5Prohibited food for people with gout # Rugby Pharmacopoeia # Pharmacopoeia

เวลาคนถามว่า “โรคเก๊าท์ห้ามกินอะไรบ้าง” หรือ “กรดยูริกสูงห้ามกินอะไร” เรามักนึกถึงคำว่า “พิวรีน” ก่อนเลยค่ะ เพราะพิวรีนจะถูกเปลี่ยนเป็นกรดยูริก และถ้าร่างกายกำจัดไม่ทันก็เสี่ยงข้ออักเสบกำเริบได้ โดยเฉพาะช่วงปวด บวม แดง ร้อนที่ข้อ (เก๊าท์กำเริบ) ยิ่งควรคุมอาหารให้เข้มขึ้น 5 กลุ่มอาหารที่เรามองว่า “ควรเลี่ยง/ต้องห้าม” สำหรับคนเป็นโรคเก๊าท์ (โดยเฉพาะช่วงกำเริบ) 1) เครื่องในสัตว์: ตับ ไต หัวใจ กึ๋น เป็นตัวท็อปพิวรีนสูง กินแล้วหลายคนยูริกพุ่งไว 2) อาหารทะเลบางชนิดที่พิวรีนสูง: เช่น ปลาซาร์ดีน ปลาแอนโชวี่ หอยบางชนิด กุ้งบางประเภท (ถ้าจะกินให้เน้นปริมาณน้อยและไม่ถี่) 3) เนื้อแดงและน้ำซุปเข้มข้น: เนื้อวัว/แกะ รวมถึง “น้ำต้มกระดูก น้ำซุปเคี่ยว” เพราะพิวรีนอาจออกมาอยู่ในน้ำซุปด้วย 4) แอลกอฮอล์ (โดยเฉพาะเบียร์): เป็นตัวกระตุ้นอาการกำเริบที่เจอบ่อยมาก และยังรบกวนการขับกรดยูริก 5) เครื่องดื่มหวาน/น้ำอัดลมที่มีฟรุกโตสสูง: ความหวานบางแบบทำให้กรดยูริกสูงขึ้นได้ ทางที่ดีเลือกน้ำเปล่า ชาไม่หวานแทน คำถามยอดฮิต: โรคเก๊าท์ “ห้ามกินผลไม้อะไรบ้าง”? ส่วนตัวเราไม่ได้ตัดผลไม้ทิ้งทั้งหมด แต่จะ “ลดผลไม้หวานจัด” และ “คุมปริมาณ” โดยเฉพาะช่วงกำเริบ เช่น ทุเรียน ลำไย องุ่น มะม่วงสุก (กินได้แต่ต้องน้อย) แล้วเปลี่ยนเป็นผลไม้หวานน้อยกว่าอย่างฝรั่ง ชมพู่ เบอร์รี่ หรือแอปเปิลครึ่งผลแทน ที่สำคัญคือไม่ดื่มน้ำผลไม้แทนผลไม้ทั้งลูก เพราะน้ำผลไม้ได้ฟรุกโตสเยอะและอิ่มยาก อีกคำถามที่เจอมาก: “เป็นเก๊าท์ กินถั่วงอก ได้ไหม” โดยทั่วไปถั่วงอกไม่ใช่กลุ่มพิวรีนสูงสุดแบบเครื่องในหรือปลากระป๋อง และหลายคนยังกินได้ในปริมาณพอดี แต่ถ้าช่วงกำเริบหนักๆ เราจะเลือกกินแบบ “ไม่เยอะ ไม่กินซ้ำทุกมื้อ” และสังเกตอาการตัวเอง เพราะแต่ละคนไวต่ออาหารไม่เหมือนกัน ทริคที่ช่วยได้จริงในชีวิตประจำวัน (เราใช้แล้วเวิร์ก) - ดื่มน้ำเปล่าให้พอทั้งวัน ช่วยการขับกรดยูริก - เลี่ยง “น้ำซุปเข้ม/หม้อไฟ” แม้จะไม่กินเนื้อเยอะ แต่น้ำซุปก็มีพิวรีน - โปรตีนเลือกเป็น ไข่ นมไขมันต่ำ เต้าหู้ เนื้อไก่ส่วนไม่ติดหนัง (ปริมาณพอดี) - ถ้าเริ่มปวดข้อ ให้รีบลดแอลกอฮอล์ ของหวาน และอาหารพิวรีนสูงทันที 2–3 วันแรกมักเห็นความต่าง สุดท้าย ถ้าปวดบ่อย ยูริกสูงเรื้อรัง หรือมีโรคไตร่วมด้วย แนะนำคุยแพทย์/เภสัชกรเรื่องยาลดกรดยูริกและการปรับอาหารแบบเหมาะกับคุณ จะคุมอาการได้ยั่งยืนกว่าการงดๆ กินๆ ค่ะ