ชะพลู vs พลู แฝดคนละใบ ใช้แทนกันไม่ได้นะ ✨

🍃ชะพลู ใบเป็นรูปหัวใจ บาง ผิวใบสีเขียวเข้ม เรียบมัน มีรอยย่นตามแนวเส้นใบชัดเจน 7-9 เส้น ปลายใบแหลม ฐานใบกว้าง โคนใบเว้า รสชาติและกลิ่นมีความซ่าเล็กน้อย หอมสดชื่น หวานปนเผ็ดปลายลิ้นบางๆ (บางมาก) จัดอยู่ในวงศ์ Piperaceae วงศ์เดียวกับพริกไทย เป็นเถาเลื้อย พุ่มเตี้ยทอดไปตามพื้นดิน มีถิ่นกำเนิดอยู่ในหมู่เกาะมาเลย์และหมู่เกาะชวา พบเห็นได้ทั่วไปตามธรรมชาติในประเทศไทย พม่า ลาว กัมพูชา เวียดนาม มาเลเซีย และอินโดนีเซีย ชอบความชื้นและแสงแดดรำไร มักขึ้นอยู่ตามที่ลุ่มชื้นแฉะ หรือใต้ร่มเงาไม้ใหญ่ในป่าเขตร้อน จึงไม่แปลกที่เราจะเห็นใบชะพลูเติบโตสวยขึ้นข้างรั้วหรือหลังบ้านบนพื้นที่มีความชื้นแฉะเล็กน้อย กลิ่นและรสชะพลูเข้าได้ดีกับเครื่องสมุนไพรอื่นๆ ด้วย เลยเป็นพระเอกที่ขาดไม่ได้ในเมี่ยงคำ อีกทั้งใส่แกงคั่ว ห่อหมก แกงแคอย่างทางภาคเหนือ แกงอ่อมของอีสาน แกงป่าปลาทางภาคตะวันออก และข้าวยำภาคใต้ ให้กลิ่นหอมเป็นเอกลักษณ์ ช่วยชูรสชูกลิ่นแกง มื้อไหนไม่พิธีรีตองเด็ดกินสดง่ายๆ กับน้ำพริกก็อร่อยแล้วค่ะ หรือทำข้าวคลุก ใช้น้ำพริกอะไรก็ได้ที่ชอบ เช่น น้ำพริกเผา น้ำพริกตาแดงคลุกข้าวสวย ซอยใบชะพลูใส่ลงไปด้วยยิ่งช่วยให้เจริญอาหารตัดเลี่ยนได้ดี เอาไปกินคู่ลาบ น้ำตกก็ได้ ส่วนในแง่โภชนาการ ชะพลูจัดว่ามีเป็นพืชสมุนไพรไทยที่แคลเซียมสูงลำดับต้นๆ ช่วยบำรุงกระดูกและฟัน ป้องกันโรคกระดูกพรุน เป็นแหล่งเบตาแคโรทีน พอกินเข้าไปร่างกายจะเปลี่ยนเป็นวิตามิน Aช่วยบำรุงสายตา ผิวพรรณ มีสารในกลุ่มฟลาโวนอยด์และวิตามินต่างๆ ที่ช่วยยับยั้งการเสื่อมของเซลล์ ลดความเสี่ยงการเกิดโรคมะเร็ง และช่วยชะลอวัย ทั้งยังมีฤทธิ์ขับลม แก้ท้องอืด ท้องเฟ้อ รสเผ็ดร้อนเล็กน้อยในใบกระตุ้นการทำงานของกระเพาะอาหาร และช่วยให้เจริญอาหาร ข้อควรระวัง แม้ใบชะพลูจะมีสารอาหารดีต่อร่างกายมาก แต่ก็มีข้อควรระวัง เพราะในใบชะพลูมีสารที่ชื่อว่า แคลเซียมออกซาเลต (Calcium Oxalate) สูง หากรับประทานมากเกินอาจจับตัวกับแคลเซียมในระบบทางเดินปัสสาวะ กลายเป็นผลึกแข็ง เป็นสาเหตุของการเกิดนิ่วในไตหรือนิ่วในกระเพาะปัสสาวะ จึงไม่ควรกินใบชะพลูสดปริมาณมากติดต่อกันเป็นประจำทุกวัน อาจปรุงสุกในบางมื้อเพื่อลดปริมาณ Oxalate ลง และเลือกกินผักหลากหลายหมุนเวียนไป

🍃ใบพลู รูปร่างคล้ายใบโพธิ์ ปลายใบแหลม ผิวหน้าใบมัน ขอบใบเรียบ ใบหนาแข็ง เหนียว สีเขียวหรือเขียวอมเหลือง เส้นใบเป็นขอบนูนชัด จัดอยู่ในวงศ์ Piperaceae วงศ์เดียวกับพริกไทยและใบชะพลู เป็นไม้เถาที่เติบโตได้ดีที่สุดในสภาพอากาศแบบร้อนชื้นแสงแดดรำไร ดินร่วนซุยที่มีอินทรียวัตถุสูงและระบายน้ำได้ดี นักพฤกษศาสตร์คาดว่ามีต้นกำเนิดอยู่ในพื้นที่เขตร้อนชื้น แถบมาเลเซียและอินโดนีเซียโดยเฉพาะบริเวณตอนกลางและตอนตะวันออกของคาบสมุทรมลายู เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ตอนบน ครอบคลุมพื้นที่ ไทย พม่าลาว กัมพูชา เวียดนาม และฟิลิปปินส์ ใบพลูอยู่คู่กับวัฒนธรรมไทยมาเนิ่นนาน โดยเฉพาะวัยรุ่นยุคคุณย่าทวด ตาทวดนิยมเคี้ยวหมากพลูเพื่อบำรุงเหงือกและฟัน รสชาติและกลิ่นออกไปทางเผ็ดร้อนมีกลิ่นฉุนเฉพาะตัว กลิ่นที่ฉุนจัดและความเหนียวของใบพลูทำให้ไม่มีใครหยิบมาปรุงอาหาร วัฒนธรรมการเคี้ยวหมากพลูเป็นที่นิยมมากในอดีต ไม่เฉพาะแค่ประเทศไทย พลูจึงถูกนำไปปลูกในพื้นที่อื่นๆ จนกลายเป็นพืชท้องถิ่นในหลายประเทศ เช่น อินเดีย บังคลาเทศ ศรีลังกา ฯลฯ ปัจจุบันอินเดียเป็นหนึ่งในผู้ผลิตและบริโภคพลูรายใหญ่สุดของโลก