ลูกบิดประตูบานเปิดมีกี่แบบ
"ลูกบิดประตู" หรือ "มือจับประตู" สำหรับประตูบานเปิดมีให้เลือกหลายรูปแบบ ขึ้นอยู่กับฟังก์ชัน สไตล์ และงบประมาณ😊
สำหรับวัสดุลูกบิดประตูมักจะเป็น สเตนเลส อะลูมิเนียม ทองเหลือง ซิงก์อัลลอยด์ ลักษณะของผิววัสดุมีทั้ง ผิวด้าน ผิวเงา และผิวรมควัน
ส่วนรูปแบบในปัจจุบันจะนิยมอยู่ 5 รูปแบบ ได้แก่
1. ลูกบิดหัวกลม
ลักษณะรูปร่างกลมบิดหมุนเพื่อเปิดประตู มีทั้งแบบไม่มีตัวล็อก และแบบมีตัวล็อกพร้อมรูกุญแจรวมอยู่ในชุดลูกบิดประตู ลูกบิดหัวกลมหาซื้อง่าย ราคาถูก
2. ลูกบิดก้านโยกหรือลูกบิดเขาควาย
ลักษณะรูปร่างเป็นก้านยาวจับโยกลงเพื่อเปิดประตู มีทั้งแบบไม่มีตัวล็อก และแบบมีตัวล็อกพร้อมรูกุญแจรวมอยู่ในชุดลูกบิดประตูเช่นกัน
มือจับที่เป็นก้านโยกเปิดง่าย ใช้แรงน้อยกว่าลูกบิดหัวกลม โดยสามารถใช้ส่วนอื่นของร่างกายอย่างแขนหรือข้อศอกในการเปิดประตู รวมถึงเปลี่ยนทดแทนลูกบิดหัวกลมเดิมได้ด้วย
เหมาะสำหรับประตูห้องทั่วไป โดยเฉพาะประตูที่ผู้สูงอายุใช้งานเป็นประจำ ราคาสูงกว่าลูกบิดหัวกลมไม่มาก ยังอยู่ในหลักร้อย หาซื้อได้ทั่วไป
3. ชุดมือจับก้านโยก
ประกอบด้วยมือจับแบบก้านโยกและชุดตัวล็อก ซึ่งจะมีรูกุญแจภายนอกห้องพร้อมกับหางปลาที่ใช้บิดหมุนล็อกประตูจากภายในห้อง มีดีไซน์หลากหลายให้เลือกใช้ตามสไตล์บ้านได้ นิยมใช้กับประตูภายในบ้านทั่วไป แบ่งออกเป็น 2 รูปแบบคือ
3.1 ชุดมือจับก้านโยก แยกกับตัวล็อก
3.2 ชุดมือจับก้านโยก รวมกับตัวล็อก
ชุดมือจับก้านโยกราคาจะสูงขึ้นมาจากลูกบิดก้านโยก ตั้งแต่หลักร้อยจนถึงหลักพัน
4. มือจับหลอก (Dummy)
มีหน้าตาเหมือนลูกบิดหรือมือจับ แต่จะบิดหมุนหรือโยกเพื่อเปิดไม่ได้ ใช้กับประตูที่ไม่มีสลักกลอน โดยอาจใช้คู่กับกลอน ตัวล็อก หรือใช้กับประตูบานคู่ที่อีกด้านหนึ่งเป็นลูกบิดหรือมือจับที่บิดหมุนกดเปิดได้ปกติ
5. มือจับแบบกดเปิด
มีลักษณะเป็นมือจับแนวตั้งและมีคันกดด้านบนเพื่อเปิดประตู มีทั้งแบบมีตัวล ็อกในชิ้นเดียวกัน และแบบแยกมือจับกับตัวล็อก นิยมใช้กับประตูบานใหญ่ เช่น ประตูรั้ว ประตูทางเข้าบ้าน
มือจับแบบกดเปิดราคาค่อนข้างสูง มีแบบให้เลือกไม่มากนัก
6. กลอนประตูดิจิทัล (Digital Door Lock)
มักเป็นมือจับแบบก้านโยก โดยเชื่อมต่อกับระบบล็อกอัตโนมัติ ต้องใส่รหัส สแกนนิ้วมือ สแกนใบหน้า หรือใช้คีย์การ์ดในการปลดล็อก แล้วจึงสามารถโยกก้านมือจับเพื่อเปิดได้ เมื่อปิดประตูก็จะล็อกอัตโนมัติ เหมาะสำหรับประตูทางเข้าบ้าน ราคาปัจจุบันเริ่มที่หลักพันจนถึงหลักหมื่น ขึ้นอยู่ฟังก์ชัน
