ลูกฟันขึ้น

ตอนลูกเริ่มฟันขึ้น เราก็เป็นแม่ที่กังวลเหมือนกัน โดยเฉพาะคำถามยอดฮิต “ลูกฟันขึ้นงอแงกี่วัน” เพราะบางวันเหมือนจะดีขึ้นแล้ว แต่อีกวันกลับงอแงกว่าเดิมอีก จากที่สังเกตลูกเองและคุยกับแม่ ๆ รอบตัว ส่วนมากอาการงอแงจะชัดช่วง “ก่อนฟันโผล่” และ “ตอนกำลังดันขึ้น” โดยมักเป็นอยู่ประมาณ 3–7 วันต่อหนึ่งซี่ แต่บางคนอาจยืดได้เป็น 1–2 สัปดาห์ ขึ้นกับเด็กแต่ละคนและตำแหน่งฟัน (เช่น ฟันกรามมักทำให้งอแงมากกว่า) ที่บ้านเราจะเห็นชัดว่า 2–3 วันแรกน้ำลายเยอะ ชอบเอามือเข้าปาก พอกลางคืนจะตื่นบ่อย แล้วพอปลายสัปดาห์ฟันเริ่มเห็นที่เหงือกก็จะค่อย ๆ เบาลง อาการที่เรามักเจอคู่กันคือ น้ำลายไหล ผื่นรอบปากเพราะน้ำลายกัดผิว กัดของแรงขึ้น งอแงตอนดูดนม/กินข้าว (เพราะเหงือกเจ็บ) และอยากให้抱/อุ้มมากกว่าปกติ บางวันมีไข้ต่ำ ๆ ได้ แต่ถ้าไข้สูงหรือซึมผิดปกติเราจะไม่ชัวร์ว่าเพราะฟันขึ้นอย่างเดียว วิธีที่ช่วยให้ลูกสบายขึ้น (ที่บ้านใช้แล้วเวิร์ก): 1) ของกัดแช่เย็น: เราเลือกแบบยางนิ่ม ๆ แช่ช่องธรรมดาให้เย็น ไม่แช่แข็งจนแข็งเกินไป เพราะอาจบาดเหงือก 2) นวดเหงือก: ล้างมือให้สะอาด ใช้นิ้วนวดเบา ๆ ที่เหงือกช่วงที่บวม ลูกจะสงบลงได้ช่วงหนึ่ง 3) เช็ดน้ำลายและทาครีมกันผื่น: ลดผื่นแดงรอบปาก ทำให้ลูกไม่ระคายเพิ่ม 4) เจลทาเหงือกสำหรับเด็กฟันขึ้น: ตอนลูกงอแงมาก ๆ เราเคยใช้ “เจลทาเหงือก” ช่วยลดอาการปวด/คันเหงือก ทำให้ลูกสบายขึ้นและแม่คลายเครียด แต่จะอ่านฉลาก เลือกสูตรสำหรับทารก และใช้ตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัด 5) ปรับกิจวัตรก่อนนอน: อาบน้ำอุ่นเบา ๆ เปิดไฟสลัว เพิ่มการกอด/โยก ทำให้หลับง่ายขึ้นในคืนที่งอแง สิ่งที่เราใช้เป็นเกณฑ์ว่า “ควรพาไปพบแพทย์” คือ ไข้สูงเกิน 38°C ต่อเนื่อง ท้องเสียรุนแรง อาเจียนมาก ไม่ยอมกิน/กินได้น้อยมากจนปัสสาวะน้อยลง ผื่นลาม หายใจผิดปกติ หรือร้องกวนแบบปลอบไม่อยู่หลายวัน เพราะบางทีอาจมีอย่างอื่นร่วมด้วย ไม่ใช่ฟันขึ้นอย่างเดียว สรุปคือ ส่วนใหญ่ลูกฟันขึ้นงอแงจะอยู่ไม่กี่วันต่อซี่ แต่มีขึ้น ๆ ลง ๆ ได้ ลองดูแลแบบประคองอาการ และจดบันทึกว่าเริ่มงอแงวันไหน/ฟันซี่ไหนกำลังมา จะช่วยให้เราคาดเดารอบถัดไปได้ดีขึ้นค่ะ