"ไขมันพอกตับ"

👉โรคไขมันพอกตับ (Fatty Liver Disease) คือภาวะที่มีการสะสมของไขมัน โดยเฉพาะชนิดไตรกลีเซอไรด์ในเนื้อตับเกินปกติ หรือประมาณ 5-10% ของน้ำหนักตับ ภาวะนี้ถูกขนานนามว่าเป็น "ภัยเงียบ" เนื่องจากส่วนใหญ่มักไม่แสดงอาการเจ็บปวด และผู้ป่วยมักไม่รู้ตัวจนกว่าจะตรวจพบจากการตรวจสุขภาพประจำปี

⚠️สาเหตุและปัจจัยเสี่ยง

สาเหตุของโรคแบ่งออกเป็น 2 กลุ่มใหญ่ ได้แก่

1. จากการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ความรุนแรงขึ้นอยู่กับปริมาณและระยะเวลาที่ดื่ม

2. จากปัจจัยเสี่ยงอื่นๆ เช่น โรคอ้วน (BMI > 25), โรคเบาหวาน, ไขมันในเลือดสูง, ความดันโลหิตสูง และการรับประทานอาหารที่ให้พลังงานสูง (แป้ง น้ำตาล ไขมัน) เป็นประจำ รวมถึงผลข้างเคียงจากยาบางชนิด

⚠️กลุ่มเสี่ยงที่ควรเฝ้าระวัง

☑️ผู้ที่มีรอบเอวเกินเกณฑ์ (ชาย > 40 นิ้ว, หญิง > 35 นิ้ว)

☑️ผู้ที่มีระดับน้ำตาลในเลือดหรือไขมันไตรกลีเซอไรด์สูง

☑️ผู้ที่มีไขมันดี (HDL) ต่ำ

👉 การดำเนินโรค 4 ระยะ

❗หากปล่อยไว้โดยไม่รักษา โรคจะทวีความรุนแรงขึ้นตามลำดับ ดังนี้

☑️ระยะแรก มีไขมันสะสมในเนื้อตับ แต่ยังไม่มีการอักเสบ

☑️ระยะที่สอง เริ่มมีการอักเสบของตับ หากอักเสบนานเกิน 6 เดือนอาจกลายเป็นตับอักเสบเรื้อรัง ]

☑️ระยะที่สาม การอักเสบรุนแรงจนเกิด "พังผืด (Fibrosis)" สะสมในตับ เซลล์ตับเริ่มถูกทำลาย

☑️ระยะที่สี่ เซลล์ตับถูกทำลายไปมากจนเกิดภาวะ "ตับแข็ง" ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดมะเร็งตับ

👉การวินิจฉัย

ปัจจุบันทางการแพทย์สามารถวินิจฉัยได้หลายวิธี เช่น การตรวจเลือด, อัลตราซาวนด์, MRI หรือการเจาะชิ้นเนื้อตับมาตรวจ นอกจากนี้ยังมีเทคโนโลยี "Fibro scan" ที่ช่วยประเมินปริมาณไขมันและระดับพังผืดได้แม่นยำโดยที่ผู้ป่วยไม่เจ็บตัว

👉 แนวทางการรักษาและป้องกัน

การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมคือหัวใจสำคัญในการดูแลตนเอง

✅ควบคุมน้ำหนัก สำหรับผู้ที่น้ำหนักเกิน แนะนำให้ลดน้ำหนักอย่างปลอดภัยไม่เกิน 7% ภายใน 3 เดือน

✅ปรับการกิน เน้นอาหารไขมันต่ำ กากใยสูง พลังงานต่ำ เลี่ยงแป้งและน้ำตาล

✅ออกกำลังกาย สม่ำเสมออย่างน้อย 5 วันต่อสัปดาห์ ครั้งละ 30 นาที

✅งดแอลกอฮอล์ และหลีกเลี่ยงการใช้ยาหรืออาหารเสริมที่แพทย์ไม่ได้สั่ง

✅ตรวจสุขภาพประจำปี เพื่อเฝ้าระวังและรักษาโรคประจำตัวอื่นๆ เช่น เบาหวานหรือไขมันในเลือดให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ

☝️หากท่านมีความกังวลหรืออยู่ในกลุ่มเสี่ยง ควรปรึกษาแพทย์เฉพาะทางเพื่อเข้ารับการตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียด

ข้อมูลจาก : โรงพยาบาลศิริราช ปิยมหาราชการุณย์

#ไขมันพอกตับ #สุขภาพ #สัญญาณเตือน #ตับ #ตรวจร่างกาย