Mother and son of different blood types. Real yellow risk?
Yellow baby from mother and child of different blood types by mother blood type O, baby blood type A B AB, called ABO Incompatibility, has a yellowish risk than normal child. It is caused by the antibody of the mother to bind to the skin of the child's erythrocyte and cause the erythrocyte to break into the yellow substance and hemoglobin, the yellow substance (Bilirubin) to suck back into the body, like to the brain, risk of seizures, err, from Kernicterus, is fatal, treated by phototherapy, change blood transfusions, yellow from mother type O, different blood vessels, born to 10 days.# DrNing# Baby doctor # Newborn yellow body # Mother and son of different blood types, dangerous yellow # Yellow risk# Treat the yellow body
หลายคนเห็นผลตรวจแล้วตกใจว่า “บิลิรูบิน” สูง แปลว่าอะไร อันตรายไหม? จากประสบการณ์ที่เจอคุณพ่อคุณแม่ถามบ่อยๆ ขออธิบายแบบเข้าใจง่ายค่ะ บิลิรูบิน (Bilirubin) คือ “สารสีเหลือง” ที่เกิดจากการสลายตัวของเม็ดเลือดแดงตามธรรมชาติ ร่างกายจะเอาบิลิรูบินไปแปรรูปที่ตับ แล้วขับออกทางอุจจาระ/ปัสสาวะ ในเด็กแรกเกิด ตับยังทำงานไม่เต็มที่ + เม็ดเลือดแดงสลายมากกว่าปกติ จึงทำให้ “ตัวเหลือง” ได้ง่าย โดยช่วงที่พบบ่อยคือไม่กี่วันแรกหลังคลอด กรณีที่แม่กับลูก “เลือดต่างกรุ๊ป” โดยเฉพาะแม่กรุ๊ป O แต่ลูกเป็น A, B หรือ AB จะเรียกว่า ABO incompatibility คุณแม่กรุ๊ป O มักมีแอนติบอดีที่สามารถไปจับกับเม็ดเลือดแดงของลูก ทำให้เม็ดเลือดแดงแตกมากขึ้น ส่งผลให้บิลิรูบินสูงเร็วกว่าเด็กทั่วไป อาการมักเริ่มได้ตั้งแต่แรกเกิดไปจนถึงประมาณ 10 วันแรก (ถ้าเหลืองนานกว่านั้นควรให้แพทย์ประเมินสาเหตุอื่นร่วมด้วย) ทำไมต้องระวังบิลิรูบิน? เพราะถ้าสูงมากและไม่ได้รับการรักษา บิลิรูบินสามารถไปสะสมที่สมอง เกิดภาวะรุนแรง (เช่น kernicterus) มีความเสี่ยงชัก พัฒนาการช้า หรืออันตรายถึงชีวิตได้ แม้จะพบไม่บ่อย แต่สิ่งสำคัญคือ “ต้องติดตามระดับให้ทัน” สัญญาณที่ควรรีบพาลูกไปพบแพทย์ ได้แก่ เหลืองเร็วมากใน 24 ชั่วโมงแรก, เหลืองลามลงมาถึงท้อง/ขา, ซึม ดูดนมน้อย ร้องเสียงแหลม ปลุกยาก หรือมีไข้/อาเจียนร่วมด้วย การดูแลที่บ้านที่ช่วยได้จริง (ควบคู่กับการติดตามแพทย์) 1) ให้ลูกกินนมให้เพียงพอและถี่ โดยเฉพาะช่วง 2–3 วันแรก เพราะช่วยให้ขับบิลิรูบินออกทางอุจจาระได้ดีขึ้น (หลายบ้านได้คำแนะนำว่า “ให้น้องดื่มนมเยอะๆ”) 2) สังเกตจำนวนปัสสาวะ/อุจจาระ ถ้าน้อยมากอาจแปลว่ากินไม่พอ 3) อย่าพยายามรักษาด้วยการตากแดดเอง เพราะควบคุมความร้อน/แสงไม่ได้ เสี่ยงผิวไหม้หรือขาดน้ำ การรักษาที่เหมาะสมคือ “ส่องไฟ” ตามดุลยพินิจแพทย์ และบางรายอาจต้อง “เปลี่ยนถ่ายเลือด” สุดท้ายเรื่องที่ถามบ่อย: “แม่กรุ๊ป B พ่อกรุ๊ป O ลูกกรุ๊ปอะไรได้บ้าง?” โดยหลักพันธุกรรม ลูกอาจเป็นกรุ๊ป B หรือกรุ๊ป O (ส่วนจะออกแบบไหนขึ้นกับยีนที่พ่อแม่มี) แต่ไม่ว่าจะกรุ๊ปไหน ถ้าลูกมีตัวเหลือง ควรดูที่ระดับบิลิรูบินและอาการเป็นหลัก แล้วติดตามตามนัดให้ครบค่ะ
