จากประสบการณ์ของผมกับเด็กที่ไม่มีมารยาท เรื่องนี้ไม่ใช่แค่เรื่องง่ายที่จะละเลยไปได้ เพราะพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมส่งผลต่อการอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างมาก ครั้งหนึ่งผมเจอเด็กที่ชอบพูดจาหยาบคายและสนใจเรื่องของคนอื่นจนเกินควร ซึ่งทำให้บรรยากาศไม่ดีขึ้นเลย สิ่งแรกที่ผมเรียนรู้คือการสอนเด็กให้รู้จัก "มารยาท" อย่างจริงจัง ไม่ใช่แค่การห้ามหรือบ่นแต่ต้องอธิบายเหตุผลให้เด็กเข้าใจว่าการมีมารยาทดีช่วยให้ทุกคนอยู่ด้วยกันได้ง่ายขึ้น และทำให้ตัวเด็กเองได้รับความเคารพจากผู้อื่นมากขึ้น นอกจากนี้ การตั้งกฎเกณฑ์ที่ชัดเจน เช่น ห้ามพูดจาไม่เหมาะสมในที่สาธารณะ หรือห้ามเข้าไปยุ่งเรื่องของคนอื่นโดยไม่มีเหตุผล ยังช่วยควบคุมพฤติกรรมได้มากขึ้น ผมเองก็ใช้วิธีเล่านิทานหรือยกตัวอย่างเหตุการณ์ที่ทำให้เด็กรู้สึกเห็นภาพและเข้าใจมากขึ้น อีกทั้งการให้คำชมเวลาที่เด็กแสดงพฤติกรรมดีจะช่วยเสริมสร้างนิสัยที่ดีในระยะยาว ในภาพที่เห็นจาก OCR เช่น คำว่า "พ่อแม่ไม่สอนเหรอ" และ "มารยาทให้" ย้ำเตือนเราว่าพ่อแม่หรือตัวผู้ปกครองมีบทบาทสำคัญในการสอนเด็กตั้งแต่เนิ่นๆ สรุปคือการแก้ปัญหาเด็กไม่มีมารยาทต้องอาศัยการสอนที่ต่อเนื่องและความเข้าใจในจิตใจเด็กด้วย หากเราร่วมมือกันตั้งแต่แรก การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมในทางที่ดีจะเกิดขึ้นได้อย่างแน่นอน