevation ให้หา Red flags นอกจากเกณฑ์ ST elevation ใน contiguous leads แล้ว เวลาอ่านฉันจะพยายามมองหา 3 อย่างเพิ่มเสมอ - Reciprocal change (เงากระจก) เช่น inferior STEMI (II, III, aVF) อาจเห็น ST depression ที่ I, aVL ช่วยยืนยันว่าเป็น STEMI จริง - New LBBB หรือรูปแบบที่สงสัยกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน (โดยเฉพาะคนเจ็บหน้าอกใหม่ ๆ) ต้องรีบประสานแพทย์ ไม่ควรปล่อยรอดู - De Winter T-wave (บางเคสไม่ขึ้น ST แต่เป็น STEMI equivalent) เห็นแล้วให้คิดถึงการเปิดหลอดเลือดเหมือน STEMI 3) MONA ใน STEMI คืออะไร (ใช้แบบมีเงื่อนไข) - Aspirin: ให้เร็ว เคี้ยวทันที (ถ้าไม่แพ้) - Oxygen: ให้เมื่อ O2 sat < 90% หรือหอบ/เขียว ไม่จำเป็นต้องให้อัตโนมัติทุกเคส - Nitroglycerin: ช่วยลด preload/ลดปวด แต่ต้องเช็กความดัน และระวังมากใน inferior STEMI ที่สงสัย RV infarct (อาจความดันตก) - Morphine: ใช้เมื่อปวดมากและควบคุมไม่อยู่ เฝ้าระวังความดัน/การหายใจ 4) การรักษา STEMI: PCI vs Fibrinolytic (รวม “การให้ SK”) หัวใจคือ Reperfusion ให้เร็วที่สุด: ถ้าพาไปทำ Primary PCI ได้ทันตามเวลาเป้าหมายจะดีที่สุด แต่ถ้าไป PCI ไม่ทัน แพทย์อาจพิจารณา fibrinolytic therapy สำหรับคำถามที่เจอบ่อยเรื่อง “การให้ SK (streptokinase) ใน STEMI” หลักคิดคือเป็นยาละลายลิ่มเลือดกลุ่ม fibrinolytic เหมือนกัน ต้องคัดกรองข้อห้ามเด็ดขาดก่อนให้ทุกครั้ง (เช่น เคยมีเลือดออกในสมอง, stroke ช่วงใกล้ ๆ, สงสัย aortic dissection, active bleeding ฯลฯ) และหลังให้ต้องเฝ้าระวังเลือดออก/อาการทางระบบประสาทอย่างใกล้ชิด 5) จุดโฟกัสการพยาบาลที่ช่วยเซฟชีวิต - Continuous EKG และเตรียมรับมือ VT/VF (เครื่องช็อกพร้อม แผ่น pad พร้อม) - ประเมิน reperfusion: อาการเจ็บหน้าอกดีขึ้น + ST ลดลง > 50% ใน 60–90 นาที (และอาจมี reperfusion arrhythmia) - เฝ้าระวังเลือดออกหลังยาต้านเกล็ดเลือด/ยาละลายลิ่มเลือด: ดูเหงือก ปัสสาวะ อุจจาระ จุดเจาะ เส้น IV และสัญญาณชีพ - สอนก่อนจำหน่ายแบบสั้นแต่ได้ใจความ: กินยาให้ครบ เลี่ยงสูบบุหรี่ คุมเบาหวาน/ความดัน และรีบมา รพ. ถ้าเจ็บหน้าอกซ้ำ ถ้าทบทวนตามนี้ จะครอบคลุมคำถามยอดฮิตเรื่อง STEMI คือโรคอะไร, MONA คืออะไร, การรักษา STEMI และแนวทางการพยาบาล รวมถึงประเด็นการให้ SK/ยาละลายลิ่มเลือดแบบปลอดภัยค่ะ