สมเด็จพระพันปีหลวง เสด็จฯเยือนจีนครั้งแรก

หลายคนที่ค้นหาเรื่อง “พระพันปีหลวง” มักอยากรู้มากกว่ากำหนดการเสด็จฯ เช่น พระราชกรณียกิจที่สะท้อนบทบาทของ “ราชินีร.9” และภาพลักษณ์การแต่งกาย/เครื่องประดับในโอกาสสำคัญ เราเลยขอเสริมมุมอ่านแบบเข้าใจง่ายจากทริปเสด็จฯ เยือนจีนครั้งแรกปี 2543 ที่เป็นเหตุการณ์ใหญ่ระดับการทูตค่ะ 1) พระราชกรณียกิจพระพันปีหลวงในมิติการทูต การเสด็จฯ แทนพระองค์ในหลวงรัชกาลที่ 9 เป็นภารกิจที่ต้อง “สื่อสารความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ” ผ่านพิธีการและการพบผู้นำ ซึ่งครั้งนั้นมีพิธีต้อนรับอย่างสมพระเกียรติ และมีภาพสำคัญอย่างการทรงตรวจแถวกองทหารเกียรติยศ ณ ลานหน้ามหาศาลาประชาชน (人民大会堂) ใกล้จัตุรัสเทียนอันเหมิน ภาพพิธีการลักษณะนี้ช่วยสะท้อนเกียรติยศของรัฐต่อรัฐ และเป็นสัญลักษณ์ความแน่นแฟ้นไทย-จีนในวาระครบรอบ 25 ปีความสัมพันธ์ทางการทูต 2) ทำไม “ปักกิ่ง–พระราชวังต้องห้าม” ถึงถูกพูดถึงบ่อย ในภาพบันทึกเหตุการณ์จะมีช็อตที่ทรงฉายพระรูปร่วมกับกรมสมเด็จพระเทพฯ ณ พระราชวังต้องห้าม กรุงปักกิ่ง ซึ่งเป็นจุดที่คนไทยคุ้นชื่อและเป็นสัญลักษณ์ประวัติศาสตร์จีน การปรากฏพระองค์ในสถานที่สำคัญทางวัฒนธรรม ทำให้ “การเยือนอย่างเป็นทางการ” มีมิติด้านวัฒนธรรม ไม่ใช่แค่การเมืองการทูตอย่างเดียว 3) เรื่อง “แบบชุดผ้าไทย พระราชินี” ที่คนชอบค้นหา ควรดูอะไรบ้าง เวลาเป็นงานทางการระดับรัฐ การแต่งกายมักมีหลักคิดเรื่องความสุภาพ ความสง่างาม และการแทนภาพลักษณ์ประเทศชาติ ถ้าใครสนใจแนว “ชุดผ้าไทย” ลองสังเกต 3 อย่างนี้จากภาพข่าว/ภาพเหตุการณ์จริง: โทนสีที่สุภาพเข้ากับพิธีการ, ทรงเสื้อที่เรียบแต่เนี้ยบ, และการเลือกผ้าที่มีผิวสัมผัสสวยเมื่ออยู่ต่อหน้ากล้อง ซึ่งทั้งหมดช่วยส่งเสริมบุคลิกแบบราชสำนักโดยไม่ต้องหวือหวา 4) คำถามยอดฮิต: เทียร่าราชวงศ์ไทย/เทียร่าราชินี และเครื่องเพชรพระพันปีหลวง คำว่า “เทียร่า” เป็นหัวข้อที่หลายคนชอบ แต่ในบริบทการเสด็จฯ เยือนต่างประเทศ เครื่องประดับจะถูกเลือกให้เหมาะกับเวลา สถานที่ และธรรมเนียมการทูต บางพิธีอาจเน้นความเรียบร้อยมากกว่าความอลังการ ดังนั้นถ้าดูภาพแล้วไม่เห็นเทียร่า ก็ไม่ได้แปลว่า “ไม่มี” แต่อาจเป็นการเลือกให้เข้ากับพิธีรับรอง/กำหนดการในวันนั้นๆ 5) ถ้าอยากอ่านเส้นทางทริปให้สนุกขึ้น ลองไล่เมืองที่เสด็จฯ เยือน (ปักกิ่ง ซีอาน ซูโจว เซี่ยงไฮ้ ลั่วหยาง เจิ้งโจว ไคเฟิง กุ้ยหลิน) แล้วเปิดแผนที่ตาม จะเห็นภาพว่าเส้นทางครอบคลุมทั้งเมืองการเมือง เมืองประวัติศาสตร์ และเมืองท่องเที่ยวสำคัญ ทำให้เข้าใจได้ว่าการเยือนครั้งนั้นตั้งใจสื่อสารทั้ง “มิตรภาพ” และ “วัฒนธรรม” ควบคู่กันไปค่ะ