🦠 ตรวจไวรัสตับอักเสบบี ต้องตรวจอะไรบ้าง?

สำหรับคนที่กังวลเกี่ยวกับการตรวจไวรัสตับอักเสบบี สิ่งสำคัญคือการเข้าใจว่าการตรวจค่าตับอย่าง AST และ ALT เพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ เพราะค่าดังกล่าวแสดงถึงความเสียหายของตับในปัจจุบันแต่ไม่ได้บ่งบอกว่าเราติดเชื้อไวรัสหรือมีภูมิคุ้มกันแค่ไหน จากประสบการณ์ส่วนตัวที่ได้พบเจอผู้ป่วย พบว่าการตรวจ HBsAg เป็นตัวชี้วัดสำคัญที่สุดในการวินิจฉัยว่ามีไวรัสตับอักเสบบีอยู่ในร่างกายหรือไม่ หากผลตรวจออกมาเป็นบวกและเกิน 6 เดือน ถือว่าเป็นการติดเชื้อเรื้อรัง ซึ่งต้องได้รับการดูแลอย่างต่อเนื่องเพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อน เช่น มะเร็งตับหรือภาวะตับแข็ง ส่วนการตรวจ Anti-HBs จะช่วยวินิจฉัยว่าร่างกายมีภูมิคุ้มกันไวรัสในระดับไหน ซึ่งได้มาจากการฉีดวัคซีนหรือเคยติดเชื้อและหาย ถ้าหากลบแปลว่าไม่มีภูมิและควรเข้ารับวัคซีนเสริมเพื่อป้องกันอย่างมีประสิทธิภาพ อีกค่าที่ไม่ควรมองข้ามคือ Anti-HBc ที่จะบอกว่าร่างกายเคยสัมผัสเชื้อไวรัสตับอักเสบบีมาก่อน เหมาะสำหรับคนที่อยากรู้ประวัติการติดเชื้ออย่างละเอียดเพื่อวางแผนดูแลสุขภาพตับอย่างเหมาะสม สำหรับคนที่เกิดก่อนปี พ.ศ. 2535 หรือก่อนปี 1992 แนะนำให้ตรวจอย่างน้อยครั้งหนึ่งในชีวิต เพราะก่อนหน้านั้นวัคซีนตับอักเสบบียังไม่ถูกบรรจุในแผนแห่งชาติและไม่มีการฉีดโดยอัตโนมัติ ซึ่งหมายความว่ามีความเสี่ยงที่จะเป็นผู้ที่เป็นพาหะของไวรัสโดยไม่รู้ตัว และเสี่ยงต่อการพัฒนาโรคตับในระยะยาว ในฐานะผู้ที่มีประสบการณ์แนะนำว่า หากผลตรวจออกมาไม่มีเชื้อและไม่มีภูมิ ขอแนะนำให้รีบฉีดวัคซีนครบ 3 เข็มเพื่อลดความเสี่ยงในอนาคต และหากพบว่ามีเชื้อควรปรึกษาแพทย์เพื่อวางแผนการรักษาและติดตามโรคอย่างใกล้ชิด ซึ่งจะช่วยป้องกันภาวะแทรกซ้อนร้ายแรงได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผู้ที่ดูแลตับอย่างจริงจังควรเข้าใจความสำคัญของการตรวจทั้ง 3 ค่าและปรึกษาแพทย์ประจำตัวเพื่อรับคำแนะนำที่เหมาะสมสำหรับสุขภาพตับของตนเองอย่างเต็มที่