หลายคนเรียกอาการนี้ว่า “กระเบื้องระเบิด” แต่จริงๆ คือกระเบื้องเกิดการโป่ง/หลุดตัวจากพื้น แล้ววันหนึ่งมันดีดตัวขึ้นหรือแตกจนได้ยินเสียงดัง สาเหตุหลักๆ ที่เจอบ่อยมีไม่กี่อย่าง และส่วนใหญ่เกิดจาก “แรงดันสะสม” ใต้แผ่นกระเบื้อง 1) ปูนกาวไม่เต็มใต้แผ่น (เกิดโพรงอากาศ) ถ้าปูแล้วปาดปูนกาวไม่ทั่ว หรือใช้เกรียงไม่เหมาะกับขนาดกระเบื้อง จะเกิดช่องว่างใต้แผ่น เวลาเดินหรืออุณหภูมิเปลี่ยน แผ่นจะขยับง่าย พอสะสมไปนานๆ ก็หลุด/โป่งได้ วิธีเช็กง่ายๆ คือเคาะดู ถ้าเสียงกลวงๆ หลายตำแหน่ง แปลว่ามีโพรงเยอะ 2) พื้นชื้น/น้ำซึมจากใต้พื้นหรือรอยรั่ว พื้นชื้นทำให้กาวซีเมนต์ยึดเกาะไม่ดี โดยเฉพาะห้องน้ำ ระเบียง หรือพื้นชั้นล่างที่ติดดิน ถ้ามีท่อน้ำรั่วหรือกันซึมไม่ดี กระเบื้องจะเริ่ม “หลุด” เป็นหย่อมๆ ก่อน แล้วค่อยๆ ลาม 3) ไม่มีรอยต่อเผื่อการขยายตัว (joint น้อยเกิน) บ้านเราอุณหภูมิขึ้นลง กระเบื้องกับพื้นปูนขยายตัวไม่เท่ากัน ถ้าปูชิดมากๆ หรือยาแน่นแข็งตลอดแนว โดยไม่เผื่อรอยต่อ/แนวแบ่งพื้นที่ แรงดันจะดันกันเองจนกระเบื้องโป่งได้ โดยเฉพาะพื้นที่กว้างๆ ที่โดนแดด 4) พื้นไม่เรียบ/พื้นทรุด หรือปูนรองพื้นยังไม่แห้ง ถ้าปูบนพื้นต่างระดับ หรือพื้นยังหดตัวอยู่ (ปูนยังบ่มไม่ครบ) กระเบื้องจะรับแรงไม่สม่ำเสมอ ทำให้เกิดการแตกร้าวและหลุดในที่สุด 5) เลือกวัสดุไม่เหมาะกับงาน บางพื้นที่ควรใช้ปูนกาวชนิดยืดหยุ่น (โดยเฉพาะพื้นที่โดนความร้อน/ความชื้น) ถ้าใช้ชนิดทั่วไปกับงานที่ต้องรับการขยายตัวมากๆ ก็เสี่ยงหลุดง่ายขึ้น รวมถึงกระเบื้องขนาดเล็กอย่าง 10x10 ถ้าปูไม่เต็มกาวและแนวไม่ดี ก็เกิดโพรงได้เหมือนกัน วิธีป้องกัน/แก้แบบพอทำเองได้ - ถ้าเพิ่งเริ่มมีเสียงกลวง ให้ทำเครื่องหมายตำแหน่งไว้ก่อน และหลีกเลี่ยงการกระแทกแรงๆ - เช็กแหล่งความชื้น: ดูคราบน้ำซึม ยาแนวหลุด กลิ่นอับ หรือค่าน้ำผิดปกติ ถ้าสงสัยรั่วควรแก้ที่ต้นเหตุก่อน ไม่งั้นซ่อมปูกี่รอบก็กลับมา - เวลาแก้ไขใหม่ให้ช่างปูแบบ “กาวเต็มแผ่น” ใช้เกรียงหวีให้ถูกขนาด และกดไล่อากาศ - เผื่อรอยต่อกระเบื้องและทำแนวแบ่งพื้นที่ (movement joint) ในโซนกว้างๆ/โดนแดด - เลือกปูนกาวให้เหมาะกับพื้นที่ เช่น ภายนอก/ห้องน้ำ/พื้นร้อน ถ้าพื้นที่โป่งเป็นหลายแผ่นติดกัน หรือเริ่มยกตัวสูง แนะนำให้รีบเรียกช่าง เพราะมีโอกาสลามเร็วและเสี่ยงสะดุดล้มได้ โดยเฉพาะจุดเดินผ่านบ่อยๆ