ถ้าเลือก “ลูกบิดประตู/มือจับประตู” ให้ตรงงานจริง ๆ เราแนะนำให้ดู 3 เรื่องพร้อมกันคือ “ชนิดบานประตู (บานเดี่ยว/บานคู่) + กลไก/ลิ้นลูกบิด + ขนาดรูลูกบิดประตู” เพราะหลายคนซื้อสวยอย่างเดียว สุดท้ายติดตั้งไม่ได้หรือใช้งานไม่ถนัด 1) ลูกบิดประตูบานคู่ เลือกแบบไหนดี? ประตูบานคู่ส่วนใหญ่จะมี “บานใช้งาน” 1 บาน และ “บานพัก” 1 บาน - บานใช้งาน: ใช้ลูกบิดหัวกลม/ลูกบิดแบบก้านโยก/ชุดมือจับก้านโยก หรือกลอนประตูดิจิทัลได้ตามต้องการ - บานพัก: มักใช้ “มือจับหลอก (Dummy)” เพื่อให้จับดึงได้แต่ไม่ต้องมีกลไกลิ้นลูกบิด ลดงานเจาะ และทำให้หน้าตาเข้าชุดกัน หรือใช้เป็นมือจับเฉย ๆ แล้วเสริม “กลอนบน-ล่าง” สำหรับล็อกบานพัก ทริคส่วนตัวคือ ถ้าบ้านมีผู้สูงอายุ เลือกบานใช้งานเป็น “มือจับก้านยาว/ก้านโยก” จะเปิดง่ายกว่า ไม่ต้องบิดข้อมือเยอะ 2) กลไก ลูกบิดประตู ดูอะไรบ้าง (ส่วนประกอบลูกบิดประตูที่ควรรู้) เวลาพูดถึงกลไกลูกบิดประตู หลัก ๆ จะมี: - มือจับ/ลูกบิด: ส่วนที่เราจับหมุนหรือโยก - แกน (Spindle): แกนสี่เหลี่ยมที่เชื่อมมือจับสองฝั่งให้ทำงานพร้อมกัน - ลิ้นลูกบิด/ลิ้นกลอน (Latch bolt): ตัวลิ้นสปริงที่เด้งเข้า-ออกเวลาโยก/บิด เพื่อเกี่ยวกับวงกบ - ชุดไส้กุญแจ/กระบอกกุญแจ (ถ้ามี): สำหรับล็อกจากด้านนอก - ตัวล็อกด้านใน: บางรุ่นเป็นปุ่มกด บางรุ่นเป็นตัวบิดหมุน และบางแบบ (เช่น ห้องน้ำ) มี “ร่องปลดฉุกเฉิน” ให้เปิดจากนอกห้องด้วยเหรียญ/ของแบนแข็ง - แผ่นรับกลอนที่วงกบ (Strike plate): ชิ้นส่วนที่ลิ้นกลอนวิ่งเข้าไปล็อก ถ้าติดตั้งไม่ตรงจะทำให้ฝืดหรือปิดไม่สนิท 3) รูกลอนประตู/ขนาดรูลูกบิดประตู สำคัญมากก่อนซื้อ ก่อนเปลี่ยนลูกบิดประตู แนะนำให้วัดคร่าว ๆ 3 จุด (หรือถอดของเดิมไปเทียบที่ร้าน) - เส้นผ่านศูนย์กลาง “รูเจาะลูกบิด” ที่บานประตู - ระยะจากขอบประตูถึงกึ่งกลางรู (Backset) เพื่อให้กลไก ลิ้นลูกบิดประตูตรงตำแหน่ง - ความหนาบานประตู เพราะชุดลูกบิดจะมีช่วงความหนาที่รองรับ ประสบการณ์คือ ถ้ารูเดิมใหญ่/เล็กไม่ตรงรุ่นใหม่ อาจต้องใช้แหวนครอบ/แป้นปิด หรือเลือกแบบที่ “ครอบรอยเดิมได้” จะจบงานง่ายกว่า 4) เลือกที่จับประตูหน้าบ้านให้เหมาะกับการใช้งาน - ประตูทางเข้าบ้าน/ประตูใหญ่: มือจับแบบกดเปิดหรือชุดมือจับก้านโยกที่แข็งแรงจะเหมาะกว่า และถ้าอยากเพิ่มความปลอดภัยค่อยขยับไปกลอนประตูดิจิทัล - ประตูห้องทั่วไป: ลูกบิดแบบก้านโยกใช้งานสบาย มือไม่เจ็บ เปิดได้แม้ถือของ - ห้องน้ำ: เลือกแบบมีตัวล็อกด้านใน และมีช่องปลดล็อกจากภายนอกเผื่อฉุกเฉิน 5) ข้อควรระวังเรื่อง “วิธีสะเดาะลูกบิด” บางคนค้นหาแนวทางสะเดาะลูกบิดก้านโยก แต่เพื่อความปลอดภัย แนะนำให้ใช้วิธีที่ถูกต้องแทน เช่น เก็บกุญแจสำรอง เปลี่ยนไส้กุญแจเมื่อชำรุด หรือเรียกช่างเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน โดยเฉพาะประตูหน้าบ้าน สรุปสั้น ๆ: ถ้าต้องการความใช้งานง่ายให้มอง “ลูกบิดประตูแบบก้านโยก/มือจับก้านยาว”, ถ้าประตูบานคู่ให้ใช้ “Dummy” ที่บานพัก และก่อนซื้ออย่าลืมเช็กกลไก ลิ้นลูกบิด + ขนาดรูลูกบิดประตู จะได้ไม่พลาดตอนติดตั้ง