โซล่าเซลล์สร้างความตึงเครียดระบบเครือข่ายไฟฟ้า
ข้อมูลจาก Fraunhofer ISE ระบุว่า ระหว่างปี 2020–2024 เยอรมนีเพิ่มกำลังผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์เฉลี่ย 0.5 กิโลวัตต์ต่อประชากรหนึ่งคน ขณะที่กรีซ สวิตเซอร์แลนด์ และฮังการีเพิ่มขึ้นเป็น 0.6 กิโลวัตต์ และออสเตรียสูงถึง 0.7 กิโลวัตต์ต่อคน
แม้กำลังผลิตรวมของเยอรมนีจะขยายตัวกว่า 80% ในช่วงเวลาดังกล่าว แต่ยังตามหลังหลายประเทศในยุโรปที่เติบโตเกิน 100% หร ือมากกว่า 300% ในบางกรณี โดยเฉพาะฮังการีและออสเตรีย
หนึ่งในอุปสรรคสำคัญคือข้อจำกัดด้านโครงสร้างพื้นฐานของระบบไฟฟ้า ซึ่งไม่สามารถรองรับการเชื่อมต่อจากแหล่งผลิตพลังงานแสงอาทิตย์ที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว นาย Andreas Lenz โฆษกด้านนโยบายพลังงานของพรรค CDU ระบุว่า “การขยายตัวที่ควบคุมไม่ได้กำลังนำไปสู่ความตึงเครียดของระบบเครือข่ายไฟฟ้าของประเทศ” ขณะที่นาย Leonhard Birnbaum CEO ของ E.ON สะท้อนสถานการณ์ในภาคปฏิบัติว่า “เรากำลังถูกขอให้เร่งเชื่อมต่อเครือข่ายกับระบบการผลิตพลังงานไฟฟ้าอย่างล้นหลาม”
ปีนี้ เยอรมนีมีสัดส่วนการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์อยู่ที่ 21% ของกำลังผลิตรวม ขณะที่กรีซอยู่ที่ 28% สวิตเซอร์แลนด์ 14% และออสเตรีย 12% แม้ตัวเลขเหล่านี้สะท้อนความก้าวหน้าในการลดการพึ่งพาถ่านหินและพลังงานนิวเคลียร์ แต ่ก็สร้างแรงกดดันต่อระบบไฟฟ้าแบบดั้งเดิมที่ปรับตัวไม่ทัน
หลายประเทศในยุโรปเริ่มใช้มาตรการเสริม เช่น การปิดระบบโซลาร์เซลล์ชั่วคราวในช่วงพีค การเสนอราคาค่าไฟฟ้าถูกในช่วงกลางวัน และการติดตั้งแบตเตอรี่กักเก็บพลังงานเพื่อรักษาสมดุลระหว่างการผลิตและการใช้ไฟฟ้า
เยอรมนีอยู่ระหว่างพิจารณาสร้างโรงไฟฟ้าพลังงานก๊าซแห่งใหม่ เพื่อรองรับความผันผวนของระบบพลังงานหมุนเวียน แต่ยังอยู่ระหว่างการรออนุมัติจากคณะกรรมาธิการยุโรป
ในช่วงปี 2020 ถึง 2024 ความต้องการพลังงานสะอาดจากพลังงานทดแทนในยุโรปมีการเติบโตอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะพลังงานแสงอาทิตย์หรือโซล่าเซลล์ที่กลายเป็นแหล่งกำเนิดไฟฟ้าสำคัญทั้งในเยอรมนีและประเทศเพื่อนบ้าน เช่น กรีซ สวิตเซอร์แลนด์ และออสเตรีย อย่างไรก็ตาม การเติบโตอย่างรวดเร็วของโซล่าเซลล์นั้นส่งผลให้เกิดความตึงเครียดกับระบบเครือข่ายไฟฟ้าเดิมที่ไม่ได้ออกแบบมาเพื่อรองรับปริมาณไฟฟ้าที่แปรปรวนได้สูงเช่นนี้ ตามข้อมูลจาก Fraunhofer ISE พบว่าในเยอรมนีมีการเพิ่มกำลังผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์เพิ่มขึ้นเฉลี่ยถึง 0.5 กิโลวัตต์ต่อประชากรหนึ่งคน ซึ่งบางประเทศอย่างออสเตรียมีตัวเลขสูงถึง 0.7 กิโลวัตต์ต่อคน ความต้องการเชื่อมต่อเพิ่มเติมนี้ทำให้ระบบติดต่อและส่งไฟฟ้าของประเทศมีแรงกดดันมากขึ้น ทำให้บางพื้นที่เกิดปัญหาการโอเวอร์โหลดและความไม่สม่ำเสมอของแรงดันไฟฟ้า ซึ่งเป็นเรื่องท้าทายในการจัดการของผู้ควบคุมระบบเครือข่ายไฟฟ้า เพื่อบรรเทาปัญหานี้ หลายประเทศในยุโรปเริ่มใช้มาตรการหลากหลาย เช่น การควบคุมปริมาณการผลิตไฟฟ้าของโซล่าเซลล์ในช่วงเวลาที่มีความต้องการไฟฟ้าสูงมาก (peak shaving) หรือการใช้ระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่เพื่อช่วยปรับสมดุลระหว่างการผลิตและการใช้ไฟฟ้า นอกจากนี้ยังมีการเสนอราคาค่าไฟฟ้าที่หลากหลายตามช่วงเวลาเพื่อกระตุ้นให้ผู้ใช้ลดการใช้พลังงานในช่วงที่ระบบเครือข่ายตึงตัว สำหรับเยอรมนี มีการพิจารณาสร้างโรงไฟฟ้าพลังงานก๊าซเพิ่มเติมเพื่อช่วยรองรับความผันผวนของพลังงานหมุนเวียนและรักษาเสถียรภาพของระบบไฟฟ้า แต่การดำเนินงานยังต้องได้รับการอนุมัติจากคณะกรรมาธิการยุโรป ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความซับซ้อนทางกฎหมายและนโยบายในด้านพลังงาน ความท้าทายของระบบเครือข่ายไฟฟ้าจากการขยายตัวอย่างรวดเร็วของโซล่าเซลล์จึงไม่ใช่เพียงเรื่องเทคนิคเท่านั้น แต่เกี่ยวข้องกับการวางแผนการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานที่เหมาะสม การพัฒนานวัตกรรมทางเทคโนโลยี รวมถึงการตั้งกฎเกณฑ์ที่เอื้อต่อการบริหารจัดการพลังงานหมุนเวียนอย่างสมดุลและยั่งยืนในระยะยาว นับเป็นบทเรียนสำคัญสำหรับประเทศอื่นๆ ที่กำลังเร่งขยายพลังงานทดแทนเช่นกัน
