จากประสบการณ์ส่วนตัว ผมเห็นว่าการทำธรรมะที่แท้จริงไม่ได้จำกัดอยู่แค่การท่องบทสวดมนต์ ก่อนนอนหรือในเวลาใดเวลาหนึ่ง แต่เป็นเรื่องของ "การเฝ้าดูใจ" และ "สติ" ที่ฝึกฝนในทุกขณะจิต ตัวอย่างเช่น บางคนที่ไม่เคยท่องบทสวดเต็มรูปแบบเลยก็สามารถมีจิตใจสงบเย็นได้มากกว่าคนที่สวดมนต์ทุกวัน แต่จิตใจยังเต็มไปด้วยความโกรธหรือความไม่สงบ สิ่งที่สำคัญกว่าคือการสังเกตุและรู้ทันความคิด ความรู้สึกของตัวเองในแต่ละช่วงเวลาว่า เมื่อโกรธ รู้สึกเศร้า หรือเครียด เรารู้สึกอย่างไร ร่างกายแสดงออกมาในรูปแบบไหน และเราสามารถหยุดหรือเปลี่ยนแปลงมันได้อย่างไร เช่นเดียวกับคำสอนในภาพที่กล่าวถึง "การฝึกดูใจ" คือการไม่หลงไปกับความคิดหรืออารมณ์ที่เกิดขึ้น แต่มองเห็นอย่างชัดเจนและยอมรับมันอย่างไม่ตัดสินใจ นี่คือการสร้างสติที่แท้จริง ซึ่งจะนำไปสู่ความสงบและความสุขภายในใจมากกว่าการท่องจำบทสวดมนต์โดยไม่มีความเข้าใจ ผมเข้าใจด้วยตัวเอง ว่าธรรมะไม่ได้อยู่ที่จำนวนบทสวดมนต์ที่เราท่อง แต่คือการเอาธรรมะนั้นมาใช้ในชีวิตประจำวัน เป็นการ "เห็นธรรม" คือเห็นสภาพความจริงของตัวเองและสิ่งรอบข้างอย่างแท้จริง ทำให้มีความสุขและสมดุลในชีวิตมากขึ้น ดังนั้น ใครที่รู้สึกว่าการท่องบทสวดมนต์เป็นเรื่องยากหรือไม่ใช่ของตัวเอง ลองเริ่มต้นที่การสังเกตุใจตัวเองในทุกเวลาที่รู้สึกไม่สบายใจ จะช่วยให้สติและใจสงบขึ้นได้จริง ถือเป็นธรรมะที่มีชีวิตและเข้าถึงได้ง่ายกว่าที่คิด